De wandelgangen van de Geest

‘Onthoud goed’, zei ds. Blok me eens, ‘Kohlbrugge is medicijn, Calvijn is voedsel.’ Voor mensen die altijd maar weer krampachtig bezig waren met de vraag of ze wel genoeg geloofden en verstrikt zaten in een geloofsbeleving die cirkelde om het eigen ik, was naar zijn overtuiging de prediking van Kohlbrugge met diens nadruk op het ‘nochtans’ van het geloof bevrijdend. Maar als het ging om de heiliging in het concrete leven, de breedheid ook van het evangelisch palet, kon je nooit om Calvijn heen.
Het is dan ook niet vreemd dat in zijn boek Leven door de Geest twee hoofdstukken gewijd zijn aan het werk van de Heilige Geest, waarbij niet alleen het herscheppend werk van Gods Geest aandacht krijgt, maar ook Diens werk in de schepping. Ook dat is helemaal in de geest van Calvijn, de theoloog van de Heilige Geest. Deze Geest is de Geest van Christus, Die zich paart aan het Woord van God, de heilige Schrift.

Mengeling
Een theoloog in de traditie van Calvijn is dan ook voor alles een leerling van de Schrift. Ik heb ds. Blok heel wat keren horen preken. Altijd weer trof me de grondige wijze waarop de Schrift in het midden van de gemeente geopend werd en toegepast. De leer van het heil werd toegesneden op het geloofsleven in zijn hoogten en diepten.
Ds. Blok verstond de kunst beeldend en pakkend te preken in een merkwaardige mengeling van populair spraakgebruik en wat je zou kunnen noemen traditietaal. In het hart van zijn christocentrische prediking stond de belijdenis van de rechtvaardiging van de goddeloze, het leven uit de verbondsbelofte van het evangelie door het geloof.

Twee kanten
Op dat punt had hij prof. J.G. Woelderink leren waarderen, zij het dat hij geen slaafse volgeling was. Een objectivistische prediking die het hart niet raakte was hem vreemd. Daarvoor wist hij zich te diep verbonden met de Nadere Reformatie, hoezeer hij ook de uitwassen van die beweging schuwde. De waarheid van het Woord moet een ervaren waarheid zijn. Ernst en bewogenheid, zorg om het eeuwig behoud van mensen kenmerkten zijn prediking. Het ging hem erom mensen te brengen bij de troost en onder de tucht van het hoge Woord. De twee kanten van het Griekse woord paraklesis: vermaan en vertroosting vond je in zijn preken en geschriften terug

Leraar
We vinden deze aspecten terug in zijn boek Leven door de Geest, met als ondertitel Hoofdlijnen in de Bijbelse prediking. Het is een bijbels-theologische studie waarin de pastor Blok de leraar is die zijn lezers als het ware meeneemt langs de hoofdlijnen van het nieuwtestamentisch getuigenis: de prediking van Paulus en Jakobus, het getuigenis van de brief aan de Hebreeën, de brief van Petrus, de apostel van de hoop, het Johanneïsch spreken over de liefde en het appèl van Judas op zijn lezers in een tijd van dwaling.
Ook in dit boek proef je de zorg dat de gemeente leert leven bij het Woord. We komen, aldus de schrijver, dan als het ware in de ‘wandelgangen’ van de Heilige Geest. Het boek is in die zin typerend voor het denken en geloven van de hervormd-gereformeerden dat Blok vanuit de Schrift op een pastorale wijze ingaat op de vragen die er in de tijd waarin hij predikant was, onder ons leefden, met name de vragen rondom de heilstoe-eigening.
Het boek vormt een theologische onderbouwing van wat ds. Blok in preken, toespraken en pastorale geschriften heeft geschreven over geloofszekerheid, belijdenis doen, doop en avondmaal. Zijn verbondsmatige prediking heeft velen in pastoraal opzicht geholpen.

Leren
In de 21e eeuw staan we deels voor andere vragen, zeker ook als je denkt aan de uitdaging van de secularisatie enerzijds en de evangelicalisering anderzijds. Met name jongeren stellen niet zozeer de vraag naar de heilszekerheid als veeleer de vraag naar het christenzijn in de praktijk van elke dag. Ook is het bijbels-theologisch onderzoek naar de prediking in het Nieuwe Testament voortgegaan.
Toch is het boek bepaald niet verouderd. In een belevingscultuur waarin het gevoel soms overmatig beklemtoond wordt, is het goed en nodig om van ds. Blok te leren dat we alleen behouden worden door het geloof en dat onze zekerheid rust in Christus alleen, zoals Hij in de mantel van Zijn Woord tot ons komt. Want de Geest Die het geloof werkt en ons in alle waarheid leidt, verheerlijkt Christus.

Volgende week aandacht voor ‘Licht over uw pad’, van ds. J. van Sliedregt.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen