Kerkbalans en pastoraat

Ouderling en dominee hadden het gezin dat niet trouw meeleefde, proberen te overtuigen van de betekenis van de gemeente, die wekelijks samenkomt om Gods Woord te horen, de betekenis van een groep mensen die een gemeenschap vormen en naar elkaar omzien. Zouden ze zich aansluiten? De man keek op, dacht even na en vroeg: ‘Wat kost het?’ Die vraag is zeker niet standaard. De kerk biedt haar boodschap en haar diensten gratis aan, blij als er mensen zijn die belangstelling tonen. Zaaiend – in het geloof in de oogst die komt. Tegelijk moet er een financiële basis onder een geloofsgemeenschap zijn. De arbeiders in de wijngaard zijn hun loon waard – een bijbelse notie die al te gemakkelijk vergeten kan worden. Verder zit er eenvoudigweg een forse zakelijke kant aan het kerkenwerk, waarbij we niet alleen denken aan onderhoud van gebouwen maar ook aan belangrijke investeringen, bijvoorbeeld voor de catechese. Wie als kerkenraad/kerkrentmeesters niet bereid is te investeren in ondersteunende materialen voor de catechese of een goede aankleding van de ruimte, moet van de inhoud van dit onderwijs ook maar niet te veel verwachten. Het voorbeeldje toont aan dat de geldwerving en de geldbesteding geen losse activiteit in de gemeente is, maar ingebed in het gehele beleid.

Betrokkenheid van predikant
We raken hier een punt, dat nog wat verdere aandacht verdient: de relatie tussen pastoraat en geldwerving. Omdat deze twee binnen de gemeente nauw verbonden zijn, gaat het niet goed als de ouderlingen niet betrokken zijn op het financiële beleid en beheer of als de kerkrentmeesters alleen benoemd worden omdat ze in zakelijk opzicht van wanten weten. De gaven binnen de gemeente hebben elkaar hierin nodig. Terecht heeft de Raad voor de Plaatselijke Geldwerving binnen de Protestantse Kerk zich in het blad Kerkbeheer kritisch uitgelaten over de geringe betrokkenheid van de predikanten bij de geldwerving in de gemeente. In de evaluatie van de actie Kerkbalans van januari 2006 blijkt dat in meer dan de helft van het aantal gemeenten de predikant zich voor dit thema niet interesseert. Nu kan een predikant zich ook te veel voor financiën interesseren – met alle bezwaren die daaraan kleven – maar door geen interesse te tonen geeft hij een verkeerd signaal. Het gaat immers om het voortbestaan van de gemeente, op kortere of langere termijn. Het gaat om het voorgaan van de gemeente in financiële zin bij te dragen aan de voortgang van de evangelieverkondiging, bij te dragen aan pastoraat, jeugdwerk, missionair werk ter plaatse. Het gaat vooral om het benoemen van de gezindheid waaruit gegeven wordt. Zou de gemeente in al deze zaken geen leiding vanuit het Woord nodig hebben? En hebben kerkrentmeesters – vooral zij voor wie de jaarlijkse actie Kerkbalans bijzonder spannend is – geen morele steun nodig?

Woerden
Geldwerving is hiermee benoemd als een onderdeel van de opbouw van de gemeente. En waar alle belijdende leden ooit toezegden mee te werken aan die opbouw, zijn ze allen ook aanspreekbaar op hun verantwoordelijkheid. Dat moet zorgvuldig, maar wel concreet gebeuren. Om de gemeente meer bij de werving van inkomsten te betrekken, is onder het motto Verbreden en verdiepen het afgelopen seizoen nieuw beleid getest – op een succesvolle wijze. We noemen dat hier, omdat het andere kerkenraden kan stimuleren.
Het gaat daarbij allereerst om randkerkelijke leden op hun verantwoordelijkheid voor het voortbestaan van de kerk te wijzen. Nu zal daarbij het gevaar onderkend moeten worden dat mensen zeggen nimmer iemand van de kerk te zien, alleen als er geld nodig is. In de gemeente Woerden werden echter vierhonderd randkerkelijke leden aangeschreven, leden uit de kaartenbak die nooit in de kerk komen en al vijf jaar niet meededen met Kerkbalans. De respons

Op weg naar huis, na de kerkdienst, zei de vader: ‘De organist bakte er vanmorgen weer niets van, zelden heb ik dat zo slecht meegemaakt!’ ‘En de preek dan’, sprak zijn echtgenote, ‘die boeide in het geheel niet.’ ‘Bovendien’, zo ging ze verder, ‘stond de verwarming opnieuw te laag en was het weer veel te koud in de kerk.’ Hun dochtertje hoorde het aan en zei: ‘Maar voor € 1,00 per persoon was het toch niet zo slecht? ’ Ds. H.J.J. Radstake, in Kerkbeheer, december 2006

hierop was 17 procent, met een gemiddelde bijdrage van € 68,00. Hiermee is niet alleen € 4760,00 ontvangen, maar is tegelijk een eerste contact met de kerk hernieuwd.
Ook in het Groningse Haren werd een aspect van Verbreden en verdiepen opgepakt, namelijk door in een positief gezette brief over het kerkenwerk aan mensen te vragen hun bijdrage iets te verhogen. Aan degenen die € 50,00 bijdragen, werd gevraagd of € 60,00 ook mogelijk zou zijn. Het leidde tot een verhoging van de opbrengst met 7 procent. Ook hier is overleg met de ouderling nodig, want een dergelijke brief moet niet verstuurd worden aan iemand die vanwege chronische ziekte voor veel extra kosten staat.

Negatieve publiciteit
De kracht van Kerkbalans is de persoonlijke benadering, evenals het pastoraat persoonlijk is. In de kerk hebben mensen geen nummer, maar mogen ze zich persoonlijk gekend weten, tot in de diepste zin van het woord. Namens de gemeente komen vrijwilligers aan de deur, wat betekent dat ze moeten luisteren naar de reacties en er vertrouwelijk mee omgaan. Voorbereiding en enige toerusting van deze vrijwilligers is daarom nodig, want het gaat om meer dan een envelop afgeven en ophalen. Bijzonder aandachtspunt is dat kerkrentmeesters op grond van een reactie niet op eigen initiatief leden uitschrijven. Pastoraat zal altijd voorop moeten gaan.

Ruim 1100 gemeenten binnen de Protestantse Kerk gebruiken vanaf volgende week Kerkbalans als instrument voor de geldwerving voor de eigen gemeente. Voordeel is dat de gemeente kan steunen op de landelijke aandacht.

Communicatie is immers van waarde, met name het duidelijk maken dat de actie geheel de pláátselijke kerk ten goede komt. Negatieve publiciteit inzake de landelijke kerk kan immers de gemeente schaden. Mensen kunnen overwegen hun bijdrage in te trekken of te halveren als ze bijvoorbeeld lezen over het optuigen en de ontmanteling van de negen dienstencentra van de Protestantse Kerk, de afgelopen drie jaar. Dat is niet terecht, omdat Kerkbalans van en voor de eigen gemeente is.

Verzoeking

Elke goede gave komt van de Vader der lichten, zegt Jakobus. Daarom hebben wij al ons bezit ontvangen. Het is de predikant die de gemeente in het nadenken hierover mag voorgaan, opdat we niet vallen in de verzoeking die de rijken als eerste treft.

PS: Juist toen dit artikel afgerond was, las ik in een krant de uitspraak van Billy Graham: ‘Vertel me hoe jij over geld denkt en ik zal je vertellen hoe je over God denkt.’

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen