Evangelisatie is noodverband

Is dit kerkbesef, die hoge standaard, nog wel intact? Je kunt immers in de théorie veel beweren, maar is het echt, wordt het als zodanig beleefd? Ik noem een aantal bezwaren en ontwikkelingen die ons die vraag doen stellen. 1. Zien wij de Nederlandse Hervormde Kerk zich niet al meer van haar fundamenten vervreemden. Wat hebben wij vaak weinig gemeen met hen die onze medeleden zijn. Wat een afstand is er in geloofsbelijden en - beleven tussen de leden van die kerk? Soms denk je: wat hebben wij nog gemeenschappelijk? 1.1. Is de Nederlandse Hervormde Kerk niet bezig zich op te heffen, wanneer zij uiteindelijk SoW gaat. Is die kerk van de toekomst wel voortzetting van de Kerk der vaderen of is het een eigen gekozen instituut? Waarin opvattingen worden toegelaten, die wij volstrekt in strijd met Gods Woord achten. Die ook nog worden geratificeerd door synodebesluiten, en in een kerkorde worden opgenomen. Wij ervaren binnen een evangelisatie met name de opdracht om te bewaren bij het Woord en te nodigen onder de prediking van rechtvaardiging van de goddeloze door het geloof in Christus, de door de Vader gegeven Zoon, en heiliging van het hart en leven door de Heilige Geest. Het zou kunnen zijn dat de ruimte van de kerk van de toekomst een opdracht en uitdaging is, zoals wij dat in het verleden ook altijd hebben ervaren. Wij kozen de weg van de scheiding niet.

2. De oecumene van het hart, uitdrukking van ds. A. van der Veer, de voorzitter van de EO, heeft ons velerlei contacten, gezamenlijke activiteiten gegeven: scholen, kranten en tijdschriften. Al naar gelang onze geloofsvisie zich heeft gevormd, kunnen wij toch bijbelgetrouw christen zijn in een evangelische of reformatorische versie. Zouden wij geen opdracht hebben om elkaar te zoeken en proberen te komen tot een kerkverband met ware belijders, die weliswaar verscheiden zijn, maar elkaar toch kunnen erkennen en herkennen in de waarheid, die in Jezus is. Zonde en genade, schuld en verzoening, het eenzijdige werk Gods in het hart van de zondaar. En daarbij het getuigenis van het heil, dat wereldwijd en diep van omvang is. Natuurlijk: daar wordt toch heel divers mee omgegaan, maar naar de letter zijn wij het in de gereformeerde gezindte hierover eens. Wij horen met name in Vrijgemaakte en Christelijke Gereformeerde kerken deze geluiden al luider.

Dubbel gevoel

2.1. Wij bemerken met name onder bewuste jongeren een verlangen om eenvoudig te geloven daar waar het goed is. Veel jongeren gaan bijvoorbeeld bij verhuizing eerst kerk-shoppen om te zien waar een fijne, een aansprekende gemeente is. Heel veel jongeren die in de hervormde gemeente van Huizen belijdenis hebben afgelegd, zijn lid van een plaatselijke gemeente geworden die hen aansprak. In Hilversum, in Almere, in Eindhoven. En ouders zijn vaak dankbaar, wanneer een zoon of dochter, met jonge kinderen, kerkelijk onderdak verkregen heeft in een bijbelgetrouwe gemeente, ook al was daar ter plekke ook nog een kleine groep hervormden die apart vergaderden.

Voor mezelf, als hervormd predikant, heb ik dan vaak een dubbel gevoel. Je bent hierin ambivalent. Je bent blij, als jongeren in een geseculariseerde omgeving een keuze hebben gemaakt, waarvan je in elk geval niet kunt zeggen dat zij zondag aan zondag onder een naar ons inzicht uiterst magere prediking zitten, ook al heb je soms je vragen bij hun nieuwe onderdak. Maar geeft het doen van belijdenis in de Nederlandse Hervormde Kerk, bijvoorbeeld in Huizen, nu ook de morele plicht om aan die kerk trouw te blijven als je verhuist en geen hervormde gemeente treft waarin je je thuis voelt, waarin je gevoed wordt, waar je zonder grote zorgen je kinderen aan kunt toevertrouwen. Ik denk dat jongeren in dezen een veel geringer plichtsgevoel, of liever kerkelijk besef ten opzichte van de landelijke kerk kennen, dan een generatie waar ik toe behoor. 3. Leven wij niet in een tijd, waar het geografische principe van kerk/gemeente-zijn nauwelijks meer wordt gekend. Zijn wij niet typisch benard bezig, Nederland op z'n smalst bezig, als wij andere gemeenten met dezelfde belijdenis mijden en een eigen, niet ambtelijke samenkomst bijeenroepen? Is het persoonlijk geloof niet primair en de kerkkeuze secundair?

Streekgemeenten

4. Is ook de huidige mobiliteit niet zo groot dat mensen zich gemakkelijk verplaatsen en in andere dan de plaatselijke gemeente, kerken. Denk aan de perforatie op de Veluwe, maar ook in andere streken van het land. Wordt die nieuwe trend haast niet, door het veelvuldig gebruik, een principe. Meer dan 150.000 leden van de kerk zijn geperforeerd, ongeveer 8% van het ledental. Moeten wij geen stuk gemeentetheologie creëren om hier fundament aan te geven? Wat zullen wij dan met minderheidsgroeperingen in de gemeente? Zijn er nog wel afstanden? Wanneer ik in de Jacobikerk in Utrecht de dienst leid, ga ik tien over negen weg van mijn huis in Huizen, en sta om tien over half tien op de parkeerplaats, vanwaar ik mij naar de kerk begeef. Zo is de Westerkerk in Amsterdam een streekgemeente waarvan de grenzen zich tot de bollenstreek en het Gooi uitstrekken, en evenzo komen leden van de Noorderkerkgemeente in Amsterdam en de pastoraatsgemeente Amstelveen uit de wijde omgeving, om maar enkele voorbeelden uit de kerkprovincie waar ik toe behoor, te noemen.

En toch: telkens weer zien wij nieuwe

minderheidsgroepen ontstaan. Weliswaar minder dan vroeger. Ik denk aan de naoorlogse jaren: de ontwikkeling van evangelisaties in de kuststreek van Hoek van Holland tot Haarlem. Wanneer ik tel, zijn dat er ongeveer tien. Reden: de confessionele prediking versmalde al meer tot middenorthodoxe prediking, waarin het persoonlijk geloof weinig naar voren kwam. Ook in het Noorden van het land zien wij, naast de oude evangelisaties die in echt vrijzinnige gemeenten ontstaan zijn, minderheidsgroepen zich manifesteren, over het algemeen niet in kerkdiensten op zondag, maar in een zich profileren in een kerkenraad. De oude evangelisatiegroepen die de IZB voorheen steunde in vrijzinnige streken, zijn over het algemeen kerkelijk ingekaderd. Dat is ook steeds het beleid van de IZB geweest. Nu is er nauwelijks nog enige relatie tussen de IZB en evangelisaties.

Maar menige gemeente in het Noorden is van kleur verschoten en kiest nu voor een gereformeerd getinte prediking.

Kerkelijke weg

Hoe te handelen daar waar de noodzaak van evangelisatie zich aandient? 1. Laten betrokken broeders en zusters in ieder geval elkaar kennen en vertrouwen. Een gesprek met kerkenraad en predikant is zeer belangrijk. Probeer eens een predikant van uw keuze een dienst te laten leiden in uw gemeente.

2. Wees niet hooggevoelend, superieur, veroordelend. Wij bezitten de waarheid niet, hoezeer het om de waarheid gaat. Één is de Weg; de Waarheid en het Leven. Hem belijden wij.

3. Wees op de hoogte van de mogelijkheden en de onmogelijkheden die de kerkorde u biedt. Het is niet toegestaan dat een predikant zich op het terrein van een andere gemeente begeeft om ambtelijk werk te verrichten, zonder de kerkenraad daarvan in kennis te hebben gesteld. Daarvoor is eigenlijk een verklaring van geen bezwaar nodig. Daar zijn wij het in wezen ook mee eens. Vraag niet het onmogelijke, bid om een verrassende ontwikkeling!

4. Ga de kerkelijke weg in eerste in- ' stantie. Ik denk aan visitatie, aan een gesprek met de provinciale instanties. Wend u daarna tot het HB van de Gereformeerde Bond om advies.

5. Probeer een zo breed mogelijke vertegenwoordiging te maken. Oligarchie: de regering, het bestuur berust bij weinigen, is altijd funest, hoe zeer wij leiders nodig hebben.

6. Geef aan de breedte van onze richting gestalte in het vragen van predikanten. Wanneer een richtingsevangelisatie bezig is om predikanten uit eigen richting ook weer uit te sluiten, zal daar weinig werving van uitgaan.

7. Het kritiseren van het beleid van een kerkenraad door eigen plaatsvervangende activiteiten, maakt je soms in de ogen van die kerkenraad tuchtwaardig, ook al zullen zij daar niet zo snel daadwerkelijk toe overgaan. Een evangelisatie is een noodverband. Wanneer je overbodig wordt, dan heb je verkregen wat je graag wilt bereiken.

8. Apostolaat, zending, ook deze aspecten komen in onze tijd in het beleid van minderheidsgroeperingen al meer aan de orde. Vergeet het diaconaat ook niet, niet alleen via collecte, maar ook in daadwerkelijkheid. Soms is hier een opening van erkenning in ' de plaatselijke gemeente.

9. Streef ernaar om in het plaatselijké kerkgebouw de verkondiging naar ' Schrift en Belijdenis te kunnen horen.

10. Laat de weg die de één gaat, voor de ander wellicht tot voorbeeld, tot ondersteuning en bemoediging strekken. Houd contact met elkaar. Het zou goed zijn wanneer een gemeente van gelijke richting in de naaste omgeving hulp bood aan de broeders en zusters 'in nood'. Zonder daarbij zich te mengen in de verantwoordelijkheid van de plaatselijke kerkenraad.

J. L. W. KOPPENHOL, HUIZEN

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen