Boek met bevindelijk gehalte

Heel wat jaren achtereen prijkte de titel in advertenties van uitgeverij Kok en anderen, om de lezer te stimuleren dit geschrift cadeau te doen aan belijdeniscatechisanten. Het boek heeft velen onderwezen en gesticht. Eigenlijk word je erdoor geconfronteerd met het Lam van God, de Man van smarten.
De meditaties zijn geboren uit twaalf preken. Deze zijn vandaag te beluisteren via internet (www. verbidiviniminister.nl). Zij zijn gehouden van A tot Z, van Amsterdam tot Zwolle, en op een andere lijn van Haarlem tot Terneuzen.

Bevindelijk
De twaalf overdenkingen uit 1969 werden in 1979 gevolgd door een bundel met 52 meditaties, Vertrouwen en verwachten, waarin de kern van het christelijk geloof wordt verwoord. In 1983 verschenen nog eens twintig overwegingen onder de titel Om de eer van Zijn Naam, eerder gepubliceerd in De Waarheidsvriend. Een prekenserie over Abraham lag ten grondslag aan de bundel die in het jaar 1990 uitkwam: De man uit Ur. Postuum verschenen later nog twee boeken: Simson en Elia. Overigens beleefde Die geleden heeft een herdruk in 1980. Het gehele genoemde oeuvre wordt gekenmerkt door een bevindelijk gehalte. Niet gestaltelijk-bevindelijk, maar doorleefd in de zin van bevinden dat het Woord van God waar is.

Rode draad
In het kleinood Die geleden heeft hebben we te maken met een door en door reformatorisch getuigenis, een calvinistisch geschrift. Dit laatste niet ten koste van het ‘lutherse’. Het is niet overdreven om het boekje van ds. Kievit te zien in de lijn van Paulus, Augustinus, Luther en Calvijn. Het lijkt me niet ongepast om ook Kohlbrugge hier te noemen.
In een trinitarisch getoonzette compositie wordt alle aandacht gevraagd voor de lijdende Christus, Die in de kracht van Zijn opstanding tijdens de verkondiging van het evangelie op ons toetreedt en die ons door Zijn Geest meeneemt op de weg van Zijn dood en van Zijn opstanding. Dit alles niet los van de sacramenten. De gemeenschap met Christus wordt daarom niet mystiek geduid, maar concreet, in de navolging van de Heiland, die zijn oorsprong heeft in de dienst van Woord en doop en avondmaal. Over ‘klassiek’ gesproken.
Door het geheel loopt de rode draad van Christus’ plaatsvervanging en klinkt het evangelie van de rechtvaardiging van de goddeloze. De geloofsbelijdenis van de Kerk der eeuwen blijkt normerend voor het getuigenis van de gemeente in het heden.

Grondtekst
De eerste meditatie gaat over de woorden van Jesaja: ‘Als een lam werd Hij ter slachting geleid …’ Alle volgende overdenkingen zijn een nadere uitwerking van dit thema. Na de woorden van Jesaja klinken die van de evangelisten. Onder meer in het woord van Jezus: ‘Ik zal de herder slaan’ en ‘Steek uw zwaard in de schede. De drinkbeker die Mij de Vader gegeven heeft, zal Ik die niet drinken?’ En dan: Christus op tweetal; Jezus met de doornenkroon; Jezus in het midden; Jezus onder hoon en smaad. Ten slotte: De laatste eer.

Opvallend in de notities die in handschrift zijn bewaard, is dat dominee Kievit de grondtekst – deze schreef hij helemaal uit! – nauwkeurig op de voet volgt.

Klassiek-katholiek
Ds. L. Kievit is niet in een hokje te plaatsen. Zijn boek te typeren als een ‘GB-klassieker’, zou hem niet vrolijk hebben gestemd. Hoe tenger ook van gestalte, met hoofd en schouders stak hij uit boven het gereformeerdebondsmaaiveld. Hij wilde klassiek katholiek zijn. Me dunkt dat zijn Die geleden heeft daarvan een duidelijk bewijs levert.

Een jaar lang was ik zijn leerling in de Sint Janskerk te Gouda. Tijd genoeg om te constateren dat rijp en groen zich aangesproken wisten door de prediking van de man die het als zijn eerste roeping zag het Woord te bedienen. Veel jongeren zag ik, en niet weinig ouderen. Mannen met lange haren en dames van top tot teen in het zwart. De klassieke prediker was tegelijk modern. Hij sprak eigentijdse taal in sprankelende bewoordingen. Dit geldt ook van zijn boek Die geleden heeft.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen