Sietzo Dijkhuizen Jac. P. Thijsse.
Sietzo Dijkhuizen:
Jac. P. Thijsse. Een biografie.
Uitg. De Arbeiderspers, Amsterdam; 300 blz.; € 19,95.
Op de kilometer buitengebied tussen mijn woonhuis en werkplek kwam ik hen dit voorjaar opnieuw tegen: leraren en leerlingen van de lokale Fruytier-scholengemeenschap, die in en over de natuur les kregen. Ze toonden hiermee te gaan in het spoor van Jac.P. Thijsse (1865-1945), een van de grote voortrekkers van de natuurbescherming in Nederland. Thijsse is bij ouderen vooral nog bekend vanwege zijn verzamelplaatjesalbums die hij voor koekfabrikant Verkade samenstelde. Maar hij heeft er als leerkracht op Texel, in Amsterdam en Bloemendaal niet minder voor geijverd dat leerlingen in de buitenlucht aanschouwelijk onderwijs zouden ontvangen.
Dijkhuizen benoemt in deze biografie Thijsse vanwege de manier waarop hij aan het begin van de twintigste eeuw zijn ideeën over bescherming en beheer uitdroeg als de motor voor de langzaam op gang komende natuurbescherming. Hij bleef beroepswandelaar en propagandist, ook toen de natuurbescherming professioneler werd. In zijn vele geschriften toont hij een mengeling van elementen van Verlichting en Romantiek: willen weten en genieten, verstandelijk analyseren en ondergaan van schoonheid.
Het ging Thijsse ook om meer dan de rijkdom van de natuur. Belangstelling en liefde voor haar moeten leiden tot 'verheffing naar een beter leven'. Zijn beschavingsmotief beoogt jongeren te brengen tot 'een rein en goedkoop genot', dat hen afhoudt van veel 'dat het lichaam ondermijnt en de geest afstompt'.
In de oorlog kiest Thijsse niet tegen de Duitse bezetting, uit hij nergens woede of geschoktheid vanwege de maatregelen tegen de Joden. Die kwalijke kant van zijn leven verhult de auteur niet.
In Thijsse's beschrijvingen van de natuur heeft de Bijbel geen plaats, al heeft hij in zijn jeugd bijbelonderwijs en catechisatie gehad. En wat is dan blijvend in de erfenis van deze natuurliefhebber, zestig jaar na zijn overlijden? Bijbelse noties als het zuchten van de schepping en de beloften van een nieuwe aarde ontbreken. Wel is er dit: 'Wie in onze tijd wil ontsnappen aan vluchtig vermaak en snelle consumptie, kan ergens een bewaard en beschermd natuurgebied vinden, waar de paden eenzaam zijn.
Jac. P. Thijsse heeft zich er mede voor ingezet.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 21 juli 2005
De Waarheidsvriend | 12 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 21 juli 2005
De Waarheidsvriend | 12 Pagina's