Boekbespreking

Dit boekje lag na lezing nog weer enige tijd op mijn bureau, omdat ik het moeilijk vond er een evenwichtig oordeel over te geven. Het bevat verzamelde opstellen van tw^e^. docenten in de godsdienstwijsbegeerte aan de theologische faculteit van de VU, die beide tekenen voor vier van de acht hoofdstukken. De opstellen cirkelen rond eenzelfde thematiek, namelijk de vraag hoe wij godsdienstige teksten moeten uideggen. Dat klinkt erg algemeen, maar op het laatste hoofdstuk na gaat het eigenlijk steeds om de tekst van de Bijbel. Helder leggen de auteurs van meet af aan hun papieren op tafel als ze aangeven dat de Bijbel een geloofsboek is, waarin de waarheid als het ware verborgen ligt; slechts met ogen van het geloof laat deze waarheid zich ontdekken en verstaan. De bijbelse verhalen zelf vormen evenzeer geloofstaal. Tegelijk 'gaat het wel om wat geschied is. Als God zich nimmer aan mensen had kenbaar gemaakt, als geen profeet door Gods Geest was geïnspireerd en als Jezus nooit in Galilea had rondgelopen, dan zou de zin van het verhaal verloren gaan, omdat de basis in wat er gebeurd is, zou ontbreken' (p. 9).

Veel van wat volgt is ook in lijn met dit standpunt. Met name de bijdragen van Stoker werken het op een goede manier uit. Ik denk bijv. aan hfdst. 4, waarin hij ds. Nico ter Lindens navertelling van de Bijbel kritiseert, omdat daarin te weinig recht gedaan wordt aan het historisch karakter van de Bijbel. De betekenis van de historisch-kritische methode van bijbeluideg wordt door hem sterk gerelativeerd. Bovendien valt er bij Stoker altijd veel te leren. Over de boeiende theoloog Hans Frei bijvoorbeeld (hfdst. 2) en ook over Ricoeur weet hij helder te schrijven zonder datje het gevoel hebt dat hij de zaken eenvoudiger voorstelt dan ze zijn (hfdst. 5). Hooguit kun je je afvragen of hij niet te veel aan diens leiband blijft lopen, maar bij iemand als Ricoeur is het wel van belang dat je eerst heel nauwkeurig leest.

Meer moeite had ik met de bijdragen van Vroom. Het is natuurlijk vervelend om de twee auteurs van één bundel wat tegen elkaar uit te spelen, maar ik ontkom er he- .laas niet helemaal aan. Hoofdstuk 3 bijvoorbeeld had nooit zo geplaatst mogen worden. Ook in andere recensies is er al op gewezen dat dit opstel (over het bijbelse en het filosofische Godsbegrip) beneden de maat is, doordat niet helder aangegeven wordt tegen wie het zich nu precies richt, en de kritiek op het filosofisch Godsbegrip veel te algemeen en daardoor bot is (bijv.

op p. 54). De nuance die andere bijdragen kenmerkt, is hier volledig zoek. Ook in hoofdstuk 6 (met de op zichzelf al provocerende titel 'Kunnen wij het Vaderschap van God veranderen? ') gaat het allemaal erg kort door de bocht, bijv. als met een beroep op Gal. 3 : 28 allerlei andere bijbelse gegevens onder tafel geveegd worden (p. 111) en concrete bijbelse aanwijzingen met een beroep op de liefde buiten werking gesteld worden. Al moet natuurlijk gezegd worden dat de auteur dat niet allemaal zelf bedenkt, maar aansluit bij lijnen die zijn kerk (de Gereformeerde Kerken in Nederland) sinds enkele decennia heeft uitgezet. Verder blijft het onbevredigend wanneer Vroom het spreken over God als Vader facultatief stelt, omdat 'vader' toch maar één metafoor te midden van vele zou zijn. Dat doet m.i. weer te weinig recht aan de centraliteit van juist dat begrip, vooral in het Nieuwe Testament.

Al met al roept de bundel dus gemengde gevoelens op. Het historisch en gezaghebbend karakter van de Schrift wordt wel beleden, maar komt toch te weinig concreet uit de verf. Verhulde waarheid - dat is dus een juist gekozen titel.

G. VAN DEN BRINK, WOERDEN

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen