Belangstelling voor een gemeenteavond?

Regelmatig krijg ik van kerkenraden te horen: 'Heeft het nog zin om een gemeenteavond te organiseren, want er is nauwelijks belangstelling meer voor'. Je vraagt je dan af: 'Is dit een trend of komt dit alleen in bepaalde gemeenten voor? ' In sommige gemeenten is de belangstelling voor gemeenteavonden inderdaad niet groot. Er is weinig interesse. Voor de een spreken bepaalde onderwerpen of sprekers niet aan, terwijl de ander de gemeenteavond te massaal en te onpersoonlijk vindt.

Er is ook een andere kant. In weer andere gemeenten vindt men het juist fijn om een gemeenteavond te bezoeken, waar velen aanwezig zijn. Je kunt dan 'incognito' blijven en in een aantal situaties hoefje ook niet in groepjes mee te praten, omdat het stellen en bespreken van vragen plenair gebeurt. Maar toch, er is over het geheel genomen een afnemende belangstelling voor het bezoeken van gemeenteavonden of wijkavonden. Op een aantal aspecten wil ik nader ingaan. Ook wil ik graag een pleidooi voeren de gemeenteavond er wel 'in' te houden, omdat het een grote bijdrage kan leven aan de opbouw van de gemeente.

Concurrentie?

We leven in een tijd die ik zou willen typeren als de tijd van de keuzemenu's. Er is op allerlei gebied veel te kiezen. Ook op kerkelijk terrein zijn er allerlei mogelijkheden die aan de wensen en behoeften van elk gemeentelid tegemoet komen. Voor leden van de gemeente die graag het ABC van het geloof willen Ieren, is er de alpha-cursus. Een vrij langdurige en intensieve cursus, die wekelijks een avond, inclusief maaltijd van het gemeentelid vraagt. Voor de jonge lidmaten zijn er de jonge-lidmatenkringen. Deze kringen zijn een vervolg op een intensief jaar van belijdeniscatechese. Als groep heeft men elkaar leren kennen, veel geloofservaringen uitgewisseld en is er behoefte elkaar niet los te laten, maar als groep zich verder te verdiepen in geloofsvragen. En zo ontstaat de jonge lidmatenkring.

Een totaal andere kring is de doopkring of doopcatechese. Een kring voor ouders van jonge kinderen c.q. pasgedoopte kinderen. Voor deze doopkringen is veel belangstelling. Het is immers geen sinecure in deze tijd je kinderen op te voeden naar de Schriften. Ouders en kinderen komen met allerlei zaken in aanraking, die om nadere doordenking en gesprek vragen. Met elkaar over deze zaken praten geeft steun en bemoedigt het 'opvoedingsgebeuren'. Vaste, al jaren bestaande kringen, zijn de mannen- en vrouwenverenigingen en de jeugdvereniging. Ik herinner me nog uit m'n jeugdjaren (zo'n 35 jaar geleden) dat deze drie kringen de enige in de gemeente waren. Aan andere kringen was nauwelijks behoefte. Wel werd er 1 x per jaar een gemeenteavond georganiseerd, waar het wel en wee van de gemeente (kerkvoogdij) aan de orde werd gesteld. Na de pauze kreeg meestal de zendingscommissie gelegenheid een onderwerp in te leiden of een zendingsarbeider te introduceren. De verhalen van overzee waren boeiend en leerzaam!

Kleine kringen

Vooral de laatste jaren zijn er dus nogal wat kringen bijgekomen. Belangrijke kringen die ik hier nog wil noemen zijn de huisbijbelkring, het groot huisbezoek, de gebedskring en in meer evangelisch georiënteerde gemeenten de groeigroepen. De doelstelling van de huisbijbelkring is het doen van bijbelstudie, gericht op geloofsgroei/ontwikkeling, verdieping en bewustwor-

ding, onderling pastoraat en aandacht voor gebed (voorbede). Bij de gemeente-groei-groepen is de essentie dat de groepen 'groeien'. Met andere woorden dat er steeds nieuwe mensen worden toegevoegd aan de kring, zodat die kring moet splitsen en weer verder kan groeien. Kortom: groeien in geloof, gemeenschap en getal.

In veel gemeenten bruist het dus van de activiteiten. Een zaak om dankbaar voor te zijn, of kan het ook allemaal te veel zijn en daardoor onoverzichtelijk? Kerkenraden hebben soms moeite met de toename van allerlei verschillende kringen, omdat het ten koste kan gaan van het geheel en de gemeente als gemeenschap daardoor te veel een 'los zand gemeente' wordt.

Toch hoeft het ene niet ten koste te gaan van het andere. De gemeenteavond en de kringen zou ik niet tegenover elkaar willen zetten, maar naast elkaar. Beide hebben een legitieme plaats. Van belang is dat er een goede structuur aanwezig is en nog belangrijker een heldere visie aan het gemeentewerk ten grondslag ligt. Daartoe kan een gemeentelijk beleidsplan dienen! Gemeentegroei ontstaat niet zomaar. Voorwaarden voor groei zijn het 'onderzoekt de Schriften' en het werk van de Heilige Geest. Beide zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. En waar twee of drie in de Naam van de Heere God aanwezig zijn, daar wil Hij ook aanwezig zijn!

Gemeenteavond

Er is over het kringwerk nog veel meer te zeggen dan hetgeen ik bovenstaand heb gezegd. Maar het doel van dit artikel is nader in te gaan op de vraag of er nog belangstelling is voor een gemeenteavond. Het belang van een gemeenteavond is de onderlinge ontmoeting. Gemeenteleden, jong en oud kunnen elkaar - naast de zondagse eredienst- uit verschillende hoeken van de (wijkgemeente ontmoeten. Er kunnen vragen worden gesteld over het wel en wee van de gemeente. Informeel kan men samen zijn en met elkaar in gesprek gaan.

Van belang is het om als kerkenraad goed na te denken over het onderwerp. In de praktijk is dat niet altijd zo simpel. Meestal wordt er een actueel onderwerp gekozen. Op zich is daar niets mis mee, maar toch zou ik ervoor willen pleiten een onderwerp te kiezen, dat als gespreksonderwerp ook weer terugkomt binnen de diverse kringen. Als voorbeeld noem ik een gemeente, die in haar beleidsplan heeft gekozen voor het jaarlijks uitdiepen van een bepaald thema. Genoemd werden de thema's: vieren, leren, dienen en getuigen. Aan het begin van een seizoen werd op een gemeenteavond het thema vieren aan de orde gesteld. Allerlei aspecten van de eredienst kwamen aan de orde. Hoewel eel bekend, bleek er toch ook weer veel te zijn dat nieuw was, zoals bijv. de plaats van de collecten in de eredienst, de betekenis van het votum en de groet, dé plaats van de voorbeden, bepaalde gewoonten en gebruiken tijdens de viering van de sacramenten. Het thema vieren werd vervolgens als bijbelstudiemateriaal verder uitgewerkt en besproken op de huisbijbelkringen. Aan het einde van het seizoen werd tijdens een afsluitende gemeenteavond nader ingegaan op allerlei vragen, die in de gespreksgroepen waren blijven liggen. Op deze manier werd een thema aan de orde gesteld, waarvoor een brede belangstelling aanwezig was.

Waar blijven de jongeren?

Waar blijven de jongeren? Dat is een vraag die veel gesteld wordt. Jongeren hebben het druk en hebben zo hun eigen 'circuits' waar ze elkaar ontmoeten. Toch zou ik het bij deze constatering niet willen laten. Jongeren zijn best bereid naar een gemeenteavond toe te komen, als ze het gevoel krijgen er ook echt bij te horen. Een mogelijkheid is een gemeenteavond samen met jongeren voor te bereiden. Met de leiding af te spreken dat ook binnen het jeugdwerk het gekozen onderwerp tijdens verschillende verenigingsavonden besproken wordt. Nodig jongeren persoonlijk uit of als groep. In sommige gemeenten is een jeugdkoor. Het zou een gemiste kans zijn het jongerenkoor niet tijdens een gemeenteavond te laten zingen. Vraag jongeren eens een korte presentatie te houden van hun activiteiten op de vereniging of laat ze een sketch verzorgen, die ze hebben voorbereid voor een kompasavond. Er zijn natuurlijk nog veel meer dingen te bedenken, die oud en jong bij elkaar kunnen brengen.

De entourage

Een belangrijk aspect is de 'entourage'. Een gemeenteavond mag best gezellig zijn en iets 'gezelligs' uitstralen. Regelmatig kom ik in vergaderlokalen van kerkelijke gemeenten. Velen zien er somber en weinig aantrekkelijk uit. Zo'n sombere ruimte nodigt dan ook niet uit om naar toe te gaan. Een kleedje op een tafel en een bloemetje doen al heel veel. Ook een koekje bij de koffie is toch niet te veel gevraagd? Neem ook eens tijd voor het samen zingen van een lied. Veel oudere mensen genieten ervan om gezamenlijk liederen te zingen, zoals vroeger wel werd gedaan rond het harmonium. En is er dan geen organist voorhanden, er zijn altijd wel jongeren en/of ouderen die een ander instrument bespelen, en die je zou kunnen vragen om te komen spelen. Liedbundels zijn er in verschillende vormen en soorten. Ik noem hier graag de liedbundel van de HGJB. Ook zou ik graag aandacht willen vragen voor het gebed tijdens een gemeenteavond. Laat gemeenteleden zelf gebedspunten aandragen. Deze gebedspunten (intenties) kunnen vervolgens worden meegenomen naar de diverse kringen. Het organiseren van speciale gebedsbijeenkomsten kan een goede gelegenheid zijn als gemeente bepaalde noden en zorgen aan de Heere God voor te leggen. Het is altijd weer een moeilijke afweging wanneer je een speciale gebedssamenkomst organiseert en wanneer niet. Een gemeenteavond is zeker ook een uitstekende mogelijkheid, extra ruimte in te lassen voor gebed en voorbede. Laten we de kansen voor gebed en voorbede niet onbenut laten als de gemeente samenkomt tijdens de eredienst, een gemeenteavond en verschillende kringen.

Resumerend kort enkele aandachtspunten, die van belang kunnen zijn voor een goede en zinvolle gemeenteavond:

* welk doel staat ons voor ogen als kerkenraad? * nodig gericht gemeenteleden uit, met name ook jongeren; * kies voor een (jaar)thema en zorg voor aansluiting bij het kringwerk; * maak gebruik van (muzikale, creatieve) gaven en talenten; * maak zonodig voor een presentatie gebruik van audiovisuele middelen; * maak ruimte voor onderlinge ontmoetingen; * let op de eenzamen en alleengaanden; * maak het gezellig, uitnodigend; * maak ruimte voor gebed en voorbeden; * evalueer als kerkenraad.

AART PETERS, BARNEVELD,

GEMEENTEADVISEUR

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen