Tot aan de overzijde van de dood

Worden zoals God het wil

Bij alle vernieuwingsdrang in de kerk is het allereerst zaak om vanuit de Schrift te peilen wat vernieuwing nu werkelijk inhoudt. Vernieuwing dient geheel geijkt te worden aan wat het Woord van God zegt. Dat zal niet kunnen zonder dat we beseffen wie God is. God is immers onze Schepper en tegenover Hem zijn wij geheel verantwoordelijk. Een verantwoordelijkheid die God hoog opneemt, want Hij zal ons ter verantwoording roepen. Dan zal het er om gaan dat we geheel beantwoorden aan Zijn heilige wil en wet.

Vernieuwing heeft dus als diepste intentie ons in overeenstemming te doen zijn aan wat God van ons vraagt. Dat betekent in elk geval twee dingen. Ten eerste betekent het dat we kwijtraken wat we bij de zondeval erbij hebben gekregen, namelijk zonde, dood en eeuwige straf. Ten tweede betekent het dat we ontvangen wat we bij de zondeval verloren hebben, namelijk de ware kennis van God, gerechtigheid, heiligheid en het eeuwige leven. Bij vernieuwing spelen dus alle facetten van bijbelse theologie mee. Het werk van Christus speelt volop mee en het werk van de Heilige Geest eveneens. Bovendien heeft het Woord van God hierin een volwaardige plaats. Want het Woord geeft ons niet enkel kennis van onszelf en van God. Het Woord is ook instrument in de hand van de Geest om ons vernieuwing te verlenen.

Golgotha en Pasen

Verder is nodig om bij dit alles te bedenken dat de Schrift ons de noodzaak en het unieke van Christus en heel Zijn vernieuwend werk door Woord en Geest huizenhoog voorhoudt. Dat houdt in dat compromissen hierin uitgesloten zijn. Het is alles of niets. Wie Christus gaat inruilen voor een ander, staat sowieso reeds buitenspel. Doch wie Christus wil delen met een ander, valt ook buiten de boot. Het is een kwestie van Christus alleen of niets. Dat betekent ook dat vernieuwing die niet volstrekt koerst op Christus alleen, geen echte vernieuwing is. Het zal, hoe dan ook, blijven steken in het oude van de zonde en dus geen toekomst hebben. Enkel de vernieuwing door Christus op Golgotha en met Pasen verworven en door Woord en Geest thuisgebracht in ons leven, heeft toekomst. Want deze vernieuwing is bestand tegen de dood en gaat voort aan de overzijde van de dood. Ondertussen begint die vernieuwing in dit leven, al blijft het daar stukwerk. Het blijft stukwerk in het menselijk hart en vandaar blijft het stukwerk in het menselijk denken en handelen. Het blijft ook stukwerk in samenlevingsstructuren van sociale en politieke orde. Wel zal echter in alle gevallen gewerkt worden onder het motto om naar het volkomene te jagen. Hierbij mogen we aan de ene kant weten dat vanuit Christus gezien dat volkomene er reeds voluit is, want: 'het is volbracht'. Aan de andere kant dienen we te blijven beseffen dat het volkomene vanuit het werk van Woord en Geest gezien niet verder komt dan torsoachtige vernieuwing. Iets dat niet te wijten is aan gebrekkige werkkracht van Woord en Geest, doch aan het hardnekkige, taaie verzet van de zonde als vijandschap tegen God.

Daarom zal kerkelijke vernieuwing ook altijd zeer beducht zijn voor alles wat met zonde als vijandschap tegen God te maken heeft. Met een door Woord en Geest op scherp gezette antenne zullen we er voortdurend alert op zijn om zonde en satan niet in de kaart te spelen.

Geen heilloze orkaan

Kerkelijke vernieuwing kan namelijk ook een orkaan zijn die met nietsontziende stormkracht zich laat meezuigen door de tijdgeest van antichristelijke machten, zodat kerkverlating en secularisatie de wind in de zeilen krijgen. De apostolaatstheologie in de Nederlandse Hervormde Kerk van na de oorlog waarin getracht werd Nederland te kerstenen vanuit flinterdun Woordgehalte, is daar een afschrikwekkend voorbeeld van.

Vernieuwing in de kerk kan daarom niet losgemaakt worden van boete en verootmoediging. Het kan ook niet losgemaakt worden van bijbels zicht op de ernst en hardnekkigheid van de zonde. Het kan, ten slotte, eveneens niet losgemaakt worden van het onderkennen van de listen en de macht van satan. Anders wordt vernieuwing topzwaar en tuimelt binnen de kortste keren omver.

Er is evenwicht nodig. Dat evenwicht is nodig naar het werk van Christus en de Geest toe en eveneens naar het sola scriptura toe. Vooral ook is er gebed nodig. Veel aanhoudend en volhardend gebed. Opdat we in alles de goede strijd zullen strijden, waarin we zonde en satan geen enkele winst gunnen. Opdat de overwinning van Christus glansrijk en glorievol zal voortgaan.

Vreze des Heeren

Zo zal vernieuwing ook alles te maken hebben met wat de Bijbel noemt de voorzichtigheid van de vreze des Heeren. Want we zijn ervan doordrongen dat vernieuwing van vormen en structuren niet de eerste optie dient te zijn. Eerste optie is en blijft vernieuwing

van ons menselijk hart. We beogen geen 'opgeplakt' geloof dat onze oude mens der zonde intact laat. Het gaat ons om geloof dat wortelt in de nieuwe mens. We leren daarom ook gruwen van het oude der zonde. Doch tegelijk leren we ons verheugen in het nieuwe van het Koninkrijk dat gekomen is in Christus. Dat Koninkrijk is overigens nog steeds bezig te komen.

Het komt daar waar wij beginnen ons door Woord en Geest te laten regeren (Heidelbergse catechismus vr/ant 123). Op de jongste dag zal dat Rijk volkomen gekomen zijn en zal Christus alle dingen nieuw gemaakt hebben. Zaak voor ons is ondertussen dat al ons vernieuwen niet zal staan in het verlengde van het oude der zonde, maar geheel zal sporen met het ver-nieuwende werk van Woord en Geest. Dan zal de jongste dag voor ons geen dag zijn van verschrikking en oordeel, doch van vreugde en vrede. Want de vernieuwing die we op aarde nastreefden, vinden we in de hemel in volmaakte vorm terug. En we zullen zeggen: 'Heere wanneer hebt U ons vernieuwend bezig gezien, en wanneer waren we werkelijk dienstknechten

van U, bezig om het rijk van satan af te breken? ' Jezus zal antwoorden: 'Voor zover U dit aan de minste van mijn broeders gedaan hebt, hebt U het aan Mij gedaan.' Diep ootmoedige verwondering en onuitsprekelijke vreugde blijven over, want de theologie van het kruis is geheel overgegaan in de theologie van de glorie.

R. H. Kieskamp, Lienden

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen