Is druk zijn ook bijbels?

Als ik mijn leven over mocht doen, als een periode uit mijn leven uitgewist kon worden - wie zou dat niet ooit denken? Het kan te maken hebben met een zwarte bladzijde in je leven, een verkeerde beslissing ten aanzien van je loopbaan, altijd maar spanning in je huwelijk. Het kan ook te maken hebben met een teveel aan verantwoordelijkheden, een valkuil voor ambtsdragers en andere leidinggevenden in orthodox-christelijke kring.
Drs. D. Vogelaar maakte er een opmerking over in een vraaggesprek ter gelegenheid van zijn afscheid als rector van de Pieter Zandt-scholengemeenschap in Kampen. 'Werkweken van zestig uur waren normaal. Als ik het mocht overdoen, zou ik zoeken naar een betere balans tussen werk en privé.'

Gods bedoeling
Ik vind Vogelaars opmerking een eerlijke en kwetsbare ontboezeming. Als we hierop focussen, vergeten we zijn grote inzet voor de uitbouw van het christelijk onderwijs in Kampen niet. Hij zegt in feite niet minder dan: 'Ik heb het niet goed gedaan, ik heb mezelf en mijn gezin tekort gedaan, ik heb niet goed gekozen of me mee laten nemen door de vele beslommeringen die een groeiende school met zich meebracht.' Dieper gaat de vraag of een mens aan Gods bedoeling met zijn leven beantwoordt als hij altijd maar bezig is, zelfs in een kerkelijk ambt of in een voor het christelijke leven belangrijke functie.
Over de term onthaasten horen we minder dan enige jaren geleden. En de woorden 'Hoe gaat het? Druk zeker?' is naar mijn inschatting nog altijd een vaak gebruikte opening voor een telefoongesprek. Hoort druk zijn bij onze status, is het een teken dat we volledig meedoen in het maatschappelijke spel dat we met elkaar spelen? Laten christenen zich er verre van houden!

Thuis, werk, kerk
Toenemende participatie van vrouwen in het arbeidsbestel betekent ook dat zij meer en meer moeten schakelen tussen taken thuis en buitenshuis, gecombineerd met zorg voor ouders of anderen. Naar mannen echter gaat in de gereformeerde gezindte een roeping uit als ambtsdrager, in deze tijd geen geringe belasting. Een spanningsvoIle afweging tussen het op je trouwdag gegeven jawoord, de handtekening onder het contract met je werkgever en het jawoord bij je belijdenis kan het gevolg zijn. Hebben we hiermee de juiste volgorde in beeld? Als man ben je allereerst verantwoordelijk voor je gezin. Daarna volgt het werkzaam zijn 'in je goddelijk beroep' (huwelijksformulier), waarin inzet gevraagd wordt maar er tegelijk grenzen zijn. Daarna volgt de roeping om mee te werken aan de opbouw van Gods gemeente. Conflicteren deze drie? De vraag is hoe we dit in een tijd die jachtig en vluchtig is, kunnen voorkomen. Als christen.

Denken vanuit het einde
Een belangrijk hulpmiddel is het jezelf de vraag stellen: Hoe wil ik dat mijn kinderen of anderen die om mij heen staan, zich mij later herinneren? Als iemand die altijd bezig was en zelden tijd had voor de gewone dingen van het leven? In elke fase van het leven vraagt dit andere aandacht voor je gezinsleden. Aan pubers toon je bijvoorbeeld dat je geïnteresseerd in hen bent door activiteiten met hen te ondernemen - wat tijd kost. De Amerikaanse organisatiedeskundige Stephen Covey schrijft in een van zijn boeken: 'Denk nu na wat je wilt hoe er op je begrafenis over je gesproken zal worden.' Het is een instrument om vandaag prioriteiten te stellen en te bepalen wat werkelijk gedaan moet worden.
Om minder schouders te belasten is het in de christelijke gemeente blijvend nodig om te zien naar meer mensen die bij het werk betrokken kunnen worden. Die opmerking zal niet aan de orde zijn in kleine gemeenten in de stad, op het platteland, waar elke inbreng welkom is en ieder lid enige taken heeft. Maar de scheuring in veel hervormde gemeenten in 2004 heeft wel geleerd dat mensen die tot die tijd weinig of geen verantwoordelijkheid droegen, bereid zijn zich voor de gemeente in te zetten. Het is een voluit bijbels principe. Waar Mozes dreigde te bezwijken onder zijn verantwoordelijkheid om het volk bij Gods geboden te bewaren (Ex. 18:13e.v.), krijgt hij advies om zijn werk te blijven doen en daarnaast om te zien naar bekwame mannen, die betrouwbaar, godvrezend en zonder winstbejag willen meewerken.

Voorbeeld
Hoe houd je het vol, als man en vader, ambtsdrager en bestuurder, werkgever of werknemer? Het is verrassend dat de Bijbel ons er veel over leert, dat het leven van de Heere Jezus ook hierin een voorbeeld is. Als we alle aandacht geven aan ons bezig-zijn voor Gods Koninkrijk, gaan we de weg van het Koninkrijk nog niet. Wie de evangeliën bestudeert, ontdekt dat Jezus voortdurend handelde vanuit het doel dat Hem van voor de grondlegging van de wereld voor ogen gesteld was: het volbrengen van de wil van Zijn Vader, een weg waarin het kruis Zijn toekomst was. Steeds stond het  Jezus voor ogen dat Hij op aarde was om te dienen en om Zijn leven te geven tot een losprijs voor velen (Mark. 10:45).
Hij liet zich niet verleiden door mensen die Hem koning wilden maken; zodra Hij dit ontdekt, trekt Hij zich terug in de bergen (Joh. 6:15). Hij houdt Zich aan het hoofddoel en voldoet daarmee niet aan de verwachtingen van mensen. De Australische christen psycholoog Cliff Powell wijst er in een boekje over werkdruk op dat Jezus voor elke dag prioriteiten stelde. Als Hij de maanzieke jongen (Mark. 9) genezen heeft, reist Hij met Zijn discipelen door Galilea, wat niemand mag weten, omdat Hij de discipelen gaat onderwijzen over het lijden van de Zoon des Mensen. Powell: 'Het lijkt alsof Hij in zijn agenda heeft gekeken en gezien dat voor vandaag discipelonderwijs op het programma staat.'

Gods zorg
Het is leerzaam om vanuit deze insteek de evangeliën eens te lezen. Als er in deze vakantietijd gemediteerd wordt, komt nogal eens het woord 'Rust een weinig' (Mark. 6: 31) aan bod. Dit woord is echter geen losse zwerfsteen, omdat Gods zorg voor ons lichaam en onze ziel voortdurend aan de orde is. Jezus leert ons grenzen te stellen om op adem te komen. Dat is ontdekkend en heilzaam, omdat er in Gods Koninkrijk altijd meer gedaan kan worden dan we zouden willen. Als de roep vanwege Jezus' wonderen door het land gaat en een grote menigte tot Hem komt om Hem te horen en genezen te worden, lijkt dit een kans om velen met het evangelie te bereiken. Maar Jezus gaat niet op deze nood in! 'Hij vertrok naar de woestijnen en bad aldaar' (Luk. 5:16).

Avond en morgen
Wat is de bedoeling van God met ons, met mijn leven? Dat is de vraag die mij opnieuw voor ogen kwam door de opmerking van de afscheid nemende Vogelaar. Antwoord op die vraag leren we in de weg van het gebed. Het is de eerste vraag die Saulus na zijn bekering stelt: 'Wat wilt U dat ik doen zal?' In dat christenleven is er een grote plaats voor het gebed, niet alleen om Gods weg te ontdekken maar ook om op adem te komen. Voor vermoeiden en belasten is er bij de Heere rust.
De Amerikaanse hoogleraar Eugene Peterson legt in een van zijn boeken de vinger bij de volgorde uit de weergave van de schepping in Genesis 1: 'Toen was het avond geweest en het was morgen geweest.' Gods scheppingsritme wordt beschreven als 'avond en morgen'. 'In de avond arbeiden wij niet, maar is God wel aan het werk. Als wij rusten, komt er nieuwe energie in ons lichaam. We mogen beginnen in afhankelijkheid van Zijn genade. Avond, dan morgen.' Het is het ritme van de zevendaagse week, die begint met de rustdag, om vandaaruit ons werk te doen.

Na deze vakantie een nieuwe start, denkend vanuit het einde?

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen