Globaal bekeken

Nederland ontkerstent in snel tempo. Intussen duiken de meest merkwaardige rituelen op. In Trouw schreef Willem Boevink over Moederdag herdenken:

(…) De gebeurtenis die ik hieronder wil beschrijven speelde zich af op een begraafplaats. Moederdag was het, en op de Algemene Begraafplaats Kovelswade in Utrecht hield men een openbare herdenkingsbijeenkomst ‘ter herinnering aan de overleden moeders van Utrecht’.
Mijn moeder is niet van Utrecht, en ook is ze niet overleden, maar ik ging toch even kijken, verwonderd over de kennelijke behoefte om je eigen particulier verdriet met het particuliere verdriet van anderen te willen delen. Zoiets had ik al eens beleefd in het ‘kankerbos’, waar mensen in groten getale bomen planten voor hun aan kanker overleden dierbaren – gestorvenen die in dat bos vereend raakten door hun kwaal.
Zo massaal was het in Utrecht niet, hoewel de moederfiguur in alle gezinnen voorkomt, namen er misschien een dertigtal mensen aan deel. De organisatie was in handen van een professionele rouwverwerkingsinstelling met een bedrijfsfilosofie die volgens de site voorziet in een probleemloze en invoelende service, met werkmethoden die zijn gebaseerd op sociaal-wetenschappelijke gedachten en theorieën.
Er kwam geen God aan te pas. Wel vier schalen met veren, knikkers, graankorrels en aarde, zaken die een moederleven symbolisch omvatten en uitmonden in een vijfde schaal met niks.
Mijn moeder is niet dood, dus weet ik niet wat me troosten kan, maar ook zulke schalen schijnen hun werk te doen. Iemand zong, iemand vertelde een verhaal, de pianist speelde een improvisatie op André Hazes en diens brief aan zijn moeder. Een hoornist blies een einde aan de bijeenkomst in de aula en ging voor op een stille tocht over de begraafplaats, gevolgd door de deelnemers die een met helium gevulde ballon bij zich droegen.
Een mooie, lommerrijke begraafplaats was het, met hoog geboomte en scheefgezakte zerken, het geurde er naar heesters en seringen. Veel troost herkende ik niet in de geboden rituelen, ik zag toch vooral een bedrijfseconomisch gat in de markt, maar ik ben misschien de verkeerde doelgroep.

En dan, eveneens uit Trouw, een vlijmscherp stuk van Elma Drayer, onder de titel Postmodern geleuter in een christelijke jas. Over het verschijnsel dat ‘daders eigenlijk nobele bedoelingen hebben’. Het slot van haar stuk gaat over de dramatische gebeurtenis op Koninginnedag.

Sterke staaltjes van dit modieuze glibberdenken levert dezer dagen het debat dat is losgebarsten over de man die op Koninginnedag zeven mensen vermoordde. Zo meldde Ikon-pastor Bram Grandia in dit dagblad grote bezwaren te koesteren tegen de herdenkingsbijeenkomst die vrijdag plaatsvond in Apeldoorn.
De pastor vond het een ‘verkeerd signaal’ dat daar geen kaars had gebrand voor de bestuurder van het zwarte autootje. ‘De compassie van de gemeente van Christus’, weet hij, ‘overstijgt het schema van goed-fout, dader-slachtoffer.’ En Karst T. was volgens hem allebei. Daarover had de voorganger ‘in gesprek moeten gaan’ met de nabestaanden. Die had hun duidelijk moeten maken dat de dader evenzogoed een kaarsje verdiende. Want zeg nou zelf, zei Bram Grandia, er zijn genoeg mensen die deze man ‘begrijpen’ omdat ze ‘in gedachten’ vaak hetzelfde hebben gedaan.
Dat veruit de meeste mensen wraakfantasieën niet omzetten in fatale daden, vond de dominee blijkbaar een verwaarloosbaar detail. Wij allen moeten naarstig op zoek naar de Karst T. in onszelf.
Natuurlijk, zo’n Ikon-pastor mag vinden wat hij vindt, roepen wat hij roept, en in zijn Bijbel lezen wat hij leest. Maar van nabestaanden verlangen dat ze de nagedachtenis eren van een heerschap dat zojuist hun geliefde, hun vader, hun moeder, hun vriend, hun kind naar gene zijde heeft geholpen? Dat is niet pastoraal. Dat is postmodern geleuter in een christelijke jas.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen