BOEKBESPREKING

Prof.dr. A. de  Reuver.
Alle dingen zijn gereed.
Uitg. Groen, Heerenveen; 96 blz.; € 7,50.
Alle dingen zijn gereed is het vijfde deel in de serie Studium Generale, een bundeling van uitgewerkte lezingen die op de Driestar gehouden zijn. Prof.dr. A. de Reuver beschrijft op een heldere wijze hoe Maarten Luther, Johannes Calvijn, Willem Teellinck en Hermann Friedrich Kohlbrugge dachten over de viering en beleving van het Heilig Avondmaal.
In de inleiding worden enkele factoren genoemd, waardoor ten tijde van de Reformatie huiver en vervreemding ontstaan was tegenover het Heilig Avondmaal. Volgens de reformatoren dient de avondmaalsviering niet gepaard te gaan met ontzetting en huiver, maar wel met schroom en eerbied. Het avondmaal is voor zondaren, die zich ongeschikt weten. Aan de avondmaalstafel wordt de rechtvaardiging van de goddeloze gevierd en verkondigd. Het gaat om die wonderlijke ruil: Hij mijn zonde, ik Zijn gerechtigheid. Zodoende ontstond er een ander type avondmaalsbeleving.
Allereerst noemt de schrijver de avondmaalsvisie van Luther. Luther was een man van het Woord. Als Christus zegt: ‘Dit is Mijn lichaam’, dan wordt het element tot sacrament en het brood waarlijk Christus' lichaam. Bij het avondmaal gaat het om de verzekering van de vergeving der zonden en de versterking van het aangevochten geloof. Het avondmaal is een ‘zielenspijs’. We moeten de blik op Christus richten. Onze waardigheid ligt nooit in onze eigen vroomheid en reinheid, maar in de verwondering over Gods onbegrijpelijke genade. Het avondmaal is niet voor kerngezonden, maar voor zieken.
Hulpbehoevenden vinden een schuilplaats onder Christus’ vleugels. Voor Calvijn is Christus niet – zoals de lutherse vleugel dacht – lichamelijk aanwezig, maar door de presentie van Zijn goddelijke natuur en door de werking van Zijn Geest. Hij ziet het avondmaal als een teken van onderlinge liefde en eensgezindheid. De zegen van het avondmaal ligt in de versterking van de geloofsgemeenschap met Christus. De vrucht van de gemeenschap met Christus is dat we – door het innerlijke werk van Zijn Geest – Christus loven en de liefde tot de ander bewaren. Calvijn waarschuwt voor de ontreiniging van de Tafel en roept op tot ernstig zelfonderzoek. Hierbij gaat het om een waarachtig berouw (onze onwaardigheid) en een waarachtig geloof (Christus’ volkomenheid).
Volgens Teellinck, de ‘vader’ van de Nadere Reformatie, geniet een gelovige tijdens het avondmaal een lieflijke ontmoeting met Christus. Hij benadrukt de zonde van het avondmaalsverzuim en noemt verschillende soorten uitvluchten. Het besef van onze gebreken en tekorten moet ons uitdrijven tot de Tafel van de Heere. De waardigheid ligt niet in onszelf ligt, maar buiten onszelf in Christus, in de nodiging van de Gastheer. Christus wil graag de allerarmsten genezen. Als vrucht van de avondmaalsviering noemt Teellinck de geestelijke opwas in Christus, de verzekering van de vergeving van de zonden, de voortdurende gedachtenis aan Christus’ lijden en sterven en de eer van Christus.

Ten slotte gaat de schrijver in op de avondmaalsvisie van Kohlbrugge. In het avondmaal wordt ons verzegeld de belofte van de vergeving van zonden. Kohlbrugge besteedt zorgvuldige aandacht aan de zelfbeproeving. Hij noemt in dit verband drie dingen:
1. droefheid naar God;
2. waarachtig geloof in Jezus Christus en
3. oprechte heiliging.
Het ware geloof valt – ondanks alle tekort en bestrijding – Christus in de armen. Het avondmaal is juist voor hen die er in eigen oog het minst voor in aanmerking komen. Zij mogen vrijmoedig toegaan, omdat de Koning roept.

Met aandacht en vreugde heb ik dit mooie boekje gelezen. Juist rond de viering van het Heilig Avondmaal leven er in het midden van de gemeente vele vragen. Op een heldere en pastorale wijze wordt benadrukt dat de vrijmoedigheid nooit in onszelf ligt, maar altijd buiten ons in de nodigende Christus. Het is leerzaam en heilzaam om de inhoud van dit boekje te overdenken. Tegelijk is het mogelijk om het te bespreken op een bezinningsuur ter voorbereiding op het Heilig Avondmaal. Ik kan het dan ook van harte aanbevelen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen