SAMUËL

Wie de betekenis van Samuël in Gods heilsgeschiedenis wil verstaan moet beginnen bij de namen van zijn ouders. Zij vader heet Elkana, een naam die in het geslacht van Levi geen zeldzaamheid is. 'God heeft geschapen, gegrondvesf is de betekenis. Voor zijn lievelingsvrouw Hanna moet deze naam echter een voortdurende aanvechting zijn geweest. Want uit haar wordt de voortgang van Elkana's huis niet vastgezet. Zij blijft tot haar grote verdriet kinderloos. En zelfs de liefste woorden van haar man die haar verzekert dat hij haar 'beter is dan tien zonen' helpen niet om haar leegheid te vervullen. Vandaar dat ze de HEERE blijft smeken om een zoon. Ze doet dat in stille onbegrepen worsteling voor he aangezicht des HEEREN. De oude Eli ziet haar gebed voor een roes aan. Maar vervolgens, als was het een beschaamd excuus over zijn verkeerde inschatting, geeft hij als dienaar Gods de bevestiging dat de HEERE haar gebeden zal verhoren. Zij zal een kind ontvangen Ook haar naam wordt waar: Hanna heet ze, niets meer verlangt ze dan dat te zijn, een 'begenadigde' in Gods ogen. En zo heeft God in Zijn fundamentele (Elkana) genade (Hanna) aan Zijn volk Israël verhoring gegeven in de geboorte van Samuël. Dat kan alleen de naam zijn, 'want, zeide zij, ik heb hem van den HEERE gebeden'. Toch is er geen eenduidigheid over de betekenis van deze naam. Vanuit de directe verklaring van Hanna valt er veel voor te zeggen om in deze naam een vorm te zien van het werkwoord dat 'horen' betekent. Verbonden met het woord 'El' dat God betekent, is het duidelijk dat Samuël het leven ingaat als sprekend bewijs van gebedsverhoring. Er zijn echter ook uitleggers die de naam anders vertalen als 'Zijn naam is God'. In deze zin verstaan is het bij Hanna een uitdrukking van verwonderde aanbidding, dat God de HEERE in Zijn scheppen de genade (Ell-kana!) Zijn naam heeft verheerlijkt door haar en haar man een zoon te geven.

Hoe het ook zij, het werkwoord 'horen' blijft bij Samuël wel een sleutelrol spelen. Dit kind van verhoring wordt door zijn moeder zo gauw als dat kan afgestaan voor de dienst van het heiligdom. Hanna's verlangen naar een zoon heeft kennelijk niet alleen te maken gehad met een persoonlijk belang. Wellicht is er in haar grote zorg geweest over het karakter van de dienst van het heiligdom. Als trouwe 'kerkgangster' moet het haar aan het hart zijn gegaan als ze de ontheiliging van de dienst des HEEREN zag, zoals die openlijk in Silo de praktijk was geworden. Met heel haar hart heiligt Hanna haar langverwachte kind zo spoedig mogelijk aan de dienst des HEEREN. In een tijd dat het woord schaars is geworde wordt de jonge leviet Samuël de dienaar van de oude Eli. Er is in deze donkere tijd geen 'openbaar gezicht'. Maar opnieuw is er een wonder van genade. De HEERE gaat weer spre ken. Hij kiest de jonge Samuël uit om te horen. Er is echter zo weinig ervaring met het horen van de stem des HEEREN meer over in het heiligdom, dat het pas na drie keer tot d priester Eli doordringt dat God de jonge Samuël roept. Als de waas van het priesterlijke onbegrip, waar eens Hanna onder leed en waar Samuël opnieuw het slachtoffer van dreigt te worden, eindelijk verdwijnt geeft hij het goede advies. 'Daarom zeide Eli tot Samuël: Ga heen, leg u neder, en het zal geschieden, zo Hij u roept, zo zult gij zeggen: Spreek HEERE, want uw knecht hoort' (I Sam. 3 : 4).

De richter en ziener Samuël wordt zo Gods instrument, waardoor Hij weer metterdaad van Zich laat horen in de diepe crisis waarin Zijn verbondsvolk ten onder dreigt te gaan. 'En de HEERE voer voort te verschijnen te Silo; want de HEERE openbaarde Zich aan Samuë te Silo, door het woord des HEEREN' (1 Samuël 3 : 21).

M.A. VAN DEN BERG

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen