Geen toevoeging, wel verdieping

Met enige aarzeling reageer ik op de reactie, die ds. J.A. van den Berg gaf op de artikelen over de doop met de Heilige Geest. Ds. Van den Berg stelt een aantal indringende vragen. Een aantal zaken die hij naar voren brengt, hebben mijn hartelijke instemming. Toch wil ik graag kort reageren.
Het eerste punt betreft de exegese van Handelingen 8 en 19. We herhalen hier niet wat al eerder is gezegd. Ter verduidelijking melden we dat in de uitleg van deze Schriftgedeelten zoveel als mogelijk het spoor is gevolgd van de onder ons bekende en gerespecteerde bijbeluitleggers (o.a. J. Calvijn, L. Floor, S. Greijdanus, F.W. Grosheide). Nu is een exegese niet bij voorbaat de juiste, wanneer deze door genoemden (en anderen) wordt uitgedragen. Uiteraard niet! Het vereist echter wel dat - wanneer een eigen positie betrokken wordt (en daar heeft collega Van den Berg alle vrijheid voor) - dat standpunt met duidelijke en overtuigende argumenten naar voren wordt gebracht. De argumentatie van ds. Van den Berg vind ik op dit punt beslist te mager en overtuigt mij dus niet.

Dieper en klaarder
Verder vroeg ik mij gaandeweg af of we elkaar wel hebben begrepen. Collega Van den Berg stelt al snel de vraag: wat heeft de doop met de Heilige Geest dan toegevoegd? Ik zit een beetje met dat woord 'toegevoegd' in mijn maag, omdat de strekking en de inhoud van de artikelen juist was dat de doop met de Heilige Geest in wezen niets toevoegt.
In dit verband hebben we met opzet het woord 'verdieping' willen gebruiken. Het gaat bij de doop met de Heilige Geest juist niet om een extra, een toevoeging boven dat wat ons in het geloof al is geschonken. Misschien is het in dit verband zinvol te wijzen op wat Calvijn schrijft als het gaat om het 'verschil' tussen het Oude en Nieuwe Testament (nadat hij geschreven heeft over de overeenkomst). Calvijn zegt onder andere dat dezelfde zaken zoals geloof, genade, rechtvaardigheid en dergelijke uit het Oude Testament in het Nieuwe Testament dieper en klaarder voor de dag komen (Institutie II, 11).

Eenmalig
Verder zag ik dat ds. Van den Berg in zijn reactie de begrippen vervulling met de Heilige Geest en doop met de Heilige Geest vrij onbekommerd door elkaar heen gebruikt. Bijna aan het einde van zijn verhaal staat zelfs een zin waarin vervulling en doop met de Heilige Geest naast elkaar worden gezet, als zou het gaan om dezelfde zaak. En dat is juist niet het geval! Op dat punt ontstaat - denk ik - de verwarring. Als ik ds. Van den Berg goed begrepen heb, vult hij doop met de Heilige Geest in met vervulling met de Heilige Geest en vice versa. Als het bij de doop met de Heilige Geest inderdaad om hetzelfde zou gaan als bij de vervulling met de Heilige Geest, dan heeft collega Van en Berg helemaal gelijk.
Ik denk echter dat het Nieuwe Testament op dit punt anders leert. Bij de doop met de Heilige Geest hebben we het over een eenmalig gebeuren, terwijl de vervulling met de Heilige Geest in het leven van de gelovige steeds opnieuw moet plaatsvinden. John R.W. Stott wijst erop dat alle zeven teksten, die gaan over de doop met de Heilige Geest in de aantonende wijs (indicatief) staan (hetzij aoristus, hetzij tegenwoordige tijd, hetzij toekomende tijd). De teksten die betrekking hebben op de vervulling met de Heilige Geest, kunnen zowel in de indicativus als imperativus voorkomen.

Het is inderdaad zo - en daar wijst onder andere L. Floor terecht op - dat de doop en de vervulling met de Geest bij Lukas nauw samenhangen en met Pinksteren zelfs samenvallen, maar dan nog blijft er verschil. Dat verschil is bij Paulus duidelijker zichtbaar, om de reden die zojuist werd genoemd: de doop is een eenmalig gebeuren; de vervulling moet steeds weer plaatsvinden; indicativus versus imperativus (zie bv. Ef. 5:18). We moeten de zaken begripsmatig wel goed helder houden.

Wat collega Van den Berg opmerkt over de noodzakelijke vervulling met de Heilige Geest met het oog op de 'geesteloosheid' in de wereld, kerk en gemeente, roept bij mij herkenning op. En bij wie niet, die Gods Naam hoog en heilig houden wil? Daarom verlangen we juist naar de voortdurende vervulling met Gods Geest, die ons in alle waarheid leidt en ons daarvan doet getuigen. Als het verlangen naar de vervulling met de Heilige Geest is aangewakkerd door het lezen van de artikelen over de doop met de Heilige Geest, dan zijn we daar ook blij mee.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen