Dopen voor de doden

In de gemeente van Korinthe is het niet bepaald rustig. Sommige gemeenteleden beweren dat er geen opstanding der doden is. Daarmee wordt er getwijfeld aan één van de kernwaarheden van het christelijk geloof.
Paulus weet zich als apostel geroepen om dwaalleer heftig te bestrijden. Indringend tekent hij in vers 12 tot en met 19 de vreselijke gevolgen van deze dwaalleer: de prediking is dan ijdel, ons geloof is tevergeefs; wij zijn dan valse getuigen van Christus; wij zouden nog in onze zonden zijn; degene die in Christus zijn ontslapen, zijn verloren.
Maar hoe kun je dan wel vasthouden aan het opstandingsgeloof? Alleen door te zien op Christus, zo schrijft Paulus in vers 20 tot en met 28. Christus is de eerste die is opgestaan, en eenmaal zullen wij volgen. Als Christus wederkomt, zal Hij ons en degenen die ontslapen zijn, levend maken.

Letterlijk?
In vers 29 noemt Paulus nog een argument om te blijven volharden in het opstandingsgeloof. Daarmee pakt hij de draad van vers 12 tot en met 19 weer op. Voor ons op het eerste gezicht een wat vreemd argument: als er geen opstanding was, zou het zinloos zijn om voor de doden te dopen. Hoe moeten we deze woorden opvatten? Letterlijk? Sommigen menen van wel. In Korinthe zouden heidenen die nog maar kort in Christus geloven, zich laten dopen met het oog op hun overleden voorouders. De weldaden van de doop zouden de inmiddels overleden mensen nog ten goede komen.
Om twee redenen stemmen wij echter niet in met deze verklaring. Allereerst omdat er van zo'n gebruik in de eerste christengemeente niets bekend is. Ten tweede leert de Bijbel nergens dat de doop een soort magische kracht in zich heeft, laat staan dat ze ten goede komt aan inmiddels overleden mensen.

Sterven en dopen
Het is beter om naar verbanden in de het gedeelte zelf te zoeken. Opvallend is dat Paulus' woorden als 'doden' en 'sterven' gebruikt voor het lijden dat mensen omwille van het evangelie overkomt. Paulus is dikwijls aan vele gevaren blootgesteld (vers 30), hij sterft alle dagen (vers 31), hij draagt altijd de doding van de Heere Jezus in het lichaam (2 Kor. 4). 'Doden' en 'sterven' zijn dus woorden die iets uitdrukken van angst, tegenstand en doodsgevaar, waar Paulus en vele anderen mee te maken hadden.
Maar wat hebben doden en dopen met elkaar te maken? Lukas 12:50 kan ons helpen dit duidelijk te maken. 'Maar Ik moet met een doop gedoopt worden; en hoe worde Ik geperst, totdat het volbracht zij!' Ook hier is er sprake van doop en dood. Met een doop gedoopt worden, ziet hier op Jezus' lijdensweg. Dit is bovendien aan de orde in Mattheüs 20:22, waar de moeder van Johannes en Jacobus vraagt wie ter linker- en wie ter rechterzijde van Jezus mag zitten in het Koninkrijk. 'Gij weet niet wat gij begeert; kunt gij de drinkbeker drinken, die Ik drinken zal en met de doop gedoopt worden, waarmee Ik gedoopt word?'

Klemmende vraag
Dopen voor de doden moeten we niet te letterlijk opvatten. Mogelijk ziet het op al het lijden dat een gelovige ervaart om het evangelie. De klemmende vraag is: als er geen opstanding der doden is, wat voor zin heeft het dan om voor de doden te dopen? Als er geen opstanding van het lichaam is, waarom zouden we zoveel doodsgevaar en lijden moeten doorstaan? Een beter devies zou in dat geval zijn: laten we eten en drinken, want morgen sterven wij.
Wie echter gelooft in de opstanding, houdt moed. Al het lijden, tegenstand en moeite krijgen betekenis in het licht van de opstanding. De eeuwige heerlijkheid breekt aan voor lichaam en ziel. Christus is de Eerste, die van Hem zijn zullen volgen in de opwekking.

Vragen voor de rubriek 'Bijbeltekst begrepen' kunnen worden ingestuurd naar de redactie (adres zie colofon op pag. 23) of gemaild naar geref.bond@tiscali.nl

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen