Preken in dovendiensten

Zoals u misschien bekend is, heeft de Christelijke Hogeschool Ede (CHE) een opleiding tot voorganger in dovendiensten. De cursus bestaat uit twee delen:
Een basiscursus communicatie: algemene gebaren uit het dagelijks leven. Deze cursus kan ook in de eigen regio worden gevolgd.
Een vervolgcursus: waarin ook gebaren over geloof en kerk aan de orde komen.
Tevens wordt homiletiek (preekkunde) in dovendiensten gegeven en zijn er enkele stage-activiteiten. Gebarendocente, zowel voor de basis- als de vervolgcursus, is mevr. R. Zomer-Kamp, terwijl ik het vak homiletiek onderwijs en de korte stage begeleid.
De CHE is met deze cursus gestart op initiatief van het Interkerkelijk dovenpastoraat (IDP), waarbinnen de Protestantse Kerk in Nederland en de ChristelijkE Gereformeerde Kerken samenwerken op het terrein van dovenpastoraat. Het IDP verwacht op termijn een groot tekort aan voorgangers voor dovendiensten die op ongeveer twintig plaatsen in Nederland periodiek worden gehouden.

Wanneer?
In de afgelopen jaren is de basiscursus driemaal gegeven. Een enkeling moest afhaken, maar de volhouders slaagden en stroomden door naar de vervolgcursus, die momenteel volop draait. In februari 2005 verwachten we dat de derde groep de studie afrondt en de benoeming tot voorganger kan aanvragen. Naast studenten van de opleiding Godsdienst Pastoraal Werk hebben ook een aantal dienstdoende predikanten en belangstellende gemeenteleden inmiddels meegedaan.
De start van de nieuwe basiscursus is in de regel jaarlijks in april (11 april 2005).
De aansluitende vervolgcursus loopt daarna van oktober t/m februari.
De cursus wordt in principe op maandagen aangeboden.

Hoe?
Zowel in de basis- als in de vervolgcursus wordt Nederlands met ondersteunende gebaren (NmG) gedoceerd, omdat de meeste kerkgangers in dovendiensten met deze vorm van communicatie het meest zijn gediend. Bovendien wordt het houden van gecombineerde diensten (doven en horenden) hierdoor mogelijk.

Het vak homiletiek omvat drie hoorcolleges, waarin aan de orde komen:
- wat is preken? - hoe maak je een preek? - preken in dovendiensten: 22 (!) extra aandachtspunten; - liturgie in dovendiensten.
Verder zijn er twee preekschetscolleges en werkcolleges, waarin preekoefeningen gehouden worden in de kapel van de Gelderhorst (tehuis voor oudere doven in Ede). Iedere student houdt een keer een preek in aanwezigheid van dove 'kerkgangers'. De doven zijn de echte deskundigen op het punt van communicatie, terwijl ik vooral let op opbouw en inhoud van de preek. Elke student oefent ook een keer in de lezing van de geloofsbelijdenis en eindigt met dankgebed of Onze Vader. Bij wijze van stage bezoekt ieder een paar keer een dovendienst, verzorgt een onderdeel van de liturgie en gaat samen met een ouderling of lid van de interkerkelijke commissie mee op huisbezoek bij een doof gezin.

Wie?
Voor wie is deze opleiding bedoeld? Verschillende categorieën komen in aanmerking:
- studenten van de CHE, als specialisatie van hun opleiding Godsdienst Pastoraal Werk;
- afgestudeerde kerkelijk werkers en predikanten;
- studenten theologie (hbo/universitair);
- belangstellende gemeenteleden die voldoende theologische bagage hebben (dit ter beoordeling van het Interkerkelijk Dovenpastoraat).
Ook de CHE biedt de mogelijkheid een opleiding te volgen die hierin voorziet (propedeuse GPW).

Hoeveel?
Hoeveel tijd kost het volgen van deze opleiding (reistijd uitgezonderd)?
- Basiscursus: Gedurende een aaneengesloten periode, op maandagochtend (wekelijks, soms eenmaal per 14 dagen). In totaal tien keer 2,5 uur.
- Vervolgcursus: Gedurende een halfjaar eens per week of soms per twee weken, op maandagochtend en begin van de middag. In totaal twaalf keer 3,5 uur.
Huiswerk: Voor beide cursussen een half uur per dag gebaren oefenen en in de vervolgcursus: preekoefeningen voor het vak homiletiek.
- Stage: enkele uren voor het bezoeken van een dovendienst of huisbezoek. Beide in de eigen regio.

Hoezo?
De CHE is verantwoordelijk voor de opleiding (de bekwaamheid). De benoeming tot voorganger (de bevoegdheid) geschiedt door de kerk waartoe de betrokkene behoort. Een aldus benoemde voorganger heeft alleen de bevoegdheid tot het leiden van 'dovendiensten'. Diensten dus waarin alleen doven aanwezig zijn, plus eventueel hun begeleiders. Vaak zijn dit nevendiensten, gelijktijdig met de kerkdienst voor horenden. Wie geen predikant is, heeft niet de bevoegdheid tot het leiden van 'gecombineerde diensten' (doven en horenden samen).
Wie benoemd wordt tot voorganger, is daarmee geen ambtsdrager, maar leidt de dienst als een daartoe geschoold gemeentelid-met-specifieke-bevoegdheid. Men doet het vanuit het 'ambt aller gelovigen'.

Waar?
Een speciale brochure en aanvullende informatie is te verkrijgen bij de Christelijke Hogeschool Ede, afdeling Transfer (Instituut voor Gemeenteopbouw), contactpersoon mevr. A. Nellestijn, Postbus 80, 6710 BB Ede, tel. 0318- 696300. Ook persoonlijk wil ik u graag nader informeren (tel. 0318-637068).

Waarom?
Waarom zou je deze opleiding volgen? (De opleiding biedt geen basis voor een fulltime baan). Vanuit dertig jaar ervaring als voorganger in dovendiensten geef ik twee antwoorden:
- Gebarentaal is zo'n prachtige taal. Je mag preken met je hele lichaam. Kennismaking met de dovenwereld betekent: er gaat een nieuwe wereld voor je open.
- Ik ervaar het nog steeds als een wonder om aan doven het evangelie te verkondigen. Wat heerlijk om ook aan deze leden van Christus' gemeente 'het ene nodige' te mogen aanreiken!

Intekenen voor een nieuwe cursus? Of op zijn minst informatie vragen? Ik zou het maar doen!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen