Subsidie van minister Plasterk?

Eerst even een anekdote. Ondergetekende heeft als student aan de Rijksuniversiteit te Leiden vijf jaar lang 25 gulden van de Nederlandse overheid ontvangen. Omdat zonen van predikanten nogal eens in de voetsporen van hun vader gingen en de kerk blijvend predikanten nodig had, stimuleerde de overheid ooit predikantszonen tot een universitaire studie. Er waren twee beperkingen: Je moest aan een rijksuniversiteit studeren, dus mijn broer die aan de Rotterdamse Erasmusuniversiteit zijn kennis vergrootte, kreeg niets. En je moest zoon van een hervormde dominee zijn – de wet stamt uit de tijd dat de kerk in Nederland nog niet gescheurd was – zodat mijn in Leiden studerende neefs – hun vader was predikant in de Gereformeerde Gemeenten – ook niets kregen. Ik kreeg vijf jaar lang 25 gulden (in vroeger eeuwen een enorm bedrag) en hoop dat de overheid geen spijt heeft van die extra investering in mij.
Het afschaffen van deze verouderde wet kost meer dan het overmaken van een beetje geld aan zoons van hervormde predikanten die in Leiden, Utrecht of Groningen studeren. Ik vermeld dit echter niet om de bewuste doelgroep tot financiële actie te stimuleren, maar wel om aan te geven dat de overheid in het verleden ook in haar subsidies keuzes maakte waarmee de kerk gediend werd.

Bespreekbaar
Nu leven we in een ander klimaat, twee christelijke regeringspartijen ten spijt. Als voorheen heeft de overheid in het verstrekken van subsidies een instrument om haar doelstellingen te realiseren, naast haar taak om maatschappelijke organisaties te ondersteunen die de samenleving als geheel dienen.
Onderwijsminister Plasterk heeft bijna een half miljoen euro uitgeteld voor het bespreekbaar maken van homoseksualiteit, dat onder meer verdeeld moet worden doorContrario (belangenvereniging voor homoseksuelen binnen gereformeerde kerken), het Landelijk koördinatiepunt kerk en homoseksualiteit, de vereniging van christelijke homo’s en lesbiennes CHJC, de stichting Onze Weg en ook de in de gereformeerde gezindte opererende stichting RefoAnders. RefoAnders uit op haar website haar dank aan God, ‘omdat wij geloven dat Hij het is die alles stuurt, en mensen dus gewillig maakt om RefoAnders in dit werk te steunen’. De stichting weet zich in de uitvoering van het project Coming True ‘afhankelijk van Gods hulp en wil de bespreekbaarheid in orthodox-christelijke kring in goede samenwerking met andere verwante organisaties verder op gang brengen.’
Als RefoAnders blij is, zal het COC vast níet blij zijn. Dat klopt, want ‘het lijkt in strijd met het uitgangspunt van minister Plasterk zelf om door dialoog en publiek debat in strenggelovige kringen de acceptatie van homoseksualiteit te bevorderen’, zegt voorzitter Neerings van het COC, de veel te invloedrijke vereniging voor de emancipatie van homoseksuelen.

Politiek drukmiddel
Laten we ons door de blijdschap van de een en de ontstemde reactie van de ander geen zand in de ogen laten strooien. Het is zo helder als glas dat de minister met dit royale financiële gebaar een politiek drukmiddel gebruikt om zijn visie op homoseksualiteit meer ingang in orthodox-christelijke kring te doen vinden. Hebben christelijke organisaties voldoende zicht op het kader waarin deze minister zijn handtekening onder een bankoverschrijving zet? Ik ga een stap verder als ik beweer het heel onverstandig te vinden dat een orthodox-christelijke vereniging subsidie in het kader van de nota Gewoon Homo Zijn aanneemt. Deze stellingname laat onverlet dat – op de wijze zoals de HGJB hieraan onder ons zoekt vorm te geven – in de christelijke gemeente aandacht voor homoseksuele jongeren en ouderen opdracht is. Daarover gaat onder ons de discussie niet. Maar de invulling van het pastoraat binnen de christelijke gemeente heeft plaats vanuit een luisteren naar Gods Woord, bewogen met het welzijn van de ander. Dan hebben we het geld van de onderwijsminister niet nodig, dan moeten we zijn subsidie niet willen gebruiken, omdat zijn ideeën over de bedoeling van deze subsidie haaks staan op wat Gods Woord ons als de weg wijst.

Visie van de minister
Er is in Nederland niets mis mee als een minister zijn eigen beleid zoekt te realiseren. In een democratische rechtsstaat waarin een veelheid aan opvattingen leven, beweegt een overheid zich binnen politieke kaders die een afspiegeling vormen van culturele, maatschappelijke en levensbeschouwelijke waarden. Maar alertheid op de visie van een bewindsman is daarbij voor christenen cruciaal. Het zegt ons toch wat dat de HGJB dit najaar te horen gekregen heeft dat de provinciale overheid de subsidie van 100.000 euro voor het preventieve jeugd- en jongerenwerk op basis van een nota over maatschappelijke participatie gaat stoppen. Daar zit een visie op de betekenis en de inhoud van dit jeugdwerk achter. Dat is een keuze die je kunt aanvechten, maar die op zichzelf wel helder is.
Het omgekeerde is ook waar. Anderhalf jaar geleden hield minister Rouvoet van jeugd en gezin zijn rug recht, toen D66-leider Pechtold kritiek uitte op de subsidie van 300.000 euro die hij aan Youth for Christ gaf. Pechtold vreesde voor ‘de religieuze neutraliteit van de overheid’ als een christelijke jongerenorganisatie geld ontvangt. Ik vind het frappant dat Pechtold nog niet reageerde nu organisaties als RefoAnders en Onze Weg geld ontvangen. Alsof hier de visie van de minister niet in het geding is. Het zal het kamerlid toch niet ontgaan zijn?

Theologische universiteiten
Orthodoxe christenen hebben vanouds gewaakt over hun vrijheid het publieke leven in te richting op grond van een bijbelse levensovertuiging. Om die reden vroeg de Theologische Universiteit van de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt in Kampen pas vorig jaar voor het eerst om financiële steun van de overheid. Tot nu toe betaalden de 100.000 leden van deze kerken zelf de opleiding. Omdat de inkomsten uit de plaatselijke kerken steeds minder opleverden, gaf de synode in 2005 groen licht voor het aankloppen bij het ministerie van onderwijs voor maximaal vijftig procent van het budget. Op formele gronden overigens is dit verzoek om 1 miljoen euro te mogen ontvangen afgewezen, niet om inhoudelijke redenen, want de christelijke gereformeerde zusteruniversiteit in Apeldoorn krijgt wel steun.
Met deze koerswijziging van de synode is niets mis, omdat het Nederlandse onderwijs zo ingericht is dat de overheid voor de bekostiging zorg draagt, terwijl het bestuur van de school verantwoordelijk is voor de inrichting. Dit is een voorrecht als we onze situatie vergelijken met bijvoorbeeld die van Amerikaanse christenen, die scholen mogen oprichten maar daarbij verantwoordelijk zijn voor de bekostiging.

Bedachtzaam en oprecht
Terug naar de subsidie van de homo-organisaties, waarvan sommige zelf om subsidie aan minister Plasterk gevraagd hebben. Ik hoop dat deze stichtingen bij de formulering van hun doelstellingen inhoudelijk niets inleveren, omdat er geldelijke steun toegezegd is. Helderheid en doorzichtigheid zijn evengoed nodig als voorzichtigheid.
Vanuit het standpunt van de minister is het begrijpelijk dat hij geld op zijn begroting voor de homoemancipatie in orthodox-christelijke kring vrijmaakt. Ik noem de aanvaarding ervan door diverse stichtingen in ethisch opzicht niet aanvechtbaar, maar vind die acceptatie niet getuigen van wijsheid en voorzichtigheid. Het is niet onduidelijk welke inkleuring het ministerie aan het debat over seksualiteit wil geven.
Als Jezus Zijn discipelen uitzendt in deze wereld, zegt Hij: ‘Ziet, Ik zend u als schapen in het midden van de wolven; wees dus bedachtzaam als de slangen en oprecht als de duiven.’ Met de toepassing van dit bijbelwoord voor ons leven zijn we niet zomaar klaar.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen