GLOBAAL BEKEKEN

In Theologia Reformata, theologisch kwartaaltijdschrift van de Gereformeerde Bond, geeft de neerlandicus dr. J. de Gier in de rubriek ‘Reflexen’ uitgebreid aandacht aan het nieuwe liedboek dat in voorbereiding is. Een fragment:

Het gaat natuurlijk wel om kwaliteit. Bij elk geestelijk lied van niveau is er de spanning tussen de inhoud en de dichterlijke kwaliteit. Gezangen zijn, bijbelliederen uitgezonderd, geen berijming van een bepaald bijbelgedeelte, zoals bij een psalmberijming het geval is. De dichterlijke vrijheid is er dus, al mag dit niet ten koste gaan van de boodschap, de bijbelse thematiek, de fundamentele aspecten van het geloof. Over die genoemde spanning wordt wel eens te gemakkelijk gedacht. Een dichter van niveau wil geen strompelend vers leveren. Het is om die reden dat Guillaume van der Graft (ds. W. Barnard) eens schreef, al of niet terecht:

Nooit meer zal ik mij laten lijmen
Ambtelijk voor de kerk te rijmen
Met de synode officieel
Als een groot bot mes op de keel.

Ik denk dat calvinisten, althans een deel van hen, nogal eens te gemakkelijk denken over de dichterlijke kwaliteit en al tevreden zijn met een goede inhoud. Maar dan denken ze niet in de lijn van Calvijn. Toen Calvijn de gemeentezang meemaakte in Straatsburg en tot de overtuiging kwam dat het gehele psalter berijmd zou moeten worden en op muziek gezet, stelde hij zeker Schriftgetrouwheid bovenaan. Maar Calvijn eiste meer. Het ging hem ook om kwaliteit in de vormgeving, zowel muzikaal als dichterlijk. Hij besefte – hij had al persoonlijk een aantal psalmen berijmd – dat hij zelf die dichterlijke kwaliteit niet kon geven. Omdat hij zichzelf te weinig dichterlijk getalenteerd achtte, schakelde hij een dichter van formaat in, namelijk de Fransman Marot die zijn sporen reeds had verdiend. Zo ontstond het Geneefse psalter, in 1562 voltooid door Beza, dat later de basis zou worden van Datheens berijming. Deze handelwijze heeft ons veel te zeggen. Voor het bezingen van Gods majesteit is het gewone of gemiddelde niet goed genoeg! Dit is geen pleidooi voor een hoogliturgisch niveau, ongrijpbaar hoog voor het gewone gemeentelid – dat gevaar ligt bij een inbreng van de grote deskundigheid van diverse ingeschakelde specialisten ook op de loer – maar voor een kwalitatief goede liedbundel: verantwoord, verzorgd en goed zingbaar.

De Evangelische Alliantie bracht een handreiking uit onder de titel ‘Volmaakte liefde sluit angst uit’ (m.m.v. ds. P.J. van Kampen, Koos van Noppen, ds. O.C. Kerssen, ds. C. Rentier en Arnold van Heusden). Daarin stond het volgende gedicht van ds. A.F. Troost uit Zingende gezegend:

Breek, o God, breek af de muur,
blus de vlammen, doof het vuur
van de haat die wereldwijd
volken van elkander scheidt.

Heer, wij geven geen gehoor
en dat gaat, dat gaat maar door:
dagen, jaren, eeuwen lang,
wordt dat onze ondergang?

Gij doorbrak de oude grens:
waarlijk God en waarlijk mens
trad Gij uit uw vaderland,
gaf Gij vijanden uw hand.

Maak ons klein zoals uw kind
dat in muren deuren vindt;
niet te stuiten klinkt zijn woord:
sloop de muur, ontsluit de poort!

Scheur elk ijzeren gordijn,
dat wij mensen mensen zijn,
op uw heil, uw rijk gericht,
mensen met uw land in zicht!’

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen