Leefwereld van onze jongeren

EEN TAAK VOOR JEUGDLEIDERS ÉN GEMEENTE

In Nijverdal heeft men de betrokkenheid van de jongeren op de gemeente op een eigen manier vormgegeven. De Kerkenraad Algemene Zaken van de gereformeerde kerk was van mening dat eigenlijk bij alle belangrijke kerkzaken de stem van de jongeren gehoord moet worden. Daarom werd Joker, een soort jongerenkerkenraad, opgericht, zo meldt het februarinummer van Kerkinjörm'atie. Joker ziet zich als een kritische jeugdtak van de kerkenraad, als spreekbuis van de jongeren van de gereformeerde kerk en de hervormde gemeente.

Om de wensen van de jongeren te horen, schreef Joker een enquête uit, waarvan als belangrijkste uitkomst geldt dat jongeren meer muziek in de kerk en een kortere preek willen. Op een website is het mogelijk on-line in discussie te zijn, een poging om jongeren die het kerkblad niet als favoriete lectuur zien, bij het gemeentewerk te betrekken.

De in Nijverdal gemaakte keuzen hoeven principieel noch praktisch de onze te zijn - daar ga ik nu niet op in - , om toch te erkennen dat deze kerkenraad creatief gezocht heeft naar de leefwereld van de jongeren. Hier zou heel goed een manco van onze kerkenraden kunnen liggen. Weten wij écht wat er omgaat in het hart en het leven van de jongeren die zondags de dienst bijwonen, zowel van degenen die zich in uiterlijk en kleding aansluiten bij een christelijke levensstijl als van degenen die zich wat meer alternatief vertonen?

Ingetogener leefstijl

Hierin kunnen landelijk uitgevoerde onderzoeken ons op het spoor zetten. Begin januari presenteerde Anne Bert Dijkstra zijn studie Werelden apart? Leefstijlen uan middelbare scholieren, een onderzoek naar de jeugd van de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt. De binding aan de eigen kerk en groep onder de vrijgemaakten zou doen verwachten dat deze jongeren sterk van anderen verschillen. Dijkstra signaleerde echter dat zij niet veel anders zijn als het gaat om de materiële levensstijl, roken, bijbaantjes en relaties. Daarbij is de leefstijl wat ingetogener: Ze gaan minder vaak uit, gebruiken minder vaak drugs en zijn seksueel minder ervaren. Bar, soos, popconcert, disco worden, zij het iets minder vaak dan niet-kerkelijke jongeren, regelmatig bezocht.

Duidelijk werd hierdoor dat de invloed van de godsdienstige identiteit van de school op de jongeren vrij beperkt is. In een kring waarin aan de drieslag kerk-school-gezin vanwege de vele 'eigen' scholen gemakkelijker vorm gegeven kan worden dan nogal eens in hervormd-gereformeerde kring het geval is, blijkt die trits onvoldoende te functioneren.

Dat de HGJB de resultaten van recent universitair onderzoek over relaties van tieners wel oppakt, is slechts te waarderen. Anderhalve week geleden werd de eerste van vijf tieneravonden over het omgaan met seksualiteit belegd. Doelgroep: jongeren van twaalf tot zestien jaar. Ook dan blijkt het enige verschil tussen onze jongeren en de nen gemiddelde Nederlandse jongere het n feit te zijn dat christenen achterlopen: uit een de halfjaar, een jaar, soms anderhalf wat jaar. Laten we onder ons terecht maar niet om de realiteit heengaan. Laten we maar erkennen hoe geseculariseerd het leven van veel jongeren is. In een samenleving waarin open en bloot de gewoonste zaak van de wereld schijnt en je met je kinderen niet heen kunt om reclamezuilen, benzinestations en winkelschappen, is confrontatie van ons leven met de goede geboden van de Schepper de enig begaanbare weg.

Hele gemeente

Op Urk wordt het probleem evenzeer onderkend. In de synodaal-gereformeerde kerk werd vorige maand ds. A. W. Estié als jeugdpredikant bevestigd, speciaal belast om met de Urker jeugd op te trekken. Bij zijn aantreden signaleerde hij dat sommige mensen op twee gedachten leven: 'Op zondag leven ze via Gods orde en zijn ze heel netjes en strak. De rest van de week leven ze in de wereldorde.'

Hoe nodig is het binnen de christelijke gemeente - in deze bijdrage ga ik voorbij aan de betekenis van het gezin inzake de geloofsopvoeding - dat we ons bezighouden met de overdracht van de Traditie aan de volgende generatie. In onze gemeenten hebben we hiervoor in prediking, catechese en jeugdwerk machtige middelen om de jongeren toe te rusten in het weerstaan van de tijdgeest. Maar dan moeten we gezamenlijk wel overtuigd zijn van het belang ervan. Het feit dat de heilige doop bediend wordt in het midden van de gemeente geeft de gemeente vanaf dat moment ook concreet verantwoordelijkheid voor hen, tot op latere leeftijd toe. Het is de vraag of dat voldoende beseft wordt. In het blad Opbouu; zei de nieuwe voorzitter van het Nederlands Gereformeerd Jeugdwerk onlangs dat het steeds lastiger wordt de aandacht van de jongeren te trekken en vast te houden, waardoor er van jeugdwerkers en catecheten steeds meer gevraagd wordt. Terecht wees hij op de gezamenlijke verantwoordelijkheid van de gemeente. 'Je kunt de leegloop van de gemeente niet tegenhouden door een jeugdwerker aan te stellen. Als het jongerenwerk niet door de hele gemeente gedragen wordt, begin je als jeugdwerker niets.' Dat laat onverlet de geweldige taak die jeugdleiders - vaak trouw van week tot week - in de gemeente hebben. Het komt mij voor dat het belang van hun werk in de gemeente niet altijd voldoende aandacht krijgt en waardering ontmoet, integendeel. De zorgvuldigheid waarmee gezocht wordt naar ambtsdragers en het bijbelse belang dat we aan hun dienstwerk hechten, zou zich ook door moeten vertalen naar de leidinggevenden in het jeugdwerk.

Dichtbij jongeren

Waar ligt ondertussen de sleutel naar het hart van onze jongeren, die leven in een cultuur vol verleidingen, die - om met Bunyans Christenreis te zeggen - ten diepste de stad des Verderfs is? Ik herinner aan de zeven artikelen die recent in ons blad verschenen over 'verbondenheid' als sleutelwoord voor het jongerenwerk. Meer dan ooit is het van belang te praktiseren wat de HGJB in zijn laatste beleidsplan, getiteld Dichtbij jongeren, naar voren bracht: In de komende jaren wil de bond dichterbij jongeren zelf staan, wat zijn eigen positie kwetsbaarder maakt. Daarbij sluit aan wat HGJB-directeur N. Belo schrijft in de afgelopen vrijdag gepresenteerde bundel Beeld en werkelijkheid, wanneer hij ingaat op jeugdculturen.

'Het is goed om zich op de hoogte te stellen van wat er via de media tot jongeren komt en waar zij zich voor open stellen. De beste informatie krijgt men, wanneer men bereid is te bouwen aan een open contact en een veilige relatie. Wie zich niet wil verdiepen in de cultuur waarin jongeren leven en dat verbergt achter geestelijk klinkende argumenten, neemt ten diepste jongeren en zijn roeping als opvoeder niet serieus.'

De vraag is daarbij niet allereerst aan de orde wat de jongeren van de kerk, van het geloof vinden en hoe hun wensenlijstje gehonoreerd kan worden. Want met de vervulling van hun wensen is niet gerealiseerd wat de doelstelling van het jeugdwerk is, namelijk dat jongeren hun hoop op de Heere stellen, dat ze voor Zijn aangezicht leven in bekering, toewijding en volharding en zich op deze wijze onbesmet bewaren van de wereld.

Daarbij beseffen we dat wat onder de jongeren leeft, voor de ouderen niet vreemd zal zijn. Jongeren worden wel de seismografen in de samenleving genoemd, degenen die de signalen opvangen die er klinken. Daarom is het niet bijbels om te spreken van een generatieprobleem. Binnen de christelijke gemeente horen jong en oud principieel bijeen. Ouderen hebben geen voorkeursbehandeling boven jongeren, evenmin als dit omgekeerd het geval is - wat onverlet laat dat God specifieke beloften aan ouderen en jongeren gegeven heeft, dat Hij bepaalde voorschriften aan ouderen en jongeren geeft. Maar de rode draad in de Schrift is gelukkig dat de Heere God werkt in de lijn van de geslachten Daar ligt ons houvast te midden van alle vragen die deze tijd ons stelt. Hij, Die van eeuwigheid Dezelfde blijft, gaat voort met Zijn eigen werk.

Hij heeft de jongeren van de gemeenten ook geplaatst binnen de ruimte van Zijn verbond. De betekenis daarvan, ook in het concrete dagelijkse leven, zullen we duidelijk moeten maken, over moeten dragen. Opdat de jongeren zelfleren wandelen binnen de grenzen van het verbond, apart gezet van deze wereld, de betekenis van hun doop verstaan, die de onreinheid van onze zielen aanwijst, die roept om vergeving van onze zonden en vernieuwing van ons leven. Juist te midden van de bedreigingen van de wereld is het genade dat God ons de gemeente geeft, als plaatsen die oefenscholen in geloof en godsvrucht dienen te zijn, als plaatsen waar de jongeren hopelijk mensen ontmoeten die het leven met God in de vreze van Zijn naam niet vreemd is. Bij die gemeente horen de jongeren nu al, niet pas na de belijdenis van het geloof' Zij vormen daarom ook niet de kerk van de toekomst, maar behoren tot de kerk van vandaag.

Gebeden

Het vasthouden van de jongeren in onze persoonlijke gebeden en in die van de gemeente is van groot belang. De geschiedenis van Job is bekend. Hij offerde voor elk van zijn kinderen. Zo mag het reukwerk van ons gebed steeds weer gaan naar de God van het verbond, de God van ons voorgeslacht, omdat Zijn verbond van geen wankelen weet. Als de Heere ons vasthoudt, houden wij Hem ook vast. En als we Hem vasthouden, houden we ook elkaar vast.

P. J. VERGUNST

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen