Het gebed centraal

Spanning

Aan de ene kant zijn er de besluiten van de kerk. De kerk wil verder op de weg naar de fusie, ondanks de bezwaren die leven in een groot deel van de kerk, met name in de hervormd-gereformeerde sector. Ondanks vele 'smeekbeden' om deze weg niet verder te gaan. Er is gevraagd om een moratorium, een adempauze. Er is gevraagd om niet verder te gaan dan federatie. Er is een voostel ingediend om te komen tot een Unie van kerken. Aan de andere kant worden de geluiden steeds sterker van hen die zeggen niet mee te zullen gaan in de fusie. Predikanten spreken dat uit. Juridische bijstand wordt gezocht. Fondsen worden gevormd en beheerd om processen te bekostigen. Nooit heeft onder ons de kerkorde en het kerkrecht zich in zo'n belangstelling kunnen verheugen als nu.

Zwak en toch sterk

De komende maanden wil het hoofdbestuur door middel van artikelen in de Waarheidsvriend graag proberen enige richting aan te geven in deze complexe situatie. Verschillende thema's zullen worden besproken. We hopen in het licht van de Schrift, de confessie en de geschiedenis van de kerk, de kerk en de gemeenten te kunnen dienen met de doordenking van deze thema's. Het hoofdbestuur van de Gereformeerde Bond heeft tijdens de kerkenradendagen in Putten (1992) en in Amersfoort (1996) leiding willen geven. In Amersfoort is uitgesproken dat hij van overtuiging is dat we ondanks . onze fundamentele bezwaren op onze post moeten blijven staan, ook als de kerk onverhoopt tot vereniging zou besluiten. Dat we de kerk niet mogen en niet kunnen loslaten. Met vreze en beven, maar ook in het geloof, hebben we ons op Gods verbond en op Zijn trouw beroepen. Daar lag en ligt ons houvast. Dat neemt niet weg dat we in de periode die achter ons ligt, door crises zijn heengegaan. Want deze positie was en is een aangevochten positie.

Dat is echter de positie van hervormdgereformeerden binnen de Nederlandse Hervormde Kerk altijd geweest. Nooit heeft de situatie van de kerk de doorslag gegeven voor hervormd-gereformeerden. De doorslag gaf steeds het feit dat we ons door God geroepen wisten om op onze post te blijven staan. Daar lag naar ons besef de reden om in de kerk te blijven. Die lag niet in de situatie van de kerk zelf, in 1906 of in 1909, in de jaren dertig. Ook in 1951 waren hervormd-gereformeerden zwaar teleurgesteld in de uiteindelijke kerkorde die ontstond. Zij bleven echter op hun post, niet dankzij, maar ondanks de kerkorde die voorlag. Door God wisten ze zich geroepen om in de kerk te blijven en daar te dienen. Diep waren ze ervan overtuigd dat de Heere God Zijn profeten altijd heeft gezonden naar het vervallen Israël. En daar, midden tussen afgoderij en ongeloof, dienden zij in de kracht van God die hen riep. Uitgangspunt voor hervormd-gereformeerden lag dus ten diepste nooit in de situatie van de kerk, maar in de roepende God! In de situatie stonden ze zwak, in hun roeping waren ze sterk! Het volgende citaat was hen en is ons nu uit het hart gegrepen: 'Hoewel dus de sombere woestenij die we overal aantreffen uitroept dat er niets van de kerk overgebleven is, laat ons nochtans weten, dat Christus' dood vruchtbaar is, en dat God op wonderbare wijze zijn kerk in alle schuilhoeken bewaart' (Calvijn).

De doorslag

Welke weg kunnen we gaan? Die vraag stellen we samen als hervormd-gereformeerden in grote verlegenheid. Maar, er is iets anders waar we samen eerst over moeten denken. In de inleiding van dit artikel ligt alle nadruk op onze verlegenheid en op onze vragen. Vragen als: Wat moeten wij doen? Wat moeten we regelen en organiseren? Daar moeten we echter niet beginnen. In het citaat van Calvijn worden we op het goede spoor gezet. Het gebed is niet alleen de adem van de ziel, maar ook de adem van de kerk. Zij leeft op het gebed. Echter niet in de eerste plaats op haar gebed. Doch op het gebed van Christus. Als Hogepriester draagt Hij Zijn Kerk mee in Zijn voorbede. Hij leeft om voor Zijn Kerk te bidden. Ook in de gespannen situatie en de kerkelijke gebrokenheid van vandaag. Niet wij dragen en bewaren Gods Kerk. 'Ween niet, zie, de Leeuw Die uit de stam van Juda is, de Wortel Davids, heeft overwonnen...'. De toekomst van Christus' gemeente ligt vast in Hem, in Zijn werk, in Zijn gebed. Dat zicht geeft geloofsvertrouwen, ook in de kerkelijke situatie van nu. Meer dan ooit kom ik er hier achter dat niet de situatie doorslaggevend is, maar dat Christus de doorslag gaf en geeft. Hij bidt voor Zijn Kerk juist in de crisissituaties, op haar weg door de woestijn. Alleen wanneer dit besef weer werkelijk bij ons levend wordt, zal de kerk zich weer krachtig kunnen manifesteren. Als we beseffen dat Christus bidt dat Zijn lichaam één zal zijn. Eén in waarheid, in overgave aan de gehoorzaamheid aan de waarheid.

Maar dat Hij tegelijk Zijn gemeente door de tijden van.nu naar huis bidt! Hoe zal de kerk, hoe zullen wij de diepe crisis anders te boven komen, dan door ons opnieuw te buigen in stilheid en in vertrouwen voor Hem.

Gebed

Wat staat ons te doen? In de grimmige en dreigende situatie van nu is de weg van het gebed de eerst aangewezen weg. De weg van het gebed voor de kerk waartoe wij toe behoren, waar de Heere ons een plaats gaf. Wij organiseren niets, wij tillen niets van de grond dan mensenwerk. Maar God bouwt Zijn Kerk dwars door diepe crises heen. Daarom komen wij in ons gebed tot Hem! Om werkelijk voor de kerk, voor de weg van de kerk in gebed te gaan, is een voortdurende bekering nodig. Er is bitterheid onder ons. Bitterheid over de weg van de kerk. Bitterheid over besluiten die genomen worden. Maar bitterheid staat het gebed in de weg, blokkeert de weg naar de Heere, de Koning van de Kerk. In deze situatie kan de kerk alleen haar weg gaan in gebed. We hoeven geen uitkomst te verwachten van vergaderingen en van bonden en van stichtingen en van comités, al beseffen we tegelijk dat we elkaar nodig hebben, elkaar vast willen houden, naar elkaar willen luisteren.

We vluchten samen in ons gebed tot God. Wij werpen onze smekingen niet neer voor God op grond van onze gerechtigheden. Maar we roepen de Heere aan op grond van Zijn barmhartigheid. We bidden in ootmoed om uitkomst en om genade. Juist de samenkomst van de gemeente, de kerkdienst, is de plaats waar dienaren de gemeente voorgaan in de dienst der gebeden. Zou het gebed voor de kerk, voor de synode, voor het moderamen van de synode niet des te vuriger moeten zijn, nu de spanningen in de kerk almaar groter worden? Want we zijn niet alleen dienaar van Christus in de gemeente waar Hij ons heeft geroepen. We zijn evenzeer dienaren van Christus in de kerk. Niet alleen de nood van de gemeente of een eventuele scheuring in de gemeente, maar ook een nieuwe breuk in de kerk der vaderen kunnen wij ons niet veroorloven.

Zijn Paulus' woorden niet op zijn plaats: 'Bidt zonder ophouden'.

G. D. KAMPHUIS, AMSTELVEEN

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen