Dr. L. A. Snijders Over oude pastorieën en pastores. Uitg. Walburg Pers, Zutphen; 237 blz.; € 29,50.

Dr. L. A. Snijders Over oude pastorieën en pastores. Uitg. Walburg Pers, Zutphen; 237 blz.; € 29, 50.

Leegstand van hervormde dorpspastorieën is al enige decennia een vaak voorkomend verschijnsel. Jta zijn boeiende en vanwege de vele atiekdoteS*< ook uiterst leesbare studie ©ver 'oude hervormde dorpspastorieën en hun bewoners' stelt dr. L. A. Snijders de vraag of de afgang van de oude pastorie parallel loopt met de neergang van het predikantenimago. Hij constateert dat het 'oudehuis-bij-de-kerk' nog in volle glorie is bij meestal behoudende, offervaardige gemeenten.

De auteur zet de moderne studeerkamer met printer en beeldscherm naast de oude, vol hoge boekenkasten, het studeervertrek waar de duivel de godgeleerde almaar poogde van diepgravende studie in het Woord af te houden. Wanneer de boeken zelf de revue passeren, wordt de in 2001 overleden ds. J. van der Haar getypeerd: 'Hij las onder meer de complete werken van Calvijn in het Latijn. En volgens vrienden placht hij ook Vestdijk, Simmel, Rabelais en Dostojewski te citeren. Een uitgebreide discotheek van klassieke muziek completeerde zijn collecties.' Na een hoofdstuk over de domineesvrouw volgt de beschrijving van in kerkenraadsnotulen te lezen ongerief: klachten over lekkende daken, vochtige kamers en verveloze deuren en luiken.

Waar de auteur de tijd van de achttiendeeeuwse ds. Bekius in St. Augustinusga beschrijft, is het woordgebruik niet meer objectief. Snijders meldt dat de predikant veel last had 'van malcontente gemeenteleden, die vergeefs hoopten op een bevindelijke prediking. De piëtistisch gezinde gereformeerden (...) zijn voor vele voorgangers van gemeenten een ergernis geweest', (p. 97) Dat geldt evenzeer als hij schrijft over steilen in Staphorst die 'een absolute waarde hechten aan de tiende zondag van de catechismus.' (p. 137)

Herkenbaar zijn de hoofdstukken over ds. Doornenbal in Oene, over ds. Holland in Putten. Interessant is het te lezen over het gebrek aan evenwicht tussen het wonen op stand en het inkomen, zodat de (ook in het adresboekje van de Gereformeerde Bond vermelde) predikant zijn immense pastorie nauwelijks kan meubileren.

Na de studies over de beroepsgroep van de predikanten, onder meer van David Bos en Gerben Heitink, biedt deze studie opnieuw veel waardevol materiaal over de leefsituatie van de pastoriebewoners.

P. J. VERGUNST

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen