Coert H. Lindijer Op verkenning in het postmoderne landschap. Uitg. Boekencentrum, Zoetermeer; 263 blz.; € 18,50.

Coert H. Lindijer Op verkenning in het postmoderne landschap. Uitg. Boekencentrum, Zoetermeer; 263 blz.; € 18, 50.

Toen ik dit boek onder ogen kreeg, was mijn eerste gedachtes-dit eeirherschrijving van Lindijers boek Postmodern iöfcw» uit 1998? Al zitten er hier en daar stellig overlappingen in met het eerste boek, dit boek is wel degelijk een nieuw boek, waarin de auteur in gesprek met allerlei postmoderne denkers en stromingen zijn eigen positie probeert te verhelderen. Hij doet dat wikkend en wegend, soms wat aarzelend, soms vragen oproepend, waarbij de spits van zijn boek gericht is op de praktijk van theologie, kerk en pastoraat. Een van de hoofdstukken is van de hand van de psycholoog E. A. A. Cornelissen over Freud als voorbode van het postmodernisme. Uitvoerig gaat Lindijer in op het denken van Lyotard, Rorty, Vattimo, Derrida, Levinas en anderen. Ook Bonhoeffer krijgt veel aandacht als gesprekspartner van het postmodernisme.

Wat levert deze ontmoeting op voor kerk en theologie? Lindijer tekent verschillende vormen van postmodern geloof als een zoektocht naar God. Ten aanzien van Jezus geeft het postmoderne een bescheiden christologie, die bij sommigen negatieve trekken laat zien. Navolging en lijden zijn belangrijke elementen in een postmoderne visie. Kerk-zijn op een postmoderne manier

de Waarheidsvriend impliceert gastvrijheid, diversiteit, ruimte en openheid voor het experiment. Ook postmodern pastoraat staat in dit kader. Het boek is uitermate sympathiek geschreven, met aandacht voor licht- en schaduwzijden. De auteur heeft zich breed georiënteerd. Zo zijn ook recente publicaties van de IZB hem niet ontgaan, waar hij sympathiek-kritisch op ingaat.

Begrijp ik de schrijver goed, dan gaat het er hem niet om zich met huid en haar aan het postmodernisme uit te leveren. Daarvoor signaleert hij te veel tekortkomingen. Wel wil hij er in grote openheid naar luisteren en verwacht hij er veel van voor de vernieuwing van de kerk. Ik denk dat kennisname van dit boek van belang is voor wie scherp in beeld wil krijgen met wie we in de missionaire ontmoeting in onze tijd te maken hebben. Met name wat Lindijer schrijft over de kerk, roept herkenning op. Ook hervormd-gereformeerden blijken dan veel meer door het postmodernisme beïnvloed te zijn dan we soms waar willen hebben. Ten aanzien van de Godsleer en de christologie betekent de bescheiden toonzetting winst tegenover het zelfverzekerde modernisme van de Verlichting. Toch liggen hier mijn grootste vragen. Wat over God en Christus gezegd wordt, is stellig niet niets, maar voor mijn besef ontkom je toch niet aan een zekere reductie. Zeker, zoeken en vragen nopen tot bescheidenheid. Maar ik kom in het Nieuwe Testament ook de vreugde tegen van mensen die zeggen: Wij hebben gevonden! En dan is dat bepaald niet parmantig of zelfverzekerd bedoeld. Vinden blijkt genade te zijn, maar is niettemin iets wat de zekerheid voedt en versterkt. Natuurlijk zal het grote Verhaal vervoegd en verbogen moeten worden in een persoonlijk verhaal, waarbij 'vinden' ook 'bevinden' wordt. Maar als ik iets van de Reformatie begrepen heb, dan is het toch zo dat de geloofservaring vrucht is van een zeker weten en vast vertrouwen door de Heilige Geest. En als het gaat over noties als verzoening en rechtvaardiging, ben ik ten aanzien van allerlei postmoderne stromingen kritischer dan Lindijer. Anders gezegd: dat het postmoderne denken zo vernieuwend kan zijn voor kerk en prediking, vermag ik niet te zien. De grote vraag blijft voor mij toch of dit denken ons uiteindelijk niet in het slop van het relativisme voert. En ligt er op de bodem niet een autonoom mensbeeld, waarbij de subjectieve ervaring een schaduw werpt op het openbarend spreken en handelen van God, waar de Bijbel van getuigt?

Een boeiend boek dat kritisch ingaat op allerlei gevestigde meningen en daarom kritische lezers vraagt.

A. Noordegraaf, Ede

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen