BOEKBESPREKINGEN

S. Pfeifer en H. Bräumer:
Verscheurde zielen. Borderline en pastoraat.
Uitg. Groen, Heerenveen; 200 blz.; € 17,50.
Dit deel in de serie Praktisch & Pastoraal is een vertaling van een in 1997 uitgegeven boek. Het bespreekt de vragen rondom borderline-patiënten enerzijds vanuit psychologisch/psychiatrische optiek en anderzijds vanuit een theologisch/pastorale invalshoek. Het boek leest gemakkelijk. Kernwoorden aan de rand geven een goed overzicht. In de eerste vier hoofdstukken wordt uiteengezet wat borderline is en hoe deze aandoening ervaren wordt door hen die eraan lijden.
In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de achtergrond van borderline, waarbij het beeld ontstaat dat seksueel misbruik gedurende de kinder- en tienerjaren de ‘enige’ oorzaak voor deze stoornis is. Dit lijkt mij te eenzijdig. Ook miste ik in het spreken over vergeving de vraag of vergeving mogelijk is zonder dat de dader om vergeving vraagt (zie Luk. 17:3).
In de hoofdstukken 7, 8, 9, en 10 worden dissociatieve persoonlijkheidsstoornis, omgangsvormen, behandelingsstrategieën bij crises en een nieuwe behandelmethode besproken. Deze hoofdstukken zijn goed leesbaar, maar gericht op lezers met een behoorlijke achtergrondkennis.
In hoofdstuk 5 bespreekt H. Braümer een in St. Louis (VS) ontwikkeld communicatiekader, SET. Hierbij staat de S voor ‘support’. De rol van de pastoraal begeleider moet bemoedigend en ondersteunend zijn. Hij mag helpen om de stap van ‘jammeren’ (murmureren) naar ‘klagen’ (rechtstreeks met de nood tot God gaan) te maken. De E staat voor ‘empathy’ (invoelingsvermogen). Het gaat om heel de mens met wie men op weg is. Vanuit het zien van de werkelijkheid zoals die is, mag op God gewezen worden als de Betrouwbare Die mij niet loslaat. De T staat voor ‘truth’ (waarheid). Het is belangrijk dat de werkelijkheid wordt aanvaard. Daarbij mag gesproken worden over Gods macht. Dat betekent niet dat er altijd genezing zal zijn, maar wel dat God met ieder mens een doel heeft.
Hoofdstuk 11 gaat in op problemen in het pastoraat. Borderline-patiënten kennen stemmingswisselingen. Die raken ook de begeleider. Er wordt gewaarschuwd niet te snel dramatische conclusies te trekken t.a.v. het verleden. Wie dramatische conclusies trekt, zoekt vaak zijn heil in (te) drastische maatregelen (zoals ‘uitdrijving’ terwijl dat niet aan de orde is). Een pastoraal begeleider moet zich niet laten ‘claimen’. De eigen grenzen moeten goed bewaakt worden.
In hoofdstuk 12 wordt benadrukt dat de mogelijkheid ‘er steeds voor die ander te zijn’ niet bestaat. Geopperd wordt dat de gemeente hier een taak kan hebben. Prediking wordt gezien als pastoraat aan velen, waarin de patiënt ook meegenomen wordt. Pastoraat moet niet afhankelijk maken van mensen, wel van onze Heere en Heiland. Binnen het pastoraat moet de oproep tot navolging van Christus een plaats krijgen. Wie volgt is actief, geen slachtoffer maar gewillig onderdeel van een groter geheel.
Voor wie zich wil verdiepen in de vragen rondom borderline en pastoraat, kan ik dit boek aanraden. De beschrijving van het verschijnsel ‘borderline’ krijgt veruit de grootste plaats (vooral voor therapeuten?). Toch worden in de hoofdstukken 5, 11 en 12 handvatten aangereikt voor pastoraal begeleiders die daar hun voordeel mee kunnen doen. Hier had (wat mij betreft) een grondiger onderbouwing vanuit de Schrift niet misstaan.

Klaas A.D. Smelik:
Neem een boekrol en schrijf.
Uitg. Boekencentrum, Zoetermeer; 220 blz.; € 19,90.
De hebraïcus en judaïcus Klaas Smelik geeft in dit deel in de reeks Bijbelse zaken een toelichting op tekstvondsten uit het oude Israël die ook ‘voor gewone bijbellezers interessant zijn’, waardoor hij informatie over de wereld van de Bijbel biedt.

Arie Vaandrager:
Compassie als kompas.
Uitg. Meinema, Zoetermeer; 240 blz.; € 18,90.
Een biografisch portret (incl. een vraaggesprek) van de Rotterdamse predikant Hans Visser, aan de vooravond van zijn emeritaat. De auteur redigeerde eerder prekenbundels van dr. H. Berkhof en ds. C.A. ter Linden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen