Kerkelijke rafels

De zichtbare zijde van Christus' lichaam wordt meer en meer verbrokkeld in ons vaderland. We kunnen niet anders dan elkaar onze diepe kerkelijke wonden tonen. We staan bij de rafels van ons gereformeerd kerkelijk leven. Uiteraard heeft iedere breuk in het kerkelijk leven haar eigen reden, haar eigen bestaansgrond, haar eigen argumentatie. Maar, de vraag is en blijft: Waar wij heengingen, is Christus daar ook heengegaan? Was er voor Hem geen plaats meer? Is Hij werkelijk van de troon gestoten en liet Hij dat gebeuren? Of, is Hij - toen mensen gingen- in Zijn oneindige liefde toch gebleven? Bleef Hij er in de dienst van de verzoening, bleef Hij er in tekenen van brood en wijn, bleef Hij er in het leven van de Zijnen? En als Hij er gebleven is, hadden wij er dan ook niet kunnen zijn? Waar Hij is, kunnen wij toch ook zijn?

Ontwikkeling

Mag ik u uitleggen hoe ik tot bovengenoemde gedachten kwam? Daarvoor geef ik de voorbeelden uit de kerkelijke pers van de laatste weken. Wie de situatie van de wereld om ons heen op zich laat inwerken, wie daar de ontwikkeling binnen de kerken naast zet, komt tot grote verslagenheid. 1. 'De synode loopt het risico dat tientallen kerken dan ook niet meegaan', aldus de secretaris van het Confessioneel Gereformeerd Beraad binnen de Gereformeerde Kerken. Er wordt door sommigen gesproken over het voortzetten van de Gereformeerde Kerken na de fusie van kerken.

2. 'Begin van een nieuwe Vrijmaking', kopten de kranten. In Berkel en Rodenrijs en in Veenendaal maakten verontruste leden van de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt zich los. Op 20 september, afgelopen zaterdag, was er een landelijke vrijmakingsdag. In 1967 voltrok zich een breuk. Nu voltrekt zich de volgende breuk.

3. Over de spanningen in onze eigen kring hoefik in de Waarheidsvriend weinig te vertellen. Aan de ene kant sleept het proces van eenwording zich voort. Terwijl er geen eenheid in belijden is. Terwijl een groot deel van de kerk zegt, smeekt: 'Zo niet!' Aan de andere kant dreigen delen van gemeenten af te haken en wordt gezegd: 'Wij laten ons niet meenemen, wij zetten de kerk voort'.

4. We kennen uit de kerkelijke pers evenzeer de spanningen die zich voltrekken binnen de Christelijke Gere-formeerde Kerken in Nederland. De recente spanning in Alphen aan den Rijn is daar een voorbeeld van. Binnen de Gereformeerde Gemeenten blijven voortdurend spanningen bestaan over het aanbod van de genade, en daarachter over de verhouding tussen Gods verkiezing en de menselijke verantwoordelijkheid.

Wonden en zonden

Wat is hier aan de hand? Waarom staan we zo bij de brokstukken van ons kerkelijk leven? Hoezeer we er ondertussen ook aan gewend zijn en er mee vertrouwd dreigen te raken. Deze situatie kan ons toch geen moment met rust laten. De belijdenis van de Reformatie wilde 'akkoord van gemeenschappelijk belijden' zijn. We spreken over 'de drie formulieren van eenheid'. Maar we zijn in deze tijd, op weg naar het eind, meer verdeeld dan ooit. Daarin zijn we binnen de gereformeerde gezindte dieper geseculariseerd dan we voor waar willen hebben. Zoals de politiek versplinterd is, zo dreigen ook wij in rafels uit één te vallen.

In deze dagen heb ik veel moeten denken aan de berijming van Psalm 60 : 1 'O God, hoe hebben wij getreurd, Door U verstoten en gescheurd'. Zo zong Israël. God heeft ons gescheurd. Zo zingen wij met Israël mee. En in de omberijmde tekst van deze psalm staat er direct achter: 'Gij zijt toornig geweest'. Er zitten in de verscheuring tekenen van de toorn van God. Als het kerkelijk leven almaar uit elkaar valt, worden er dan geen sporen zichtbaar van Gods toorn? Dat is een ontzaggelijke gedachte, die we alleen maar met huiver kunnen uitspreken. Israël treurt erover. Over de tekenen van de toorn van God kan men ook alleen maar treuren.

Met al de heiligen

We staan dus met onze kerkelijke' wonden en zonden voor God. We* ' staan in de tweede plaats met deze " zelfde kerkelijke wonden ook naast " elkaar. Die momenten zijn er. Daïi gebeurt er iets over kerkmuren heen. Hoe vaak echter staan we niet tegenover elkaar. Dan maken we de wonden dieper. En laten we elkaar onze kerkelijke wonden niet werkelijk zien. We durven elkaar onze kerkelijke zonden niet werkelijk te belijden. Daarom gaan ons diepe noties van Gods alomvattend werk voorbij. Juist samen met al de heiligen leren we de lengte, diepte, breedte en hoogte van de liefdé van Christus kennen. Maar wij richten ons steeds weer op eigen kring en kerk. Hier stuiten we opnieuw op een manco in ons denken: Gods wereldwijdé werk, Gods wereldwijde kerk. Niet alleen 'de anderen' hebben ons nodig. Wij hebben evenzeer de anderen nodig. Laten we ootmoedig blijven en zijn.

We staan in de derde plaats met onze kerkelijke rafels midden in deze wereld. Van keer tot keer komen we in aanraking met de kracht van de duisternis. In de diepe ellende van mensen komen we in aanraking met grote geestelijke nood. De wereld sterft weg in duisternis, in ongeloof en in oneindige vormen van relativisme. Tijdens een van de deze maand gehouden ambtsdragersvergaderingen vroeg een broeder: 'Zijn we niet volstrekt binnenkerkelijk bezig? ' Verliezen wé niet de grote bijbels-theologische lijnen uit het oog? En raken we niet de geestelijke inzet kwijt voor onze onzekere,

twijfelende, zoekende tijdgenoten? Wat Jieeft een steeds dieper verdeelde kerk.hen te zeggen?

Eb en vloed

U kent de wisseling van eb en vloed. Op het strand zag u dat wel eens. Wat gebeurt er als het water lager komt? Dan ontstaan er grotere en kleinere plassen, die van elkaar gescheiden zijn. Het waterpeil zakt. De wat hogere plaatsen vallen droog en overal zie je losstaande kleine plassen met stilstaand water.

Met de vloed is het anders. Het waterpeil stijgt. Het spoelt over de hoger gelegejn delen. De plassen worden groter en groter en ten slotte staat een groot deel van het strand weer helemaal onder water. Zou het dat niet zijn? Het is eb! En waar blijft de roep om nieuwe stromen van Gods genade, om nieuwe stromen van Gods Geest? Laten we als gereformeerde gezindte onze kostbare tijd - door God ons gegeven- niet verdoen met alles wat uiteindelijk geen stand houdt.

We weten ons geroepen het pand ons toebetrouwd te bewaren. We weten ons evenzeer geroepen van dit Woord van recht en genade, van oordeel en vrijspraak te getuigen in deze wereld. . Moeten we niet tot de slotsom komen dat we ons zozeer ingewikkeld hebben laten worden in de kerkelijke strijd dat we aan de grote vragen rond de doorwerking van het Evangelie en rond kerkverlating niet meer toekomen? De kerkelijke zorgen voor koude harten en hete hoofden. Waar blijft de werfkracht in ons 'zuchtend vaderland'? Waar de diepe bewogenheid voor mensen in grote geestelijke nood? Voor mensen in de duisternis die verloren zijn? Er is in alle voortgaande gebrokenheid van ons kerkelijk leven iets principieel mis.

Christus

Is daarmee het laatste woord gezegd? Nee. Is het nog mogelijk in deze situatie een nieuw, recht zicht op de kerk te krijgen? Ja! Het is werkelijk niet te begrijpen. Maar midden in het proces van uiteenrafeling van het kerkelijk leven staat de levende Christus. Als ik de rafels van het kerkelijk leven op me laat inwerken, word ik hopeloos. Maar zodra ik Hem, Die Zijn gemeente vergadert, zie, dan gloort er hoop. Dwars door alle gebrokenheid gaat Hij Zijn weg door Zijn Woord en Geest. Heeft Hij de Hervormde Kerk verlaten toen de Afscheiding en de Doleantie zich voltrokken? Trok Hij Zich uit onze kerk terug en sloot Hij Zich in 1907 slechts aan bij de vereniging van kruisgemeenten en ledeboerianen tot de Gereformeerde Gemeenten? Trok onze Heere in 1944 met name in bij hen die zich vrijmaakten en artikel 31 van de Dordtse Kerkorde onderhielden? Ja, we zijn ervan overtuigd dat Hij ook in andere kerken werkt. Maar vooral benadrukken we dit: wat heeft de Heere blijkbaar totaal andere maatstaven dan welke wij hanteren! Hij vergadert ook vandaag Zijn gemeente door Woord en Geest. Ondanks al onze gebrokenheid. Dwars door alle gebrokenheid heen. Wij hebben ons te schamen. Zijn kruis stond in diepe gebrokenheid. Teken van Zijn oneindige liefde. In de donkere tijd onder Achab bleef er een rest over. God Zelf houdt Zijn kerk in stand. De poorten van de hel zullen Christus' gemeente niet overweldigen. Daarom hopen wij. Daarom geloven wij in Gods grote toekomst.

Waar Zijn heilig Evangelie is, waar Zijn kruis wordt verkondigd, waar Hij Zelf het hoog houdt voor onze ogen, waar we van Hem kunnen en mogen getuigen, daar kunnen ook wij zijn. Want dit Evangelie heeft de kracht in zich de kerk te reformeren. Anders gezegd: 'Waar Christus is, daar kunnen wij ook zijn'. Lof zij U, Christus!

G. D. KAMPHUIS, AMSTELVEEN

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen