Het Woord hoog houden

VERNIEUWING IN DE KERK [2]

Roeping en taak der kerk

Het is dus glashelder dat het de roeping en taak der kerk is om alles in het werk te stellen ervoor te zorgen dat Woord en Geest vrij baan zullen hebben. De kerk zal er alles aan gelegen zijn om de Heilige Geest niet af te remmen of te blokkeren. Daarom zal de kerk alles doen om te voorkomen dat de Heilige Geest wordt bedroefd of wordt tegengestaan, doordat zonden, ongeloof en liefdeloosheid de hand boven het hoofd wordt gehouden. Dat betekent ook dat de kerk het uit het hart gegrepen zal zijn om het hoge Woord van God, ons in de Bijbel gegeven, ook werkelijk hoog te houden. De kerk zal er dus op gebrand zijn, ook in de opleiding van de dienaren des Woords, dat het Woord van God niet gemuilkorfd wordt. De kerk zal niet anders willen dan dat het Woord vrijuit zal kunnen spreken, niet gehinderd door inperking van mensenvisies, ideologieën of onbijbelse vooronderstellingen, zelfs niet van (bijbel)wetenschappelijke aard. De kerk zal het Woord aan het woord willen laten komen en daarom alles doen wat het authentieke schriftverstaan kan bevorderen. Het gaat immers om een schriftverstaan zoals de Schrift zelf wil dat ze verstaan zal worden. Dat valt weer samen met de wil van de Heilige Geest, die als Auteur van de Schrift ten diepste de Enige is die de Schrift echt authentiek kan verstaan. Al ons kennen blijft weliswaar ten dele, doch het is wel onze roeping om te streven naar een maximum aan kennis van heilige Godgeleerdheid. Daarom wordt de kerk, als het goed is, gedrongen door een onuitroeibaar verlangen om zozeer bedienaar van het Woord te (mogen) zijn, dat de Heilige Geest het Woord de volle wind in de zeilen kan geven. Want dan kan werkelijke vernieuwing in de kerk ook echt gerealiseerd worden. De bede: 'Kom Heilige Geest, vernieuw Uw kerk, vernieuw mijn leven', is dan geen slag in de lucht

Geen zijpaden

Wanneer het gebed om de vernieuwing door de Heilige Geest niet gepaard gaat met grondige oriëntering op de Schrift, zal het geen effect hebben. Vandaar onze dankbaarheid voor koppeling aan schriftlezingen over het werk van de Geest. En dat drie weken lang. Mogen we het zien als een wolkje van ééns mans hand? Is het een signaal van een overvloedige regenbui van het werk van de Heilige Geest? In elk geval zal die regenbui er enkel kunnen komen wanneer het Woord van God bloedserieus wordt genomen. Een onvoorwaardelijk en gelovig buigen voor dat Woord zal noodzaak zijn. We bedoelen dan uiteraard geen buigen als wilsakte van onze onherschapen menselijke geest. We bedoelen buigen vanuit een door Woord en Geest wedergeboren hart, een herschapen gemoed en een vernieuwde wil. Het is een buigen waarin we zacht en teer gemaakt zijn door de liefde van God. We leren God gelijk geven in Zijn heilig recht en gaan met een verbroken hart onze zónde belijden. Doch we komen ook verder. We leren onze zonde ook gelovig neerleggen en kwijtraken bij Christus. Dat betekent dat het centrum van ons buigen voor het hoge Woord van God gelegen is in het geloof dat Christus Jezus onze Heere en Verlosser is.

We bewandelen dus geen zijpaden door van de koninklijke hoofdweg van Gods Woord af te wijken. De Protestantse Kerk in Nederland maakt in haar kerkorde zwart op wit melding van 'de Heilige Schrift als enige bron en norm van de kerkelijke verkondiging en dienst' (art.1.3). Het zal echter een hele toer zijn om dit ook zwart op wit helder te maken in alle vormen van kerkelijk beleid en handelen. Zoals het ook een hele toer is voor ieder individueel gelovige om dit elke dag voor honderd procent gestalte te geven. En Paulus heeft er ook al van geweten toen hij zei dat het kwade hem bijlag, zodra hij het goede wilde doen. Ondertussen is het wel onopgeefbaar dat niet alleen iedere gelovige, maar ook de kerk in haar geheel als bij heilige eedzwering zich aan God verplicht om niets van het Woord van God af te doen en er niets aan toe te voegen.

Christus' volmacht

Wat de kerk betreft dient de kerk wel duizend keer en meer te bedenken dat inslaan van onschriftuurlijke zijpaden desastreus is voor elk pogen van kerkelijke vernieuwing. Daarom houden we ook ons hart vast voor allerlei kerkelijke experimenten die vernieuwing willen beogen, doch die ondertussen menigmaal geen millimeter schriftgetrouwheid weerspiegelen. Hooguit klinken er op de klank af wat bijbelse geluiden, doch het is hol en leeg, want mist de volmacht van Christus waarin Paulus ons toeroept: 'Indien iemand de Heere Jezus Christus niet liefheeft, die zij een vervloeking: Maranatha' (1 Kor. 16 : 22).

Het is een volmacht die niet enkel hout snijdt naar links en midden van de kerk, maar evenzeer naar rechts als daar rechtzinnigheid voorkomt zonder levend geloof in Christus. Ondertussen is het de hoge roeping van de kerk als geheel om deze volmacht door niets te laten ondersneeuwen, maar ze helder uit te bazuinen in alle vormen van kerkelijk beleid en handelen. Dat betekent overboord zetten van alle luxe en overbodige ballast waarin de volmacht van Gods Woord schade wordt berokkend. Dat betekent terugkeer naar de soberheid van de Reformatie, die het sola scriptura als enige sieraad van de kerk zag.

Geen surrogaat

Geen zijpaden dus. Maar ook geen surrogaat. En bij surrogaat denken we aan allerlei wonderbomen die kerkelijk experimenteren overal willen doen groeien. Grote gebeurtenissen die de kerk moeten opkrikken in de huidige samenleving, doch ondertussen straatarm zijn aan de volmacht van Hem die de sleutels heeft van dood en hel, want straatarm aan het Woord als kracht Gods tot zaligheid. En geen enkel enthousiasme of nieuw elan dat losstaat van deze kracht van het Woord, zal stand kunnen houden. Het zal als kaf vergaan, precies zoals heel de apostolaatstheologie in de Nederlandse Hervormde Kerk van na de oorlog. Die theologie toch wortelde over het geheel genomen zozeer flinterdun in de Schrift dat ze geheel onder de voet gelopen werd door de tijdgeest der secularisatie.

In de gelijkenis van de zaaier en het zaad zet Christus dan ook alle signalen op rood voor zaad dat valt op steenachtige plaatsen en onder de doornen. Het heeft geen diepgang, want mist de verbrijzeling van hart voor eigen zonde tegenover God. Daarom is de geloofsvreugde maar tijdelijk. Ofhet wordt verstikt onder de doornen, doordat nagelaten wordt een braakland te braken (Math. 13 : 20, 21, 22 en Jer. 4:3). Wie aan deze kant van het graf eenzijdig grijpt naar de theologie van de glorie, vertilt zich en vergaat. Meer dan ooit heeft de kerk vandaag nodig om alle accent te leggen op de theologie van het kruis. De kerk dient in en door het Woord het kruis van Christus torenhoog op te heffen, zoals Mozes eenmaal de koperen slang in de woestijn verhoogde. Opdat ook vandaag de grote massa mensen die voortdoolt op de golfslag van gevoel en genot, zal bemerken dat er een kerk is die met ontferming bewogen is over ieder mens die zonder Jezus ten dode wankelt.

Het Woord niet monddood maken

Daarom dient het Woord van het hoge evangelie helderop tot klinken gebracht te worden. En de kerk dient wat dat betreft alle zeilen van het Woord bij te zetten, opdat de Geest werkelijk bolle zeilen zal kunnen geven. Er zal ons dus alles aan gelegen dienen te zijn het Woord niet te verkwanselen. Bijvoorbeeld door een eigenmachtige uitleg waarin we als gevangenen van de tijdgeest de Heilige Geest bedroeven en verdrijven. Want dan slaan we de Geest het instrument uit handen waardoor alleen vernieuwing tot stand gebracht kan worden. Dat instrument is het Woord van God. Immers, een ander instrument heeft de Geest niet. De Geest is zonder het Woord krachteloos om herschepping en vernieuwing te realiseren.

We blokkeren dan ook alle kerkelijke vernieuwing wanneer we, om iets te noemen, de geest van de Verlichting de toon laten bepalen bij de exegese van Gods Woord. Alle bijbeluideg die gebonden en gekluisterd is door denken van onbijbelse geesten, jaagt de Heilige Geest op de vlucht en maakt het Woord krachteloos.

Daarom dient de prachtige bede: 'Kom, Heilige Geest, vernieuw Uw kerk, vernieuw mijn leven', verbonden te worden met een restloos terugkoppelen op het Woord alleen. Het gaat

erom de Schrift als een gesloten cirkel te beschouwen, waarin elke vorm van onbijbels denken er nooit toe mag dienen de waarheid binnen die cirkel enig geweld aan te doen. Daarentegen dient alles er op gericht te zijn om binnen die cirkel het volle kleurenpalet van de diamant der waarheid tot stralen te brengen. Geen enkel dodelijk virus van tijdgeesten die het christelijk geloof'leuk' willen maken en 'amusabel', dus 'vol entertainment', dient de kans te'krijgen verwoestend te kunnen werken. Alles dient in het werk gesteld te worden om dat virus uit te schakelen, voordat het de cirkel van Gods Woord is binnengedrongen. Immers, Gods Woord is geen amusementsartikel dat ons wil vermaken, maar het wil ons binnen het spanningsveld van leven en dood brengen tot verzoening met God.

Cultuur

Daarom is het ook 'bloedlink' om te flirten met de huidige cultuur. Zeker, we dienen de cultuur te kennen, te peilen en te wegen in het licht van de Schrift. Maar wie wil ingaan op die cultuur, loopt het gevaar binnen de kortst mogelijke tijd te zijn opgegaan in die cultuur en te zijn vergaan met die cultuur. Het evangelie is van geheel eigen orde en wil enkel herscheppend met de cultuur omgaan. Woorden als 'inculturatie' en 'het evangelie enten op de huidige cultuur' lopen, hoe goed bedoeld ook, het grote gevaar van inkapseling van het evangelie door de cultuur. Het Woord van God is een vrij Woord en wil ongebonden bevrijdend op de cultuur inwerken door banden van machten uit de afgrond te ontbinden en te verbinden met de herscheppende Geest des Heeren.

Dat zal mensen ook tot rust brengen en afbrengen van het verlangen naar 'kickbeleving', waarin de ene spannende gebeurtenis na de andere ons wil doen opleven. Het lege van de huidige overdaadcultuur zal anders gecompenseerd gaan worden. Immers, het ware geloof is bij uitstek een voortdurend spannende bezigheid van strijd, aanvechting en overwinning, omdat we te kampen hebben met de geestelijke boosheden in de lucht. Of

we moeten een werkeloos en lui geloof hebben dat enkel blijft rusten op eigen lauweren en daarom door satan met rust gelaten wordt. Doch een levend en vruchtbaar functionerend geloof heeft zozeer de handen vol aan de dagelijkse strijd van het geloof, dat enig verlangen naar 'kickbeleving' volstrekt uit het gezichtsveld is. We worden dan ook niet meegezogen met de cultuur, doch zijn terechtgekomen in de stroom van de Geest die door het Woord de cultuur herscheppend voortstuwt. In plaats van monddood te zijn gemaakt, is het Woord tot echt spreken gekomen en daarin tot cultuurvorming.

R. H. KIESKAMP, LIENDEN

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen