Globaal bekeken

U it het eerste deel van een uitgave Kerkelijk leuen in beeld (een fotoboek met goed gedocumenteerde tekst over De Alblasserwaard; uitgave Den Hertog bv, Houten) het volgende over Brandwijk:

'De kerk van Brandwijk is nog van betrekkelijk recente datum: in 1824 kwam het in rode baksteen opgetrokken gebouw met de gietijzeren ramen op de plaats van een ouder kerkgebouw. Het oude meubilair - u/aaronder de preekstoel uit 1636 - kreeg opnieuw een plaats. Bouen een van de ingangen is op een gevelsteen te lezen: "Den Christenen uan Brandwijk en Gijbeland tot eene oefenschool uan geloof, hoop en liefde".

Onder Willem Andries Bronsueld, sinds 17 augustus 1890 predikant te Brandwijk, was er geenszins sprake van een bloeiend kerkelijk leven. Uiteindelijk hield hij maar een gehoor uan een twintigtal mensen ouer. Alleen op zondagmorgen werd een kerkdienst gehouden. Van Bronsueld is bekend dat hij samen met de dorpsdokter op zondagmiddag ging biljarten in het dorpscafé "Boerenklaas". Zijn vrouw hield dan-zondagsschool, waar weinig kinderen kwamen.

Bronsueld diende Brandwijk tot zijn emeritaat in 1927.

Godsdienstonderwijzer Jan Kars uit Schoonhouen werd in november 1927 als opuolger uan ds. Bronsueld benoemd. In een periode met een predikantentekort was een godsdienstonderwijzer een uitkomst. Onder Kars - een begaafd prediker en lid uan de Gereformeerde Bond - keerde het overgrote deel van de gemeente terug naar de kerk. Onder zijn leiding werden een meisjes- en ook een knapenuereniging opgericht. Slechts enkele thuislezers konden het onder zijn prediking niet uinden.

Op aandringen van de classis - een godsdienstonderwijzer bezette een predikantsplaats - begon de kerkenraad met beroepingswerk. Bij de komst uan een predikant zou Kars afscheid nemen. Daaruoor waren echter uijftien beroepen nodig. Kars preekte begin 1933 afscheid. De politie stuurde die avond zelfs tweehonderd mensen naar huis, omdat voor hen in de overvolle kerk geen plaats was.

Jan Kars werd voorganger uan een euangelisatie in de buurtschap Keeten te Capellee aan den IJssel, waarvan hij nadien zelf predikant werd. Tijdens de Tweede Wereldoorlog zat Kars in het uerzet. Na verraad werd de moedige voorganger op 29 december 1942 gefusilleerd. Kandidaat Laurens Blok nam het beroep uan Brandwijk aan. Op 5 maart 1933 vond bevestiging door ds. J. G. Woelde rink plaats. Ds. Blok beleefde in Brandwijk een goede tijd. Hij nam afscheid op 23 mei 1937 wegens vertrek naar Middelharnis.

I n het Midbar Woestijn Bulletin van de Stichting Midbar Foundation, schrijft dr. H. J. Bruins over water in de (vroegere) Negevwoestijn:

'De Sede Boker Campus, waar het Jacob Blaustein Instituut voor Woestijn Onderzoek is geuestigd, ligt ongeueer 55 km ten zuiden uan Beer-Sheua. Niet uer uan Sede Boker beuinden zich de restanten van een dorp uit de oudheid, Horuat Haluqim, dat ongeveer 3000 jaar geleden werd gebouwd. Dit woestijndorp beuatte uerschillende gebouwen, een soort fort, woonhuizen, waterputten (cistern) en geterrasseerde landbouwvelden. ; «

Wie waren de bewoners van dit woestijndorp? Deze uraag is belangrijk, maar niet gemakkelijk te beantwoorden. Volgens de archeoloog Rudolph Cohen (1975), die hier opgravingen heeft verricht, is het misschien een Israëlitische nederzetting uit de tijd uan koning Salomo. In ieder geval hebben deze mensen te maken gehad met de uitdaging uan het woestijnmilieu en de moeilijkheid om voldoende water en voedsel te verkrijgen. Het klimaat in dit gebied is erg droog en de gemiddelde regenual bedraagt slechts 95 mm per jaar. Dat is ueel te weinig om landbouw te bedrijuen. Een uoedselgewas als tarwe heeft tenminste 250 mm water nodig. Toch zijn er in Horuat Haluqim meer dan 70 oude landbouwterrassen in de dalen. Hoe kan dat?

Het "geheim" van het woestijnlandbouwsysteem is gebaseerd op het benutten van regenwater dat van de hellingen afstroomt, "runoff" genaamd. Er werden in de oudheid series uan "dijken" gebouwd in de dalen om op ieder geterrasseerd ueld uoldoende water op te vengen, "rainwater haruesting" genaamd. Dit water > zakt langzang in de diepte löss bodems, .waar het uoor lange tijd wordt vastgehouden en beschikbaar is uoor landbouwgewassen. Op deze manier wordt het regenwater van een vrij groot natuurlijk uanggebied in het heuuellandschap uan Horuat Haluqim geconcentreerd in geterrasseerde landbouwvelden in de dalen. Terwijl in Nederland de dijken het water buiten moeten sluiten, hebben de dijken in de Negeu de functie om het water op de velden vast te houden, zodat het langzaam diep in de bodem kan doordringen.'

v.b.G.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen