Niets voor zichzelf

De GKJTU heeft haar achtergrond in de activiteiten van een Hollandse mevrouw De Wildt. Zij was echtgenoot van een eigenaar van een plantage en heeft het evangelie verkondigd in haar omgeving. Lokale mensen hebben dat overgenomen en voortgezet. Deze mevrouw De Wildt heeft in Nederland steun gevonden en dat heeft geleid tot de Salatigazending, een organisatie waarmee nog steeds contact wordt onderhouden. Daarnaast liggen er historische banden met de Neukirchener Mission in Duitsland en zijn er banden met de GZB. De eerste dopelingen worden in 1855 genoemd en de vereniging van allerlei losse gemeenten in de GKJTU vindt plaats op 23 maart 1937. Het logo van de kerk geeft het belang van de Bijbel, het kruis en de Geest aan. De vorm verwijst naar een berg, het symbool voor de wereld. De toelichting vermeldt: in de wereld, voor de wereld en niet van de wereld. Het is een klein kerkgenootschap met 20.000 leden, 57 gemeenten en 23 evangelisaties. De theologische achtergrond is gereformeerd. Ze gebruiken de Twaalf artikelen en de Heidelbergse Catechismus. De kerk heeft een duidelijke structuur met een synode, daaronder enkele afdelingen en speciale commissies.

Missie
De GKJTU kent een Mission statement dat voor de komende 25 jaar leidend moet zijn. De kerk wil vooral ‘Meer missionaire kerk zijn’. Met ‘meer missionair’ bedoelt de GKJTU dat de kerk zich meer bewust moet zijn om deel te nemen aan de missie van God in Jezus Christus. De missie van de kerk in Jezus Christus betekent het vertellen van het goede nieuws en de actualisering van de concrete tekenen van het Koninkrijk van God. Deelname aan de zending betekent dat mensen worden geroepen om een drietal doelen na te streven.
Het eerste doel is het getuigen van de verlossing in Christus, een verlossing die consequenties voor het hele leven heeft.  Het tweede is het vormgeven van de gemeenschap van Christus en het derde het laten zien van de liefde van God door het dienen van andere mensen.
Deze doelstellingen zouden zomaar genomen kunnen zijn uit het komende beleidsplan van de GZB of van het thema van de zendingsdag 2009: geloof, gemeenschap en getuigenis. In die zin staan we dichtbij elkaar. Hun uitwerking is opmerkelijk anders dan wij gewend zijn. De GKJTU vertaalt het missionaire beleid op een vijftal deelgebieden: schepping, bevrijding, dienstbaarheid, verzoening en Koninkrijk van God.

Schepping
Gaat het over de schepping, dan stelt de Javaanse kerk dat ze door God is geroepen tot het in stand houden en beschermen van alle aspecten van de schepping. Deze missie betreft het sociale, culturele, politieke en ecologische leven. Daarom wil de kerk de verantwoordelijkheid nemen tot bescherming van de schepping die door de mensen wordt beschadigd. Om deze missie vorm te geven moet de kerk haar ogen openen en kritisch kijken naar alle schade die is aangericht en nog steeds wordt aangericht. Het is de taak van de kerk om zich open op te stellen en samen te werken met ieder ander instituut dat de schade wil herstellen.
Tijdens mijn verblijf op Java heb ik een training meegemaakt van de afdeling evangelisatie (!) om boeren te leren milieuvriendelijk te werken, de zogenaamde organische landbouw. Zo’n 35 boeren werden bewustgemaakt van de schade die mensen de natuur aanbrengen en van de christelijke missie om daarin anders te zijn, maar ze kregen meteen ook praktische ideeën om een gedeelte van hun werk op een alternatieve wijze aan te pakken.

Bevrijding
De missie van de bevrijding ziet zichzelf geconfronteerd met onrecht, armoede en onderdrukking. Het is de taak van de kerk om zichzelf te richten op de bevrijding van alle soorten van menselijk lijden. De kerk is in staat om stem te geven aan de profetische taak om de waarheid te spreken tegen het onrecht, zodat de tekenen van de bevrijding zichtbaar worden voor degenen die lijden. Christus, in wie God present was, geeft bevrijding. Het delen van deze bevrijding is de taak van de kerk. De kerk moet niet alleen maar een veilige haven in nood bieden, maar ook de machthebbers confronteren, hoewel dat veel kan kosten en risico’s met zich kan meebrengen. Met het punt van dienstbaarheid bedoelt de GKJTU de wezenlijke overtuiging dat iedere christen en elke christelijke kerk een dienaar van God is. Hij of zij is een dienaar die slechts de taak uitvoert die hem of haar door de Meester is opgelegd. Daarom moet de kerk nederig en loyaal zijn. De kerk dient niet zichzelf, de kerk is niet uit op macht, zij is een dienaar van God. Alles wat de kerk doet, is voor Christus. Daarom is de essentie van de taak van de kerk: dienen. De kerk is niet uit op gewin, maar dient God, zo goed als zij kan.
Dat leidt er onder andere toe dat de GKJTU ook noodhulp aanbiedt. Zo heeft deze kerk in samenwerking met anderen aan de slachtoffers van de tsunami hulp verleend. Voor sommigen was het moeilijk om te accepteren dat deze hulp voor 99 procent ten goede kwam aan moslims, maar voor de GKJTU is het haar missie in deze wereld.

Verzoening
In Christus laat God de grootste verzoening zien die in het menselijke bestaan mogelijk is. De almachtige God had zich voorgenomen om naar de aarde te komen om zich met de mensheid te verzoenen. De kerk moet deze verzoening continueren, omdat zij zelf die verzoening van God heeft ontvangen. De wereld is vol van conflicten vanwege allerlei verschillen en omdat mensen vooral zichzelf zoeken. In veel opzichten is het menselijk leven beschadigd. De kerk kan een middel zijn om conflicterende partijen te verzoenen. De kerk moet een brenger van de vrede worden.
Deze verzoening wordt gepredikt in de kerk. Tijdens een training van de afdeling studie en training krijgen de zondagschoolleiders te horen hoe zij dat moeten vertalen naar de kinderen die zij in de groep hebben. Aan de kinderen van de zondagsschool moet worden geleerd om zich te midden van hun vriendjes verzoenend te gedragen.

Koninkrijk van God
Ten slotte spreekt de missie van de GKJTU over de komst van het Koninkrijk van God. De kerk doet niets voor zichzelf, maar voor het komende Koninkrijk, voor de presentie van God in deze wereld. De tekenen van het Koninkrijk van God zijn recht, vrede, goedheid, eerlijkheid, solidariteit, liefde en integriteit ten aanzien van de schepping.
Dit uitgangspunt is bron voor vele activiteiten. Zo heeft de GKJTU een aantal scholen gesticht. Deze worden bezocht door christenen en moslims. Er zijn internaten en studiebeurzen om jongeren de gelegenheid te bieden zich te kwalificeren. Maar er is een ook programma voor hiv/aids en er zijn vrouwengroepen met microkredietprogramma’s. Al deze programma’s zijn gericht op het bereiken van de wereld en het tonen van de tekenen van het komende rijk van Jezus Christus aan allen voor wie de programma’s zijn bedoeld. Een groot aantal mensen van deze kerk is gemotiveerd om op enigerlei wijze betrokken te zijn bij de uitvoering van deze missie.
Voor de komende vijf jaar heeft de GKJTU als missie ‘groeien in zelfvertrouwen en van betekenis zijn voor anderen’. In een toelichting schrijft de synode: we moeten werken aan zelfvertrouwen, aan onze eigen identiteit en tegelijk willen we daarmee van betekenis zijn voor anderen.

Nederland
De vraag die zich voordoet, luidt: wat kunnen wij ermee in Nederland? Veel, denk ik. Ten minste: kijken, luisteren en leren. Natuurlijk weet ik dat de Javaanse cultuur van invloed is op de missie van de GKJTU. Zomaar kopiëren kan niet en hoeft ook niet. Bovendien geven Javaanse christenen zelf aan: we hebben geen keus. De kerk in Indonesië leeft in een minderheidspositie. Het is voor haar volstrekt onmogelijk om mensen direct met het evangelie te confronteren. Dat hebben ze geprobeerd, maar dat werkt niet. Nu proberen zij de verzoening die zij zelf hebben ervaren te delen met anderen. De liefde van God voor deze wereld willen zij laten zien. En het werkt. Op dit ogenblik komen velen tot geloof, hoewel groei op zichzelf niet eens gespreksstof is. Officiële cijfers liggen moeilijk in dit land en in deze context. Maar de bouw en uitbreiding van kerkgebouwen zijn indicatoren die voor iedereen waarneembaar zijn.
Wat kunnen wij ermee? In ieder geval zie ik dat het denken en werken vanuit het Koninkrijk van God wereldwijd en ook in Nederland meer en meer ingang vindt, vooral in grote steden en onder jongeren. Dat zou ons op z’n minst aan het denken en aan het werken moeten zetten.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen