Strijd in Nederland

Pas op, maak er niet een te knus geheel van. Kleur deze eendracht niet te romantisch in. Idealiseer de situatie van de eerste christengemeente alstublieft niet te veel. Het is namelijk niet de enige eendracht die we in het boek Handelingen tegenkomen. Behalve eendracht binnen de gemeente is er ook een eendracht binnen het kamp van de tegenstander. In Hand. 7 : 57 lees ik dat de tegenstanders van Stefanus eendrachtig op hem aanvallen. In Hand. 18 : 12 staat dat de joden eendrachtig tegen Paulus opstaan. Een hoofdstuk verder (Hand. 19) bevinden wij ons in Efeze. Deze stad, in de greep van de godin Diana, wordt geconfronteerd met Christus. Het brengt de stad in een enorme verwarring. De inwoners lopen met een gedruis eendrachtig naar de schouwplaats, met zich trekkende Gajus en Aristarchus, Macedoniërs, metgezellen van Paulus op de reis... vs. 29.

Deze tegenovergestelde vormen van eendracht, worden opgeroepen door één en dezelfde persoon: Jezus Christus. Ten aanzien van Hem gaan de wegen uiteen. Waar Christus verkondigd wordt als Redder en Verlosser, volgt een dubbele reactie: of aanbidding of afwijzing. Aanbidders verenigen zich... Ajwijzers ook! Eendracht tegenover eendracht. Dat zorgt voor tweedracht.

De geest van de wereld

Eendracht en tweedracht hebben beide met Pinksteren te maken. Dat beluisteren we maar niet alleen in het boek Handelingen, ook de brieven brengen dit ter sprake. In 1 Kor. 2 spreekt Paulus heel nadrukkelijk over de Geest die uit God is: de Heilige Geest, de Geest van Pinksteren. Maar hij schrijft daaï 1 ook over een andere geest: de geest der wereld. Er is op deze aarde het slotoffensief van de Heilige Geest, maar er is ook een tegenoffensief van een andere geest. De Heilige Geest trekt van Jeruzalem naar Rome: het hart van de heidense cultuur, om daar de overwinning van Christus uit te roepen. Maar onderweg wordt er wel gestreden en is er veel verzet en tegenkanting. En die strijd gaat nog steeds door. De Geest van God tegenover de geest van de secularisatie, de geest van de wereld. Staan wij er in ons land op dit moment niet midden in? Wordt deze strijd niet steeds grimmiger? Ons land ont-christelijkt in een enorm rap tempo. Ieder spoor van ons christelijk verleden wordt nauwkeurig uitgewist. We hebben dat christelijke gedoe niet meer nodig. Openlijk wordt de noodzaak van christelijk onderwijs ter discussie gesteld. Toevallige ontwikkelingen? De Heilige Geest is in Nederland aan het eid, werk: er komen mensen tot geloof. n. 'Kerk'mensen, maar ook mensen zonder enige binding met de kerk. Opmerkelijk. Tegelijkertijd haken er ook mensen af. Halen mensen hun schouders op als hun het Evangelie wordt verkondigd. Je ontmoet mensen in doffe ellende, en je weet: hij/zij zou enorm geholpen zijn als hij/zij Christus zou kennen. Maar ze halen hun schouders op, laat maar! De intellectuele afrekening met het christelijk geloof die op dit moment in Nederland plaatsvindt. De suggestie die de ronde doet dat het absurd is om nog in zulke ouderwetse dingen te geloven. Dat proces. Dat gebeuren. Dat is niet waardevrij. Daar zit een geest achter, niet de Heilige Geest, maar de geest uit de wereld.

Het kruis

Moeten we direct aan de duivel denken, de grote tegenhanger van de Heilige Geest? Wacht, natuurlijk: ik ontken zijn invloed niet. Maar laten we niet te hard van stapel lopen. In 1 Kor. 2 wijst Paulus op het unieke van Jezus Christus. Wat Christus aan het kruis van Golgotha tot stand heeft gebracht, is geweldig. Paulus is daar helemaal vol van: vol van deze Christus. Daar is het de Heilige Geest trouwens ook om te doen. Mag ik het zo zeggen? Datje weg bent van Jezus! Of, als u het liever wat plechtiger zegt: Ik heb niet voorgenomen iets te weten onder u, dan Jezus Christus en Die gekruisigd... (vs. 2). Op Golgotha laat God Zich in Zijn hart kijken! Om nooit meer te vergeten, watje daar te zien krijgt! Van deze Christus kom ik niet meer los. Hem kan ik niet meer missen. Jezus Christus. Hij alleen.

Maar, dat is nu net het probleem in Korinthe. Er doen daar op godsdienstig gebied allerlei theorieën de ronde die heel diep klinken, heel verheven, heel mystiek, maar ondertussen: Jezus Christus ontbreekt. Zijn kruis is afwezig. Dat kruis vinden sommigen te gewoontjes, te kaal, te simpel. Het gaat hen om diepere wijsheid, diepere inzichten. Die Paulus vinden ze dan ook maar een heel gewoon mannetje, die eigenlijk steeds hetzelfde naar voren brengt. Niet erg origineel. Hij heeft het altijd maar over Christus. Laat maar! Nou, dat is nu het werk van de geest van de wereld. Als je met Jezus Christus niet uit de voeten kunt Als je met het kruis van Golgotha niets weet te beginnen. Je kunt je er niets bij voorstellen, het zegt je niets.

Secularisatie

Wij denken bij de geest der wereld vaak direct aan heel extreme voorbeelden. Bij secularisatie direct aan hele ernstige dingen. We kunnen het rijtje zo opnoemen, zeker na bijna acht jaar Paars. Zullen we dichter bij huis beginnen? Welke rol speelt Christus in mijn leven? In mijn denken, in mijn studie, in mijn dagelijks bezig zijn. De

wijsheid van de wereld, waar het hier over gaat, is de mens die alles onderzoekt, alles in kaart probeert te brengen, theorieën ontwikkelt om het leven leefbaar te maken. Op het terrein van de politiek, de economie, de wetenschap, de cultuur. Verkeerd? Fout? Op dat terrein mag je je niet begeven? Natuurlijk wel. We hebben orde nodig, structuur.

Paulus heeft het in vs. 6 over de oversten dezer wereld. Zij die het hier voor h zeggen hebben. Invloedrijke machten. Moetje dat negatief duiden? Direct aan occulte machten denken? Zeker, die zijn er. Maar wellicht hoefje deze typering niet direct negatief te duiden en mag je denken aan de orde, de structuur, de wetenschap. Op zich niets mis mee. Zelfs nodig! Maar vergeet niet: al die machten zijn er maar even. Ze houden straks een keer op. En als je dan niet meer hebt. Als Jezus Christus nog nooit een rol in je leven heeft gespeeld. Dan kan je de beste wetenschapper zijn, de boeiendste kunstenaar, de knapste jurist, denken overal verstand van te hebben. Maar ondertussen ontbreekt iets essentieels, namelijk de kennis van Jezus Christus. Als je Hem kent, ben je pas echt wijs. Ontvang je pas echt inzicht. Bezit je pas visie.

Christus afwezig

Maar veel denkers kennen Hem niet. Veel plannenmakers houden met Hem geen rekening. Veel politici vinden Jezus Christus geen politieke factor van betekenis. In het huidige ethische denken is voor Jezus Christus geen plaats. De eendracht van het christelijk geloof is weggevallen. Tweedracht is het resultaat. De Geest van God en de geest van de secularisatie komen met elkaar in botsing. De 'alledaagse' ontkenning van Christus... het 'gewone' negeren van Jezus... Juist dat is zo gevaarlijk. Dat is wat Paulus verstaat onder de geest van de wereld. Zeker, ik zie ook heel extreme vormen. Er zijn de geestelijke boosheden in de lucht, er is het occulte gevaar. (Ef. 6) Satan is in hoogste staat van paraatheid. Bizarre voorbeelden zou ik kunnen geven. Maar nogmaals, onderschat het 'gewone' en het 'alledaagse' niet. Christus die stapje voor stapje op een zijspoor wordt gerangeerd. Niet gekend, ontkend, miskend! In Korinthe gebeurt het met behulp van diepe godsdienstige systemen. Het kan op zovele manieren. Sympathieke mensen die met Jezus niets meer kunnen en met Hem ook niets meer hebben. Het met opzet belachelijk maken van het christelijk geloof kan je angstig . maken. Maar je kunt ook onzeker worden als je duizenden en nog eens duizenden mensen ontmoet die prima kunnen leven zonder Jezus Christus en zo voor het oog aardige mensen zijn. et Is dat ook niet een stukje 'strijd'. Je collega's die ontzettend aardig en sympathiek zijn, maar van dat geloof van jou niets moeten hebben. Het kan twijfel zaaien in je hart: tweedracht. Onzekerheid.

Je komt zoveel verschillende meningen en opvattingen tegen: wie zegt mij dat mijn opvatting de enige juiste is? Je ziet om je heen dat de geest van de secularisatie al heel wat slachtoffers heeft gemaakt. Wanneer ben ik aan de beurt, vraag je jezelf af. Nederland wankelt. Kerkelijk Nederland wankelt. Er staat zoveel op losse schroeven. Er wordt zoveel betwijfeld. De verkondiging verslapt, we durven niets meer te stellen, of uit angst overschreeuwen we onszelf. Juist nu worden we geroepen om de eendracht te betrachten. Opdat wij zouden weten de dingen, die ons van God geschonken zijn. (vs. 12b).

De Geest, die uit God is

Tegenover de geest der wereld stelt Paulus hier de Geest, Die uit God is. De Heilige Geest. Zonder de Heilige Geest blijf je, ook in de kerk, altijd maar zoeken, maar je vindt het nooit eens. Je blijft altijd maar aarzelen, maar het stoot nooit eens door. Je blijft altijd maar fantaseren, ideeën creëren over God, over het Hogere, maar het blijft allemaal zo vaag en onpersoonlijk. Pinksteren: de Geest is uit God. Vertelt ons de dingen die God schenkt. De Geest weet waar Hij het over heeft. Want de Geest onderzoekt alle dingen, ook de diepten Gods. De diepste strijd in Nederland: wie is God? De Heere is God! Om in een bonte maatschappij, met een veelvoud van opvattingen, de ander te respecteren, maar ondertussen met een voornemen des harten bij de Heere te blijven! De Heere te kennen. Om te leven uit het kruis van Christus. Het geheim van de verzoening kennend. De Heilige Geest leert mij hier en nu wat het heil is. Zelf weet ik het niet. Als ik om me heen kijk, raak ik in verwarring en sta ik vaak met een mond vol tanden. En komt de ene aanval na de andere over de christelijke gemeente heen. Hoe moeten we nu christen zijn. Wat houden wij vast, wat is onopgeefbaar, wat is relatief? Boeiende en vermoeiende vragen. Het gevaar van tweedracht ligt op de loer. Over de geest van secularisatie gesproken. De Geest zorgt voor eenheid. Dat is wat anders dan pappen en nathouden. Het is een eenheid die opkomt uit de ene God Zelf! De Geest weet waar Hij over spreekt. Hij onderzoekt alle dingen, ook de diepten Gods. Nog steeds. Tegenwoordige tijd. Ook nu. Hij leeft. Hij werkt. Hij doorzoekt.

De diepten Gods

De diepten Gods. Die kan ik niet onderzoeken. Die kan ik niet nagaan. De ondoorgrondelijkheid van God. Zijn weten. Zijn plan. Van eeuwigheid tot eeuwigheid. Ik kan dat niet bevatten. Ik kan dat niet volgen. Hoeft ook niet. De Geest doet dat al. Hij zorgt voor eendracht. Verbondenheid. Eenheid. Ik hoef niet in iets nieuws te geloven. Dat het geloof in Christus 'oud' is, maakt het niet verdacht of ouderwets. Integendeel. De Heiligenfeest houdt het nieuw en vers. Ik kom niet meer los van het kruis. Los van het kruis is levensgevaarlijk, daar loert het gevaar, de anarchie, de ontsporing. Wijsheid los van Christus, los van het kruis, los van de Geest, verzandt in speculatie, in fantasie. Lijkt spannend, maar je verdwaalt Je loopt vast, het geeft tweedracht. Leven door de Geest. Het bindt samen. Aan Hem! Strijd in Nederland? Ja, strijdt om in te gaan, door de enge poort!

C. VAN DUIJN, AMSTERDAM

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen