Onderdrukten onder de hindoes

In dit vierde artikel over de christenheid in India kijken we naar wat verder door ons, tijdens de studiereis, is gezien van gerichtheid van christenen op hun omgeving. Vorige week meldde ik dat in India een sterke beweging actief is, die India alleen voor de hindoes beschouwt. Dat geeft, zoals ik schreef, afweer ten aanzien van Europees en Amerikaans gedachtegoed.

Afweer van westerse theologie
Binnen het christendom kwamen we ook zo'n beweging tegen van afweer, van wat men beschouwt als theologie van Europa of Amerika. Die houding kan aangeven dat de kerk in India gewoon na alle invloed via zendingswerk nu vooral zelf haar weg wil gaan. Het kan ook of vooral zijn dat ze zo in zoeken van een eigen vorm van christenheid juist gericht wil zijn op de niet christenen van het land. Een gevaar eraan vind ik dat wat als christelijke theologie te beschouwen is en wat wij ontvangen hebben in de geschiedenis van de kerk van de eeuwen, als theologie van Europa en Amerika wordt gezien en zo terzijde wordt gezet.

Dalith-theologie
Een aantal theologen is in gerichtheid op de eigen situatie bezig een dalith-theologie te ontwikkelen. Daliths heten de mensen van de grote groep in India, die in het kastenstelsel van het hindoeïsme zelfs als kasteloos worden beschouwd. Zij noemen zichzelf het liefst daliths, dat betekent 'vertrapten' of 'onderdrukten'. Over hen en hun vaak moeilijke en zelfs nogal eens mensonterende bestaan zou veel te schrijven zijn.
Ik zeg hier erover onder andere dat juist zij zich aangesproken voelen door het christendom. Misschien proberen ze op deze wijze aan hun moeilijke situatie binnen het hindoeïsme te ontsnappen. We kunnen ons goed voorstellen dat het evangelie van Gods liefde tot mensen die in de ogen van anderen niets zijn of in eigen ogen niet kunnen bestaan, juist hen raakt. Als vervolg op dit gebeuren ontwikkelen dus Indiase theologen een dalith-theologie. Deze is goed te vergelijken met de bevrijdingstheologie uit Zuid- Amerika, zoals we die met name in de jaren tachtig van de vorige eeuw zagen. Die dalith-theologie ziet men dan als theologie van eigen bodem, in reactie op de theologische invloed van het Westen.
Voorafgaand aan de reis en tijdens de reis spraken we als groep verschillende keren heel intensief over deze dalith-theologie. Het is heel goed voorstelbaar en mooi om te zien dat mensen in zulke benarde en moeilijke omstandigheden, een boodschap in de Bijbel vinden, die hen troost, bemoedigt en waarmee men elkaar meteen aanspoort om aan de moeilijke situatie te gaan werken. We zagen er iets van hoe bijbelgedeelten juist in zulke omstandigheden spreken. Te denken is aan de bloedvloeiende, dus onreine vrouw, die de mantel van Jezus' kleed aanraakt en gezond wordt (Mark. 5. En dan te bedenken dat daliths als onrein worden gezien en de vrouwen onder hen, daliths onder de daliths zijn. Evenzo is de geschiedenis van de Samaritaanse vrouw bij de bron, uit Johannes 4 heel sprekend. Jezus spreekt haar aan. Hij biedt haar eeuwig leven aan.

Vragen en opmerkingen
Binnen onze groep werden ook op- en aanmerkingen gemaakt bij deze theologie. Allereerst is het woord 'theologie' al snel verwarrend. Het gaat in deze theologieën, die wel genitiv-theologieën worden genoemd, er eigenlijk om de spirituele bron voor de beweging te vinden in de Bijbel. Op zich is dat goed. Maar het is wel heel andersoortig dan theologie die beoogt systematisch te doordenken wat God in het geheel van Zijn openbaring in de Schrift ons aanreikt. Met die insteek van een theologie als de dalith-theologie is dan meteen gegeven, het risico, dat men in de Bijbel vooral of alleen bevestiging zoekt van eigen visie. Het tegenover en de meerdere boodschappen uit de Schrift komen wellicht moeilijk aan de orde.
Uit de reacties binnen onze groep merkten we dat hierbij nog kan spelen de relativering, die alom in onze postmoderne cultuur waar te nemen is. Waar het zicht op de allesbepalende openbaring van God in Zijn Woord verdwijnt, wordt elke theologie beschouwd als genitiv-theologie, theologie van een eigen groep. Ik schrijf er hier mede over, omdat we in dat kader bijvoorbeeld wel op mogen passen met onze voorkeur voor de terminologie 'gereformeerde theologie'. Dat wordt in dit kader dan al snel opgevat als theologie van het gereformeerde deel van de christenheid, van wat zij uit de Schrift tot hun inspiratie halen. Terwijl het ons in de gereformeerde theologie juist om de christelijke theologie van de eeuwen te doen is.

Accent op de verhoogde Christus
Er is over theologie nog iets anders te melden, als we het hebben over de relatie van de christelijke minderheid tot hun omgeving. We zagen binnen het christendom dat zich richt tot de hindoe-naaste een sterk accent op Jezus Christus en dan niet op de historische Jezus of op Jezus als de verzoener, maar op Hem als de verheerlijkte Heere, zoals Hij sinds Zijn hemelvaart aan de rechterhand van de Vader is en regeert. Met accent op Hem treden christenen in deze context elkaar en hun hindoe-naaste tegemoet.
Dat accent heeft alles te maken met de hindoe-naaste. Het hindoeïsme kent vele goden. Er komen er zelfs bij en er gaan eraf. Christenen pogen hindoes in hun omgeving Jezus te leren kennen als God. Omdat in het hindoeïsme mensen met alles van hun leven, ook met hun zorgen en noden naar hun goden gaan, nodigen christenen ieder uit met alles van het leven, ook met de zorgen en noden, naar de Heere te gaan, Jezus Christus.
En noden en zorgen hebben mensen in India en nogal eens veel. Zeker arme mensen, die bijvoorbeeld bij ziekte niet eens geld hebben om de dokter te kunnen betalen. Christenen nodigen hen uit, met al hun nood naar de Heere Jezus te gaan. We waren te gast bij een bijeenkomst waar elke maandag 50.000 tot 60.000 vooral arme eenvoudige hindoes tot Jezus worden geleid en waar gebeden wordt dat Jezus Zijn Goddelijke genezende kracht en macht zal betonen, zodat mensen Jezus als Heere, als God, zullen erkennen en Hem gaan volgen.
Daarbij is er oog voor dat voor deze mensen de overkomst van het hindoeïsme naar het christendom moeilijk kan zijn. Daarom organiseert men meetings, waarbij van kerk nog geen sprake is. Mensen krijgen de mogelijkheid, als het ware nog los van de kerk, Jezus Christus als God te leren kennen.

Lessen voor ons
Ook dit alles zet aan tot nadenken. In onze traditie hebben we vooral leren kennen de allesbepalende betekenis van Jezus' lijden en sterven. Maar leven wij er ook bij dat het Lam van God nu als Koning heerst aan de rechterhand van Zijn hemelse Vader? Tot Wie wij gaan mogen met alle nood, zorg en schuld van ons leven?
Verder doet het oog hebben voor de moeite voor hindoes om concreet tot het christendom over te gaan en hen daarom los van een kerkelijke context tot Jezus te leiden, ons nadenken over hoe dit is in Nederland. Trekken buitenstaanders zich niet snel terug, omdat ze bij ons snel voelen dat ze richting de kerk en de georganiseerde christenheid moeten? Kunnen wij hen in hun context tot Jezus leiden, zodat de stap richting Zijn lichaam, de kerk, vervolgens makkelijker wordt?
Verder kunnen we ons afvragen of wij bewust of onbewust accenten leggen in de boodschap van de Bijbel, omdat onze niet christelijke omgeving juist dat zoekt of nodig heeft.

Afrondend
Ik rond af. Persoonlijk ervoer ik de studiereis mede als in een spiegel kijken. Is de christenheid over heel de aarde, waarin contacten met elkaar hebben goed mogelijk is, mede niet daarvoor aan elkaar gegeven? Bij het schrijven besef ik tegelijk goed dat we vanuit het westen maar even in deze andere context waren. Binnen onze reisgroep klonk de vraag: Kunnen wij die hier maar even zijn, wel wat zinnigs zeggen over de situatie? Aan de andere kant kenden we de ervaring dat stagiaires binnen een werkomgeving, terwijl ze er maar even zijn, soms heel trefzeker aan kunnen geven wat op die plek speelt.
Ik eindig met aandacht te vragen voor allerlei werkers vanuit ons midden, die buiten ons land langdurig in de zending werkzaam zijn. Laten we voortdurend aan hen denken, bijzonder in onze gebeden. En laten wij met hen God eren om Zijn genadige werk, wereldwijd!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen