Leiding als dienst

Heeft u in de jaren dat u preses was, wel eens verlangd naar een bisschop in de kerk?
Ja, maar niet naar een bisschop die het in hiërarchische zin voor het zeggen heeft. In onze Protestantse Kerk zijn de bisschoppelijke taken die elke kerk nodig heeft verdeeld over zoveel verschillende colleges en instanties (classis, regionale en generale colleges van visitatie en opzicht), dat het soms moeilijk is bij conflicten of in andere moeilijke situaties adequaat te reageren. Soms zou een bisschoppelijk figuur dan behulpzaam kunnen zijn.
Daarnaast zou het goed zijn in onze traditie opnieuw na te denken over geestelijk gezag. Het heeft me wel eens geraakt hoe gemakkelijk uitspraken van de generale synode opzij geschoven werden, hoewel wij in ons kerkmodel aan haar de leiding van de kerk in haar geheel toevertrouwd hebben.

Voor welke ontwikkelingen in de Protestantse Kerk van de laatste jaren bent u het meest dankbaar?
Na het verenigingsproces was er duidelijk weer heel veel ruimte voor de inhoud van geloof en kerk-zijn. Niet alleen in de generale synode maar ook in de gehele kerk. Dan ging het ten diepste om de vraag wat het vandaag in onze maatschappij en in deze geseculariseerde tijd betekent kerk van Christus te zijn. Ik heb een nieuw elan bespeurd en bijvoorbeeld rondom de nota Leren leven van de verwondering ook de bereidheid over de wezenlijke vragen van ons kerk-zijn echt met elkaar in gesprek te gaan en werkelijk naar elkaar te luisteren.
De laatste jaren is er veel over gesproken dat de kerk missionair moet zijn. Terecht. Maar kan dit aspect ook te veel aandacht krijgen, zodat het iets verlammends of iets wettisch krijgt? Als de roep om een missionaire kerk wettisch wordt, is het niet goed. Maar we moeten ons wel realiseren dat het afscheid van het christelijk geloof in ons land heel hard gaat. En ik zou zo graag willen dat ook komende generaties nog het evangelie kunnen horen.
Het is daarom belangrijk als kerk werkelijk versterkt de vraag te stellen hoe we niet alleen kerk naar binnen maar ook kerk naar buiten kunnen zijn, hoe we mensen kunnen bereiken en het evangelie kunnen verkondigen aan hen die daarvan vervreemd zijn.

Hoe waardeert u de contacten van de afgelopen jaren met de gemeenten die zich rekenen tot de Gereformeerde Bond? Ziet u soms een vooroordeel tegenover hen vanuit het geheel van de kerk? Ziet u ook blinde vlekken in het kerk-zijn van deze gemeenten?
Voorzover ik weet, ben ik op elke uitnodiging ingegaan om nader in contact te komen met delen van de kerk die zich met de Gereformeerde Bond verbonden voelen. Het waren goede contacten en ik ben steeds opnieuw onder de indruk geraakt van het geloof, de liefde en de trouw die ik daar vond. Dat heeft mij diep geraakt. Als ik vooroordelen tegenkwam, die dat deel van de kerk als 'ouderwets' of 'bekrompen' typeerden, ben ik daar altijd tegenin gegaan.
Tegelijkertijd heb ik ook vaak gehoopt dat de Bond of gemeenten van de Bond meer zouden uitstralen: De Protestantse Kerk is ónze Kerk en we willen ook meer in contact komen met andere delen van de kerk. Soms was de uitstraling: wij zijn toch eigenlijk echt kerk - meer dan andere delen van de Protestantse Kerk.

Hoe bewaakt een preses van de kerk in een jachtige tijd - ouderwets gezegd - de zorg voor zijn eigen ziel?
Ik zeg het eerlijk - dat was niet altijd eenvoudig. Als preses komt er heel veel op je af. Daarnaast had ik natuurlijk ook nog de zorg voor mijn gezin. Dan was het niet altijd gemakkelijk rust en stilte voor gebed en bezinning te vinden. Anderzijds heeft mijn ziel ook zo veel ontvangen in de afgelopen jaren dat ik daardoor erg verrijkt ben.

Is zelfrelativering van belang voor wie in de kerk leiding geeft? Waarin was Christus in Zijn dienen uw voorbeeld?
Zelfrelativering vind ik een erg belangrijke eigenschap. Besef altijd dat het niet van jou afhankelijk is. Voordat ik in de leiding van de synode kwam, hamerde ik op een cursus gemeenteopbouw er steeds op dat leiding in de kerk dienst is. Dat was voor mij toen al erg belangrijk en is altijd belangrijk gebleven: Leiding als dienst en niet als heersen. 'Zo mag het bij jullie niet gaan,' zegt Jezus.
Daarbij waren voor mij de woorden van Christus bepalend: ' ... ook de Mensenzoon is niet gekomen om gediend te worden, maar om te dienen ...' (Mark. 10:45).

Wat heeft uw opvolger vooral nodig om in de komende tijd aan de kerk leiding te geven?
Geloof en vertrouwen dat het uiteindelijk Gods kerk is en niet onze. En daarnaast liefde, invoelingsvermogen, humor en relativeringsvermogen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen