GLOBAAL BEKEKEN

Enige tijd geleden baarde het proefschrift van dr. René Süss (Luthers Theologisch Testament) breed opzien vanwege zijn felle aanvallen op Luther inzake diens latere houding tegen de Joden, toen hij teleurgesteld was omdat hun bekering tot het christelijk geloof uitbleef. Zonder commentaar (dat is elders veelvuldig gedaan, met name van Lutherse kant) geven we ter informatie de samenvatting van het geding weer, zoals we die aantroffen in Kerk en Israël onderweg (Prot. Kerk):

• Luthers zeven aanbevelingen in het kort

1. Hun synagogen en scholen moeten in brand worden gestoken.
2. De huizen van joden moeten worden verwoest, ze moeten worden ondergebracht in stallen, zoals men met zigeuners doet.
3. Men moet hen hun gebeden en leerboeken afnemen.
4. Publieke godsdienstoefening en onderricht geven moet worden verboden op straffe van de dood.
5. Ze horen onder huisarrest te komen en mogen geen beroepen meer uitoefenen.
6. Men moet hen al hun contanten en juwelen afnemen en met dit geld moeten bekeerde joden, ouderen en gebrekkigen gesubsidieerd worden.
7. Voor dwangarbeid mag het huisarrest worden opgeheven.

• Stellingen van René Süss bij zijn proefschrift ‘ Luthers theologisch testament’:

1. Het laatste publieke spreken van Martin Luther, twee dagen voor zijn dood, in het      appendix bij zijn preek op 16 februari 1546 in Eisleben, is te beschouwen als zijn theologisch testament zoals het en detail in Von den Juden und ihren Lügen door hem werd uitgewerkt.
2. Luthers Jodenhaat was primair theologisch bepaald.
3. Luthers rechtvaardigingsleer heeft bijgedragen tot een verscherping van de tegenstellingen tussen jodendom en christendom.
4. Luther heeft de Thora vertaald noch uitgelegd. Hij vertaalde en legde de Hebreeuwse Bijbel uit als Oude Testament waarbij hem ‘het Hebreeuwse taal- en denkeigen’ eerder tegenstond dan stimuleerde.
5. Luther leverde een wezenlijke bijdrage aan de eeuwenlange ‘ catechese der vergruizing’ die mede het klimaat bepaalde waarin de Sjoa mogelijk werd.

In De Wachter Sions haalde dr. H. Florijn ‘Bijbelse raadsels’ voor het voetlicht uit een 18e eeuws boekje van Berend Hakvoort, getiteld ‘Algemene zendbrieven, zo deze in de Duitse scholen van Nederland worden geleerd.’ (1762).

• Raadsel
Mijn lieve moeder zond mij uit,
Op ’t water zonder schip of schuit,
Beval mij God en ook de stromen,
Mijn grootse vijands naaste bloed,
Heeft mij voor ondergang behoed
En ben gezond weer thuis gekomen.

Uitlegging
Mozes in een kleine kist,
Werd door Gods beleid gevist,
Toen hij dicht bij Memphis’ stranden,
Kwam in Farao’s dochters handen,
Wien hem lief was in haar zin,
Zond hem, onbekend, ter min,
Bij zijn moeder, die hem voedde,
Zo kan God een mens behoeden.

• Raadsel
Een vluchter voor zijn grootste Vrind,
Een slaper bij verbolgen wind.
Een dobbelaar om lijf en leven,
Een vissenaas in zee gedreven,
Een levend lijk in ’t levend graf,
Een spoedige reiz’ger zonder staf,
Een doodgewaande al verloren,
Die was van vlees en vis geboren.

Uitlegging
Zie Jona was niet wel beducht,
Hij nam voor zijne God de vlucht:
Doch God had Jona wel bemind,
Dus vluchtte hij voor zijn beste Vrind.
Een grote storm op zee gaf God
En Jona wierp om ’t leven ’t lot.
’t Lot viel op hem, dus moest hij voort
En men smeet Jona overboord;
Maar God een walvis heeft beschikt,
Door wie hij voorts wordt ingeslikt,
Die zwom met hem toen naar het strand.
En spoog hem weer gezond op ’t land;
Wordt door Gods hulpe zo bewaard,
Dus is die man tweemaal gebaard,
Eerst van een vrouwe of een wijf,
Daarna weer uit de vis zijn lijf.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen