INGEZONDEN

Organische inspiratie (1)

Bij dezen wil ik reageren op het artikel ‘Een menselijke factor’, van ds. T. Jacobs in De Waarheidsvriend van 16 april jl. De kernnotie van ds. Jacobs is dat de Bijbel niet mechanisch, maar organisch is geïnspireerd. Ik meen dat hij daarin gelijk heeft, mits deze begrippen op de juiste wijze worden omschreven. Als organische inspiratie inhoudt dat de Heilige Geest de bijbelschrijvers alleen een idee heeft ingegeven, waarna de schrijver daar op zijn eigen, feilbare wijze invulling aan mocht geven, dan is inderdaad de onfeilbaarheid van de bijbeltekst in het geding. Wat volgens ds. Jacobs in zijn visie op organische inspiratie in elk geval overeind blijft is de bijbelse boodschap van hoop en redding.

Echter, in landen als Noord­Korea hebben mensen redding gevonden en hoop geput uit slechts een enkele bladzijde van de Bijbel, of een paar bijbelverzen. Zelfs wanneer alle bijbelgedeelten die de bijbelse kernboodschap bevatten veiliggesteld worden, dan blijft er nog steeds minstens twee derde van de Bijbel over waarin andere zaken aan de orde komen en die dus vol fouten van de eerste schrijver zouden kunnen zitten.

Ter onderbouwing van zijn betoog haalt ds. Jacobs de kroningsleeftijd van Achazja aan, die volgens Koningen 22 jaar en volgens Kronieken 42 jaar telde. Blijkens het vervolg van het betoog gaat hij hierin echter voorbij aan zijn in het begin genoemde mogelijkheid dat er een fout in de tekst geslopen is tijdens een overschrijvingsproces. Bovendien negeert hij de mogelijkheid van een andere verklaring voor het verschil tussen de leeftijden, zoals die gegeven wordt door de kanttekeningen bij de Statenvertaling, namelijk dat Achazja de eerste tijd misschien nog niet officieel regeerde. Al geven de Statenvertalers daarbij zelf toe dat de plaats ‘zeer duister’ is, toch bewijst het dat ook ds. Jacobs’ stelling dat de opvatting dat de Bijbel totaal geen fouten bevat pas in de twintigste eeuw uit Amerika overgekomen is, onjuist is.

Kortom, het artikel slaagt er niet in de onjuistheid van de opvatting van de letterlijke onfeilbaarheid van de oorspronkelijke bijbeltekst aan te tonen.

C. van Reenen, Veenendaal

Organische inspiratie (2, slot)

Het is wel even schrikken dat mijn artikel blijkbaar het gevoel oproept dat tweederde van de Bijbel mogelijk vol fouten zit. Graag wil ik mijn punt verhelderen. Naar aanleiding van een ingezonden vraag kwam ik uit bij de vraag naar de onfeilbaarheid van de Bijbel. Met dat begrip heb ik moeite. Mijn inziens is dit een term uit het biblicisme.

Prof. H.G.L Peels schrijft hierover in Gegrond Geloof het volgende: ‘Wij verstaan onder biblicisme een wijze van omgang met de Schrift die krampachtig alle nadruk legt op de letterlijke inspiratie van de Bijbel en de historische onfeilbaarheid ervan. (…) Zonder veel oog voor de historisch-­culturele setting en de heilshistorische verbanden worden teksten tijdloos als ‘Woord van God’ aangehaald en toegepast. Het menselijk karakter van de Schrift wordt geheel verwaarloosd. De onfeilbaarheid van de Schrift wordt versmald tot foutloosheid, de historische betrouwbaarheid aangescherpt met de eis van historische exactheid.’ (blz. 75)

Hoe ik uiteindelijk de onmogelijkheid van 2 Kronieken 22:2 moet verklaren, heb ik bewust onbeantwoord gelaten. Een poging tot harmonisatie geeft mij hier(!) geen oplossing. Wat overblijft, is dat het een vergissing is bij de eerste auteur of de redacteur (degene(n) die het Oude Testament hebben samengevoegd) of latere overschrijvers. Het doel van mijn artikel was om lezers te laten beseffen dat een beroep op de grondtekst niet altijd mogelijk is. Eén ding moge duidelijk zijn: dé grondtekst bestaat niet of is op zijn mildst gezegd ons niet bekend. Wel kunnen we op grond van de vele handschriften concluderen dat we een zeer betrouwbare grondtekst hebben, waarin het Woord van God op een ‘volkomen’ (NGB, art. 7) wijze tot ons komt.

Tot slot zou ik willen opmerken dat we moeten oppassen om alle fouten/verschillen toe te schrijven aan de latere overschrijvers. Daarmee hebben we de ideële grondtekst foutloos gemaakt en de Bijbel blijkbaar veilig gesteld. Maar is de Heilige Geest dan alleen betrokken geweest bij de oorspronkelijke tekst en niet bij de overlevering? Ik zie dit veelmeer als een vloeiend geheel waarin de Heilige Geest mensen heeft gebruikt om het Woord tot stand te laten komen.

T. Jacobs, Broek op Langedijk

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen