Zingen

Als ik de dingen  niet meer weet
als ik de namen niet meer ken
en wat ik weet, meteen vergeet
zodat ik onherkenbaar ben,
begin dan een heel oud lied,
dan zing ik mee en aarzel niet.

Als ik de dingen niet meer weet
Zo gaat het mensen die aan ziekte van Alzheimer lijden. Ze weten de dingen niet meer. De namen van kinderen, die blijven lang bij. Ook die namen vallen weg. Dan hoor ik zeggen: 'Moeder, vader kent ons niet meer!'
Ik weet niet of dit waar is. Ze ziet uw gezicht. Ze hoort uw stem. Ze hoeft moeite met het noemen van uw naam. Het is pijnlijk om dit te ervaren. Ook die volgende zin: 'En wat ik weet, meteen vergeet!' Soms stelt men dezelfde vraag drie keer in de vijf minuten.

Aanrader
Begin dan een heel oud lied te zingen. De Psalmen zijn heel oude liederen. Sommige psalmen zijn meer dan drieduizend jaar oud. Veel psalmen, gezangen en liederen werden uit het hoofd geleerd.
Het gebeurt nu nog. Voor vader en moeders was het geen onverdeelde vreugde de psalm aan te leren. Wat een voorrecht dat kinderen het toen hebben geleerd. Dat ouders zeventig, tachtig jaar geleden hierin hebben geïnvesteerd. Dat christelijke scholen en zondagsscholen zich hiervoor hebben ingespannen. Wat toen werd geïnvesteerd, daar worden nu, hier in het verpleeghuis, de vruchten van geplukt.

Zingen
Elke week komt hij in zijn rolstoel. Beter gezegd: wordt hij van de afdeling gereden door zijn dochter. Lopen kan hij niet meer. Zijn grote handen legt hij op plank voor de rolstoel. Zijn forse gestalte doet me denken aan vroeger, toen hij nog werkte. In gedachte zie ik hem lopen in zijn overall. Zijn krachtige handen deden het werk. Het moet een reus van een man geweest zijn. Nu werken zijn handen niet meer. Maar als je hem een hand geeft, voel je hoe krachtig die moet zijn geweest.
Vroeger kon hij zingen. Praten kan hij niet meer.
Om 10.15 vrijdagmorgen zit hij samen met zijn dochter op hun bekende plaats hier in de Lukaskapel. We houden dan bijbelkring met zo'n 35 bewoners van de psychogeriatrische afdeling. We zingen dan een aantal verzen uit een bekende psalm. Na het gebed geef ik een psalm op. Ik citeer de eerste twee regels van het vers. Sommige bewoners herinneren zich dan de hele psalm De mond van onze broeder gaat open en hij zingt. Hij zingt naar hartenlust.

Weer zingen
Verschillende weken zat ze op de bijbelkring. Nee ... zingen deed ze niet meer. Zou het een teken van haar hele achteruitgang zijn? Tot mijn verbazing praat ze. Bij het zingen van de psalm, zingt ze weer mee. Wat een zegen is het zingen.
Met de kerstviering was hij er weer. Verschillende keren dachten we dat hij zou overlijden. Als een wonder knapte hij weer op. Hij zat tegenover me. Slapen deed hij ook tijdens de kerstviering. Toen het 'Ere zij God' werd gezongen, zong hij mee!
Heerlijk klonk dat lied der engelen! God woont op de lofzangen van Israël.

Vertrouwd
Muziek is bijna voor iedereen iets vertrouwds. Muziek heeft te maken met emoties. Muziek roept herinneringen wakker. De Bijbel roept in Psalm 150 op om de HEERE te loven. 'Alles wat ademt heeft, love de HEERE!' Te midden van alle gebrokenheid mag het hier ook gebeuren.

Zorg
Ik heb wel een stuk zorg voor toekomst. Zouden we over dertig jaar, zo de HEERE wil en wij leven, gezamenlijk kunnen zingen? Gezamenlijk geestelijke liederen zingen. Het probleem doet zich al voor bij de psalmberijming. Wat dacht u van de keur aan zangbundels met de enorme verscheidenheid aan liederen. Wat zal het gezamenlijke kader zijn om te zingen?
Ik ben me bewust dat ik hier in een gezegende positie verkeer. Veel bewoners kennen de psalmen uit de berijming 1773 uit hun hoofd. Zou het geen tijd worden om een gezamenlijke bundel met een psalmen en liederen samen te stellen om samen te kunnen zingen, uit het hoofd te kunnen zingen bij het ouder worden.
Het is een vreemde gedachte. En toch denk ik er nu wel eens aan. Waarschijnlijk moet je daar geestelijk verzorger in een verpleeghuis voor zijn.

Martinus Nijhoff
Nijhoff gaf aan een van zijn gedichten de titel:

De moeder de vrouw

Hij hoort een stem ... 
'Het was een vrouw.
Het schip dat zij bevoer
kwam langzaam stroomaf door de brug gevaren.
Zij was alleen aan dek,
zij stond bij 't roer,
En wat zij zong hoorde ik dat psalmen waren.
O, dacht ik, dat daar mijn moeder voer.
Prijs God, zong zij, Zijn hand zal u bewaren'.

Zo roept het zingen van deze vrouw bij Martinus Nijhoff veel op. In het zingen van de psalmen en liederen wordt er veel opgeroepen. Op onze bijbelkring klinken stemmen. Er is veel om dankbaar voor te zijn.

'Looft de HEERE, mijn ziel en vergeet geen van Zijn weldaden!'

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen