Boekbespreking

Gerard Dekker en Gerben Heitink, Samen op de goede weg? Een pleidooi voor een eigentijdse kerk. \ Uitg. Ten Have, Baarn; iz8 Mz.; € 14^0.

liet onlangs gepresenteerde, sympathiek geschreven en rustig betogende boek vim de gere< Wffij3gife.hoogk»g!Ben Dekker e(A Heitj4}e»San herv& ra^^efonl^eerden gé\ ma|Kelijk op het verlfeerde been zwEJgtt.-; /. Hun pleidooi voor hernieuwde bezinning op de vormgeving van de toekomstige kerk, hun weloverwogen keuze voor een federatieve vorm van samengaan van hervormden, gereformeerden en lutheranen sluit aan bij datgene waarvoor confessionelen en gereformeerde-bonders eerder dit jaar gepleit hebben: een unie van Samen op Wegkerken, opdat scheuren in de gemeenten voorkomen worden. Maar het appèl van Dekker en Heitink voor een open vorm van kerk-zijn, passend bij de huidige tijd en de geloofsbeleving van velen in onze samenleving, is niettemin van heel andere orde dan de overtuiging dat de kerk ook in de komende eeuw niet zonder haar gereformeerde belijdenis kan. Sterker nog, zij schrijven de remonstranten niet te willen vergeten, stammend uit dezelfde traditie, 'die we ook graag bij SoW betrokken zouden zien en waarvoor we de Dordtse Leerregels wel als wisselgeld willen inzetten'. Kwartetten met de belijdenis, het moet niet gekker worden. De auteurs laken in hun boek het weinig kerkvernieuwende van het fusieproces en vinden de organisatie van het bovenplaatselijk kerkelijk leven te belangrijk om het aan beroepsbestuurders over te laten. Ze pleiten voor een rekening houden met de pluraliteit in en buiten de kerk en menen dat de in 1986 genomen beslissing om voor de verenigde kerk de structuur van de hervormde kerkorde over te nemen, nog niet betekent dat de structuur van de Hervormde Kerk overgenomen moet worden. Ze vinden het onterecht dat waar de Gereformeerde Kerken in 1990 akkoord gingen met een keuze voor het hervormde kerkmodel, dit inhoudt als zou toen de zelfstandigheid van de plaatselijke kerk ingeleverd zijn. Van gereformeerde kerkenraden wordt nu gevraagd het meest eigene van het gereformeerde kerkgevoel op te offeren aan het hervormde besef van de eenheid van de landelijke kerk. 'Het gaat er dus om spannen het komende jaar.' Een kerkfiisie op hervormde voorwaarden, daar is men tegen.

Aandacht besteden zij ook aan het verschil in kerkcultuur en kerkgevoel tussen hervormd en gereformeerd, waardoor gereformeerde predikanten na SoW hun werk met minder plezier gaan doen en mensen zich in de kerk minder thuisvoelen. Ze verklaren de haast die het moderamen achter SoW zet uit het feit dat het minder goed gaat met het proces.

In het hoofdstuk waarin Dekker en Heitink aangeven hoe zij in de huidige tijd kerk willen zijn, nemen ze het uitgangspunt in de levenssituatie van mensen, waardoor ze bij de categoriale gemeente uitkomen en het geografische principe loslaten. Mensen boxen dus niet meer bij een gemeente, omdat ze in hetzelfde gebied wonen, maar omdat ze dezelfde behoeften of levensvragen hebben. Daarbij bepleiten ze een federatie, die recht doet aan de verscheidenheid op het grondvlak en die honoreert dat zij de organisatorische eenheid die na het fusiebesluit werkelijkheid is, niet als een geloofszaak kunnen zien.

De auteurs beweren dat de invloed van de Gereformeerde Bond groter zou zijn dan die van kerkelijke vergaderingen (NB!) en lichten die stelling toe met de opmerking dat de media na een besluit direct een reactie aan deze modaliteit vragen. Ik vind dit een non-argument Zou dit juist niet kunnen komen doordat in zijn opkomen voor de gereformeerde belijdenis die Bond zo vaak een teleurstellend besluit moest verwerken? Ook hun opmerking dat de Gereformeerde Kerken voortdurend in staat van beschuldiging worden gesteld op het punt van hun rechtzinnigheid, lijkt me niet reëel. Deze kerken moeten na honderd jaar toch zo volwassen zijn het aan te kunnen aan hun oorsprong herinnerd te worden. Dat moetje niet afdoen als kerkpolitieke be-schuldigingen, maar als een betrokkenheid op de ander, om Gods Woord ook in die kerken haar gezag te laten hebben. 'Samen op de goede weg? ' is een tijdsdocument, dat analyseert hoe velen in de Gereformeerde Kerken denken en dat daarom aandacht van de triosynode verdient. Ook over de aangedragen suggesties zal het gesprek moeten gaan, want negeren van standpunten leidt gemakkelijk tot ongelukken. De visie van de auteurs staat echter ver af van de wijze waarop hervormd-gereformeerden de jaren door de kerk hebben willen dienen en dat nog begeren te doen - onze gezamenlijke inspanning om niet verder te gaan dan een federatief verband ten spijt.

P. J. VERGUNST

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen