BOEKBESPREKINGEN

Drs. J.H. van Doleweerd:
Gij zult Mijn getuige zijn. Zending in bijbels perspectief.
Uitg. Den Hertog, Houten; 331 blz.; € 28,90.
In dit fors en fraai uitgegeven boek willen elf scribenten vanuit de kring van de Gereformeerde Gemeenten gedocumenteerd een visie op zending geven. Begonnen wordt met de grondslag van de zending in de beide testamenten van de Bijbel. Dan gaat het over de daarop gefundeerde zendingsarbeid. Enkele momenten uit de westerse zendingsgeschiedenis komen aan de orde. Verder gaat het over gereformeerd-theologische uitgangspunten, over Israël, over de cultuur en over de uitdagingen en vraagstukken in de 21e eeuw. Bij mijn weten is dit de eerste verhandeling over zending uit deze kring.
De inhoud mag er zijn. Voor gewone gemeenteleden is ze mogelijk wat te complex. Daarom is het goed dat er binnenkort een populaire versie verschijnt. Mijn bespreking kan daar mogelijk iets aan bijdragen.
1. Voor de werkelijk geïnteresseerden zijn de personen- en zaakregisters wel erg beknopt. Het hindert de toegankelijkheid van dit boek met zijn vele uiteenlopende en waardevolle onderwerpen.
2. Dat verschillende scribenten hebben meegewerkt, brengt een zekere onevenwichtigheid mee. De zendingsgeschiedenis wordt de ene keer zeer uitgebreid, de andere keer heel vluchtig benaderd. Twee eeuwen zendingswerk van de Verenigde Oostindische Compagnie krijgen één pagina. De hele negentiende eeuw wordt in iets meer dan zeven regels afgedaan. De Nederlandse genootschapszendingen blijven ongenoemd.
3. Dan de oude vraag waarom de Reformatie pas laat echt aan zendingswerk ging doen. Er had op gewezen moeten worden dat artikel 36 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis de taak van de zending aan de (christelijke) overheid heeft opgedragen. De Reformatie in ons land had bijna geen bovengemeentelijke activiteiten. De vertaling van de Bijbel, de opleiding van predikanten, de scholen en een groot deel van het diaconale werk werd door de overheid verzorgd. Zo ook de zending.
4. Omdat in de Drie Formulieren van Enigheid de zending slechts zeer zijdelings aan de orde komt, is deze taak van de kerk bij de gereformeerden lang verwaarloosd. Abraham Kuyper heeft als één van de eersten hier wat aangedaan.
5. Terecht stelt dit boek (met Voetius) dat zending de taak van de kerk is. Maar hoe komt het dan dat het na de stichting van het kerkgenootschap van de Gereformeerde Gemeenten in 1907 nog vijftig jaar heeft geduurd voor men aan eigen zendingswerk begon? Ds. G. Kuijt werd als eerste in 1962 uitgezonden. Heeft de nadruk op het verwerven van het persoonlijk heil (Luthers!) de notie van het Koninkrijk en de eer van God (Calvijn!) verdrongen?
6. In een aparte paragraaf wordt het onderwerp Zending en verkiezing besproken. Na ds. Kersten komen dr. Graafland, dr. Bavinck en dr. Verkuyl aan het woord. Ik deel de visie van ds. J.J. van Eckeveld dat het leerstuk van de verkiezing het zendingswerk niet kan en behoeft te belemmeren. Geldt dat echter ook van de bepaalde nadruk op de verkiezing in de prediking van de Gereformeerde Gemeenten? Tussen de Dordtse Leerregels en de prediking aangaande de verkiezing is in 1934 immers een eenzijdig besluit genomen. Met nadeel voor de zending?
7. Zending en oecumene horen bij elkaar en beïnvloeden elkaar. Een moeilijk punt voor de wat geïsoleerde Gereformeerde Gemeenten. De uitdaging is op dit punt niet aangenomen. Waarom niet de samenwerking genoemd die op een aantal punten bestaat met de zending van de Christelijke Gereformeerde kerk en de Gereformeerde Zendingsbond? Ondanks deze soms kritische vragen, wil ik zeggen dat we hier een uiterst waardevol boek hebben, met verwijzing naar veel literatuur – recente en meest Engelse.

J.J. Tigchelaar, Putten

Dr. L. Floor:
Waar engelen wonen en werken.
Uitg. Groen, Heerenveen, 134 blz., € 12,50.
De emeritus predikant van de Christelijke Gereformeerde Kerken in Nederland en voormalige hoogleraar in de nieuwtestamentische vakken verbonden aan de Christelijke Universiteit van Potchefstroom (Zuid-Afrika), dr. L. Floor, heeft er goed aan gedaan een boekje te schrijven over de engelen. Lange tijd zijn de engelen uit beeld geweest, maar de laatste decennia is er weer volop belangstelling voor. Dit komt onder andere ook door de interesse voor het occulte. Veel lectuur over dit onderwerp is echter niet geschikt voor toerusting van de gemeente en is zelfs gevaarlijk. Fantasie speelt in vele boeken en geschriften een grote rol.
Dit boekje gaat niet uit van ervaringen van mensen met engelen, maar van de openbaring van God in de Heilige Schrift. Wat zegt God over de engelen in de Bijbel en welke functie hebben ze? Wat we aan kennis van de engelen hebben, wordt ons van Boven meegedeeld. En dan blijkt dat de invloed van de geesteswereld op de mensen vaak groter is dan wij denken. Met het ook daarop wordt er ook volop aandacht geschonken aan het conflict tussen goede en boze engelen.
In het eerste deel bespreekt de auteur uitvoerig de engelen van het licht. Hij gaat erop in wat engelen zijn en welke rijke verscheidenheid de wereld van de engelen kenmerkt. Ook spreekt hij over het werkterrein van de engelen in de troonzaal van God en op aarde en de taken die ze daar te vervullen hebben. Bovendien gaat het over de engelenbewaring en hoe we dat moeten zien in bijbels licht. De vraag of elk volk een eigen en speciale engel heeft, komt aan de orde. De engelen die God trouw gebleven zijn, loven God, strijden de goede strijd en dienen God en de gelovigen.
In het tweede deel geeft de scribent aandacht aan de machten der duisternis. In dat gedeelte komen de gevallen engelen ter sprake. Deze kwade engelen lasteren God, strijden een slechte strijd en proberen het werk van God te bederven en Gods kinderen ter verleiden. Ze willen de gemeente van God ontaarden en vervalsen.
Het boek eindigt met een hoofdstuk over de eindoverwinning, waarbij de engelen ten nauwste betrokken zijn. Vooral gedeelten uit het boek Openbaring van Jezus Christus aan de apostel Johannes komen dan ter sprake. En afgesloten wordt met een samenvatting en conclusies.
Van harte kan ik het boek ter lezing en bestudering aanbevelen. Zeker vanwege de enorme hoeveelheid ervaringsverhalen omtrent dit onderwerp kan deze lectuur zuiverend en gezond werken.

H. Roseboom, Hollandscheveld

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen