Teksten in mijn gedachten

Een populair tu-gezicht zoek je niet per definitie in het riante Gooi. Voor een conjrontatie met de eenvoud en echtheid uan Marion Lutke belanden we bouen een bakkerij in Daljsen. De rust uan het Overijsselse land past bij haar leuen met God: Zijn geduld met haar draagt haar omgang met Hem. Haar bijbel gaat mee op reportage, luisterend naar mensen van wie het beeld uan God door eigen ervaringen en persoonlijke gevoelens is gevormd. Zelf ontdekt ze steeds nieuwe uergezichten in Gods Woord. 'Ik blijf in mijn Bijbel lezen tot hij helemaal op is'.

'Ik houd van kritisch zijn, van scherp doorvragen. Dat geeft mensen de kans hun boodschap neer te zetten. Als iemand zegt op een moment gevoeld te hebben dat God er was, wil ik weten wat hij of zij dan voelde. Ooit was de slogan: EO, omroep met de bijbel. De formule van de Evangelische Omroep moest veranderen: als we nu hele bijbelteksten voordragen, zappen de mensen naar een ander net. Al gebruiken we die slogan niet meer, zijn we nog steeds een omroep met de bijbel.

Bijbel als basis

Ik ben in een gereformeerd nest in Amsterdam opgegroeid. Vader, moeder, jongere broer. De bijbel had echt een plaats. Aan tafel lazen we 'Anne de Vries', ik zie de platen in de kleuterbijbel nog voor me! Uit jeugdsentiment heb ik die voor mijn dochter ook aangeschaft. Elke zondag gingen we twee keer naar de kerk. Mijn vader was diaken. Mijn ouders namen beslissingen op grond van het Woord van God. Dat heb ik duidelijk ervaren. Ze waren actief, ook traditioneel, niet overdreven, heel nuchter. Ze kochten niets op zondag, ze hielpen mensen die het nodig hadden. De Bijbel was hun basis. Als kind vond ik dat vanzelfsprekend. Aan tafel las mijn vader soms een bijbelboek door, maar ook wel eens een dagboekje, iets dat hem aansprak. Daaruit zag ik dat het leefde. Er was warmte, betrokkenheid, geborgenheid. We waren gereformeerd, maar de invloed van de boeken van Kuitert of de romans van Wolkers en Maarten 't Hart trokken ons niet van ons standpunt. Mijn ouders zaten aan de orthodoxe kant. M'n vader was fel tegen de nieuwe invloeden. Uiteindelijk zijn ze om de verpaupering, de geestelijke afbraak uit de kerk gegaan. Mijn moeder wilde al eerder weg. Toen een predikant de kansel opkwam en een of ander gedicht voor ging dragen, beseften ze dat het niet langer ging. Ze zijn opgestaan en hebben hun lidmaatschap opgezegd. Ik was toen een jaar of vijftien.

Godsbeeld

Tot mijn puberteit vond ik de leefwereld van thuis wel goed, daarna iets minder. Ik ging uit huis, toen ik een jaar of zeventien was. God bestond wel voor me, maar ik had niet zoveel zin meer in de kerk, de Bijbel. Toch bleef de Bijbel een uniek boek, waar niets anders maar enigszins bij in de buurt komt. Ook in de jaren dat ik los van God was - van mijn kant, niet van Zijn kant - bleef ik de Bijbel als bijzonder zien. Ik was echter vooral bang, zag God als iemand die mijn fouten noteerde, die loerde op wat ik verkeerd deed. Dat godsbeeld heb ik thuis niet gezien, maar toch had ik het.

Nee, geen parallel met de verloren zoon, want ik heb mijn vaders geld er niet doorgejaagd. Dat gaf hij wijselijk ook niet allemaal mee. Mijn ouders bleven zorgzaam voor me. Zeven jaar na mijn vertrek thuis ben ik radicaal tot geloof gekomen. De Bijbel had daar geen directe rol in. Het was in een tijd waarin er allerlei vervelende dingen in mijn leven gebeurden, waarvan ik slechter begon te slapen. Ik dacht veel aan de eindtijd. 'Als Jezus terugkomt, waar zal ik dan zijn? ' Op zeker moment reed ik in de auto en dacht ineens: 'Met mij gaat het niet goed, ik moet nu kiezen, heel radicaal.' Ik heb mijn auto aan de kant gezet, heb God gebeden om genade en vergeving, heb me overgegeven aan Hem. Toen ben ik heel veel in de Bijbel gaan lezen, maar ik begreep veel dingen niet goed. In de jaren daarvoor las ik weinig. Watje in je jonge jaren uit de Bijbel hoort, raak je echter nooit kwijt.

Steeds meer

Van mijn ouders kreeg ik een bijbeltje toen ik tot geloof kwam. Voorin de woorden uit Jesaja43: 'Vreest niet, want Ik heb u verlost, Ik heb u bij uw naam geroepen, gij zijt Mijn.' De nadruk ligt op Ik, op God. Wat Hij doet, is het voor mij helemaal. Ik zal die Bijbel blijven lezen, tot hij onzichtbaar wordt.

De Bijbel is de leidraad in mijn leven, al zijn er veel passages die ik niet begrijp. Soms gebeuren er dingen in het leven, in de wereld die ik niet kan rijmen. Maar tegelijk zijn er veel dingen die ik wél begrijp en die ik gewoon moet doen. Altijd al wist ik dat de bijbel het Woord van God was, maar vroeger zag ik God meer als iemand die afvinkt waarmee Hij mij kon pakken. Nu zie ik dat God geduld met en liefde voor mij heeft, dat Hij in mijn tempo meegaat. Ik zie al mijn tekortkomingen niet meer als feiten waarop "God me afrekent, want Hij kent me en gaat een weg met me. Ja, de Bijbel heeft veel autoriteit, grote waarde voor me. God gaat een weg met ieder van ons. Dat leer ik uit de Bijbel. Waar de liefde tot God er niet is, gaat het mis in het halen van allerlei meningen uit die Bijbel. Dan gaat het over het recht dat iemand heeft.

Het komt wel eens voor, op superdrukke dagen, als ik om vijf uur 's morgens weg moet en om half twaalf 's avonds thuis kom, dat het niet lukt om de Bijbel te lezen. Ik heb dan wel teksten in mijn gedachten, die met me meegaan. Dan is de Bijbel toch bij me. Als ik een dag niet lees, vind ik dat niet heel vreselijk, maar ik mis het wel. Ik zie steeds meer in de Bijbel. Er is steeds meer te ontdekken, zodat de horizon telkens verschuift. Gods Woord is me met de paplepel ingegoten, ik heb het herontdekt in 1982, maar er blijft zoveel te ontdekken van Wie God is. Dat is het unieke: er zijn boeken die ik mooi vind en die ik herlees, maar als ik ze zo vaak zou lezen als de Bijbel, zou ik het wel gehad hebben. Dat geldt de Bijbel niet. Sommige stukken geven steeds nieuwe dingen, ook als het in de kerk uitgelegd wordt.

EO

Toen ik bij de EO kwam, zag ik mensen uit al die kerkelijke groepen met hun eigen manier van leven met God.

Het jaar 2004 is onder meer het Jaar van de Bijbel. Eind volgende maand, op 27 oktober, wordt de Nieuwe Bijbelvertaling gepresenteerd. Met het oog op de aandacht daarvoor verscheen onlangs het boek Mensen met een uerhaal. Prominente Nederlanders over de Bijbel, vorige week door ds. Maasland in ons blad besproken. (Uitg. Jongbloed, Heerenveen). Een aantal journalisten van diverse (kerkelijke) bladen bundelt hierin vraaggesprekken met bekende Nederlanders, waarin deze aangeven welke betekenis de Bijbel voor hen als godsdienstig of cultuurhistorisch boek heeft. Tot de dertien geïnterviewden behoren onder meer de schrijvers Appie Baantjeren Lulu Wang, arts Bob Smalhout, minister Piet Hein Oonner en vakbondsbestuur Doekle Terpstra. Het is de bedoeling dat elke medewerkende journalist het van hem opgenomen interview ook in zijn kerkelijk of opinieblad afdrukt.

Ondergetekende nam in genoemde bundel twee bijdragen voor zijn rekening, waarvan we vandaag de laatste plaatsen: die met EO-medewerker Marion Lutke (Amsterdam, 1958). Na opleidingen in de makelaardij en het management werkte ze als manager bij V& D en Randstad. Sinds 1992 presenteert ze voor de Evangelische Omroep diverse verkondigende programma's, zoals Vrouw-zijn, Man/Vrouw en Jongleren. Het afgelopen seizoen haalde Marion met haar programma Ik mis je enorme kijkcijfers. Het gereformeerde gezin waarin ze opgroeide, werd Nederlands gereformeerd, toen de omgang met de bijbel in de Gereformeerde Kerken veranderde. Marion Lutke leeft nu mee met een evangelische gemeente.

PJV

Ik dacht verantwoordelijk te zijn voor alles wat ik hoorde. Als je iets weet, moetje er ook wat mee doen. In de loop van de jaren kwam ik onder die druk uit. God kent mij, ik zal fouten maken, maar ik moet onder die wet uit, ik moet vrij zijn. Dat gebed heeft God verhoord. Ik zie dat God met ieder Zijn weg gaat.

In mijn omgaan met anderen heb ik gedacht dat de hele wereld door mij bekeerd moest worden, maar daar ben ik genuanceerder in geworden. Ik steek mijn geloofsovertuiging niet onder stoelen of banken, maar ben op verjaardagen ook niet heel confronterend. Als mensen tegen mij beginnen over dingen waarmee ik niet zoveel heb, denk ik immers ook: 'Ga aan de andere kant van de kamer zitten.' In mijn werk bij de EO zit ik middenin het leven met God, zodat ik op een natuurlijke manier de Bijbel ter sprake kan brengen. Ik ben daarbij blij ook niet-christelijke vrienden te hebben, leef niet in een beperkte wereld. Mijn gasten hebben in de ontmoeting, in de programma's altijd de prioriteit. Het is hun verhaal, hun manier van leven. Meestal zijn het christenen, maar niet altijd. Ik sprak ooit met niet-christenen die een zwaar gehandicapt kind hadden en heb hen bevraagd op hun levenskeuzen. 'Waar vinden jullie dan rust? ' Soms is het lastig om het geloof erbij te betrekken. Ik wil vermijden in een spagaat te komen.

De missie van de EO moet op een natuurlijke manier ter sprake komen. Ik wil niet dat vijf minuten voor tijd de christelijke aap uit de mouw van het programma komt. Ik wil ook geen gast die na elke zin 'Halleluja' zegt, wil een boodschap zo echt mogelijk doorgeven. Je gaat met een gast zijn of haar leven na. Velen beginnen zelf over hun manier van leven. Ik besef dat God het steeds moet geven om te komen tot een oprecht getuigenis, een boodschap die uit het leven opkomt. Daarom is gebed voor elk programma nodig.

Boosheid op God kan ook doorklinken. Het mag van mij bestaan, hoort bij een proces waarin mensen zitten. Ik ga niet mooi afronden. Het feit dat de EO iets uitzendt, is soms al een getuigenis, kan genoeg zijn om te weten waarvoor wij staan. Laat het open ein-

de mensen maar over het leven, over de Bijbel doen nadenken. Het beeld dat mensen van God hebben, komt vaak niet uit de Bijbel, maar is gevormd door wat ze meegemaakt hebben. Het gevoel staat centraal. Ze knappen af op mensen in de kerk en schuiven God daarom aan de kant. De Bijbel is dan het verlengstuk van wat er mis is. Het is wel mooi als door de klappen van het leven het geloof van alle franje ontdaan is en mensen overhouden wat God zegt. Dan zeggen ze in diepe momenten waarop het aankomt.

Psalmen

Mijn persoonlijke bijbeltekst is het woord uit Jesaja 43: 'Vreest niet, want Ik heb u verlost, Ik heb u bij uw naam geroepen, gij zijt Mijn.' De nadruk op Ik. Dat is het voor mij helemaal. Wat ik ook geweldig vind, zijn de Psalmen en het boek Jakobus, twee uitersten misschien. In de Psalmen word ik zo enorm bemoedigd en Jakobus tekent het barre leven, benoemt het gebrek bij mensen. In de Psalmen legt God Zijn liefde daar weer naast. Psalm 25 is bijvoorbeeld zo mooi: 'Heere, maak me Uw wegen bekend, leer me Uw paden, leid me in Uw waarheid en leer Mij, Gij zijt de God mijns heils, ik verwacht U de ganse dag.' Ja, Hij heeft me geroepen en verlost. Hij gaat mee, Hij is barmhartig. Prachtig!'

P. J. Vergunst

Kunt u een uoor u heel belangrijke bijbeltekst noemen? Vreest niet, want Ik heb u verlost, Ik heb u bij uw naam geroepen, gij zijt Mijn. (Jesaja 43:1b)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen