Hoe dun mijn preekbijbel is ...

In de Waarheidvriend van 15 september heeft kand. B. Jongeneel een lezenswaardig artikel gepubliceerd, waarin hij een samenvatting geeft van zijn studie naar de bijbelgedeelten en preekteksten die gedurende 25 jaar in een gemeente werden gelezen en bepreekt. Het artikel zette mij aan het denken en ik stelde mij de vraag hoe dun mijn preekbijbel is. Nadat ik in 1977 als hulpprediker en een jaar later als predikant preekbevoegdheid had ontvangen, heb ik, tot 1 oktober jl. 1791 preken voorbereid. Vanaf het begin heb ik de teksten waarover ik gepreekt heb, in een kaartsysteem verwerkt. Nadat de computer haar intrede deed, heb ik het preekregister bijgehouden met het TWS-programma en nog weer later met Aggilia.
Zonder aan de ontdekkende eenzijdigheid van de tekstkeuze tekort te doen, zou het goed zijn geweest wanneer, in het bovengenoemde artikel, ook duidelijk zou zijn aangegeven hoeveel verschillende voorgangers in de 1500 erediensten zijn voorgegaan en hoeveel preken elk voor hun rekening heeft genomen.
Het lijkt mij logisch dat het aantal voorgangers heeft bijgedragen aan de beperkte tekstkeuze. Kand. Jongeneel heeft volkomen gelijk, wanneer hij schrijft dat de tekstkeuze allereerst een zaak is van Gods Geest. Aan de andere kant is het goed om, wanneer wij als voorgangers ons bewust zijn van onze eenzijdig tekstkeuze, de Heilige Geest te vragen om inzicht te ontvangen om van moeilijke bijbelgedeelten een preek te maken.
Ook bereidde ik nog dertig preken voor over de catechismus voor zonder een specifieke tekst als uitgangspunt te nemen. Later heb ik, op verzoek van de kerkenraad, dat wel gedaan. Het preekregister geeft geen totaaloverzicht van het aantal keren dat ik over een zondag uit de catechismus heb gepreekt. Zeker is dat ik zes keer de hele catechismus heb behandeld. De tekstkeuze hiervoor is in het totaal verwerkt.
Het is duidelijk dat ik veel meer heb gepreekt uit het Nieuwe dan uit het Oude Testament. De cijfers spreken voor zichzelf. Wat ik niet heb meegerekend, is het feit dat ik dikwijls een tweede schriftlezing genomen heb uit het Oude of uit het Nieuwe Testament.

Opmerkelijke details
1. De meeste preekteksten haalde ik uit het evangelie van Lukas, namelijk 238. Mattheüs kwam op de tweede plaats met 218 preekteksten, Johannes op de derde met 150 preekteksten.
2. Van het Oude Testament staan de psalmen bovenaan met 120 preken, tweede is Jesaja met 74 preken, derde Genesis met 56 preekteksten.
3. Het bleek mij dat ik van de Klaagliederen van Jeremia wel meditaties had gemaakt, maar er nooit uit heb gepreekt. Verder heb ik uit alle andere bijbelboeken een of meer keer een keuze gemaakt.
4. Ik heb ook nagegaan over welke hoofdstukken ik de meeste preken gemaakt had. Nieuwe Testament: Lukas 2: 61 keer; Lukas 1: 40 keer; Handelingen 2: 28 keer. Oude Testament: Exodus 20: 20 keer; Jesaja 53: 13 keer.
Verder heb ik bekeken hoe dikwijls ik over een en dezelfde tekst een preek gemaakt had. Bovenaan staat Lukas 2:7 met acht preken, gevolgd door Johannes 19:30 en 21:17 met zeven preken. Van Mattheüs 2:11, Galaten 5:25 en 1 Johannes 1:9 maakte ik zes keer een preek. Over 1 Samuel 3:10 en Psalm 105:8 maakte ik vijf keer een preek. Over Genesis 3:9, Exodus 20:7 Jesaja 8:17 en Daniël 3: 16-18 vier keer.
Hoewel ik dus vele malen uit een zelfde hoofdstuk een preektekst heb genomen, probeerde ik dikwijls wel een ander vers te nemen, wat een andere insteek voor de preek gaf. Vanaf vorig jaar probeer ik de hiaten in de keuze van preekteksten op te vullen, maar dan blijkt dat je voor moeilijkheden komt te staan waar je soms het liefst voor zou weglopen door een 'gemakkelijker' tekst te kiezen. 

Ten slotte
Het lijkt mij verstandig om zeer voorzichtig te zijn met het trekken van conclusies over de zogenaamde dunne preekbijbel, omdat er geen totaaloverzicht is van de gebruikte teksten. Dat zoveel hoofdstukken uit het Oude Testament ongelezen bleven, behoeft niet te betekenen dat de prediking eenzijdig is geweest. Daarvoor is een veel bredere studie naar de gebruikte teksten nodig.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen