Globaal bekeken

In het Huizer Kerkblad was het nummer ingesloten dat direct na de bevrijding in 1945, na een verspreidingsverbod in de oorlogsjaren, verscheen. Ds. J. Vermaas, die in de Oude Kerk voorging toen het volk bij het vernemen van de bevrijding spontaan naar de kerk stroomde, mediteerde over Psalm 66:12.

Gij hadt den mensch op ons hoofd doen rijden; wij waren in het vuur en in het water gekomen, maar Gij hebt ons uitgevoerd in eene overvloeiende verversching' (Psalm 66:12).
Met den dichter van Psalm 66 roepen wij elkander toe den Naam des Heeren te loven en Hem groot te maken. Het voIk van Israël had hiertoe rijke stof. Hoe menigmaal was dit voIk om der zonde wil in diepen nood gekomen. Maar zelfs in den donkerste weg kon God niet van onrecht beschuldigd worden. Integendeel, 't moest nog beleden worden: 'Gij straft ons, maar naar onze zonden niet'. Het oordeel van den Rechtvaardige bestond vaak hierin dat Hij de menschen over Israëls hoofd deed rijden. Van alle kanten dreigde het doodsgevaar als van verteerend vuur en verzwelgend water. Een machtige heerscher wierp vaak Israël ter aarde en 'met zijn overwinningswagen is hij over de ter aarde uitgestrekte overwonnene heengereden en heeft daarbij zelfs hun hoofd niet ontzien.
De machtige heerschers echter, hoewel eigen verantwoordelijkheid voor al hun doen op hen bleef rusten, waren instrumenten in Gods hand om Israël te straffen, te kastijden en te louteren. Er was zooveel ongerechtigheid en ook bij die God vreesden was zoo veel onreins.
Maar zie, de Heere heeft nog gebed willen schenken onder Zijn kinderen. Ze mochten hem nog aanloopen en ... de Heere heeft zich laten verbidden. En dat waarlijk niet om de verdienste van Israël als volk of om de verdienste van de ware geloovigen - deze allen moesten belijden dat zij meerder oordeel verdienden - maar alleen om de verdiensten van een grooten Hoogepriester die beloofd was. Christus Jezus. Om Zijnentwil heeft God willen uitredden, Hij kwam met Zijn vreeseljjke daden. De kracht van den vijand werd verbroken. Het vuur werd gebluscht, het water opgedroogd, het volk, benauwd van alle zijden werd door den Heere heerlijk in de ruimte gezet en uit allerlei gebrek en nood geleid in overvloed en verkwikking. Kwam dan Hem de eere niet toe, Hem alleen?

Ds. G. Lans, sinds 1 mei van dat jaar met emeritaat, plaatst een lang gedicht van eigen hand. Hiervan het slot:

Zij gingen, gaan ten onder,
die met hem samenspanden:
Italië ligt teneer - Japan verbeidt zijn val.
O Babylon - als eertijds zinkt gij neder,
't Is uit met u, geen, die uw grootheid vinden zal.

En 'k zie het trotsch paleis van wijlen Babels koning.
En 't groot festijn des lasteraars van God.
En 'k zie op witten wand de ving'ren lett'ren schrijven.
't Geheime schrift van 't schrik'lijk vastgestelde lot.

En 'k lees: Mené, Mené! ... geteld zijn uwe dagen.
Te'kel! ... gewogen is de last, den volk'ren opgelegd.
En U'pharsin! ... te licht zijt gij bevonden!
Dus wordt u heden 't eind van uw geweld gezegd.

Maar Gods genâ kwam onzen druk verlichten,
Zijn medelij wendt thans der jaren droevig lot,
Wij ad'men vrij - wjj mogen vrêe verwachten.
U zij daarvoor de eere, trouwe, sterke God!

Wij leven krachtig op, wij staren in de glansen
Van 't licht van Nêerlands nieuwen dageraad,
't Wilhelmus jub'len w'uit ... geen boete kwelt ons (*)
Waar onze standaard weer in zijn eere staat! 

Maar hoort de doodsklok luidt, luidt over 't machtig rijk!
Ten eind is 't met het 'Heerenvolk' der aarde.
Zijn droomen zijn vergaan in droeve werk'lijkheid;
Daar blijft slechts vloek, die 't helsch bedrijf het baarde.

Waar is de man, die als een God wou wezen,
Wiens woord ons beven deed, wiens sterke legermacht,
De volk'ren van Euroop' aan zijnen voet moest brengen,
Waar is zijn heerlijkheid, waar nu zijn groote kracht?

*) boete ... zinspelend op de boete, die in 1941 aan onze Hervormde Gemeente werd opgelegd ten bedrage van bijna zestigduizend gulden, wegens het zingen van het Wilhelmus in de Oude Kerk ter gelegenheid van den verjaardag onzer Koningin.

In Hervormde Teologiese Studies (Universiteit Pretoria) stond een artikel over opvoeding onder de titel 'Sonder verhale vaar niemand wel'. Hieruit twee fragmenten:

Wys hulle mynhope, fabrieke, hospitale, spreekkamers en hofgeboue. Vertel hulle dat mense verskillende aanleg te het en daarom verskillende soorte werke doen. Neem hulle na museums, monumente en besienswaardighede. Leer hulle langs dié weg dat hulle nuwelinge is en dat daar mense voor hulle geleef het wat met moeite sekere dinge tot stand gebring het. Leer hulle respek is vir hierdie museums, monumente en besienswaardighede. Ons staan a mal op die skouers van ons voorouers. Daarom is dit ook nie verkeerd om hulle na begrafplase en gedenkmure te neem nie. Kinders moet ook weet dat die dood die onafwendbare einde van lewe is, maar dat ons daarvoor geen vrees hoef te koester nie. Stel hulle gerus dat al hulle een dag doodgaan ons voorouers en God daar sal wees om hulle te ontvang net soos ons hulle ná hulle geboorte hier ontvang en versorg het. Besoek dieretuine, wildparke, 'n groot dam of 'n grot. Stel hulle bloot aan die Vrystaatse vlaktes of die Kalahari-sandduine. Kruip saam met hulle in die stof rond. Vang 'n sprinkaan. Wys hulle 'n by. Hou 'n akkadis dop. Gesels met hulle oor die son, die maan, die sterre en planete. Prikkel hulle.

Hennie Aucamp (...) het na my mening 'n groot wysheid raakgevat met sy stelling: "Beskwawing staan op twee bene. Die een heet Dankie en de ander Ekskuus. En aan die manier waarop 'n volk (en 'n individu) 'dankie' en 'ekskuus' sê, kan sy beskwawingspeil afgelei word." Die aanleer van die woorde 'dankie', 'asseblief' en 'ekskuus' is belangrik. Dis woorde wat onontbeerlik is in ons daaglikse omgang met ander. Die bullebakkery wat in ons samelewing voorkom, hang na my mening saam met die feit dat baie mensen die woorde 'dankie' en 'ekskuus' nie meer in hulle woordeskat het nie.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen