Schepping bedoelt God te prijzen

Ooit schreef hij: ‘Ik was nimmer zo devoot als tijdens het werk aan De schepping.’ Hij voegde eraan toe: ‘Ik viel elke dag op mijn knieën en bad tot God om me de kracht te geven het werk te voltooien.’ We hebben het over de componist Joseph Haydn en zijn magnum opus Die Schöpfung. Wie dit werk heeft gehoord, is er blijvend van onder de bekoring geraakt.
Haydn was zó veel en zó intensief bezig met zijn Schöpfung dat hij uitgeput raakte en zelfs mentaal instortte, vlak nadat hij de première had gedirigeerd. En dat terwijl hij het schrijven van dit oratorium beleefde als een daad van geloof. Dat blijkt wel uit het feit dat hij aan elk onderdeel van de compositie de woorden toevoegde: ‘Looft de Heere.’

Vaak heb ik de afgelopen tijd aan Haydns werk moeten denken. Want het doet datgene waarvoor de schepping bedoeld is: God prijzen. Zijn het niet met name de Psalmen die ons dat bijbrengen? ‘De hemelen – zo laat ons Psalm 19 weten – vertellen Gods eer en het uitspansel verkondigt het werk van Zijn handen.’ Nog meer Psalmen bezingen de schepping en haar Schepper, zoals Psalm 8, 29, 33, 90, 104.
Om dat naar behoren te doen, daar heeft een mens zijn handen vol aan. Dat heeft natuurlijk alles te maken met het feit dat tussen ons en de schepping Genesis 3 zit. Sindsdien vertilt de mensheid zich aan de schepping. Het bleek bij Haydn, hoewel hij Gods lof op het oog had. Het bleek bij Darwin. Hoezeer was hij gebiologeerd door de werken van Gods handen. Hij vermocht alleen niet in te zien dat die handen alles goed tot zeer goed geschapen hadden. De wreedheid van de natuur verhinderde hem hoe langer hoe meer te geloven in een volmaakte Schepper. Tot een lofprijzing kwam het niet in Darwins leven, hoewel hij godsdienstig was opgevoed.

Ook de gereformeerde theologie heeft haar handen vol aan de schepping. De lijn schepping - zondeval - verzoening - verlossing - herschepping (is dat niet de lijn die de Schrift het meest recht doet? ) wordt voortdurend bestreden. En gereformeerde theológen hebben helemaal hun handen vol aan de schepping. Want ondanks de rijkdom waarover wij mogen beschikken in de reformatorische godgeleerdheid, kennen ook wij, júist wij ten dele.
Dat is de afgelopen maanden wel gebleken, toen we dankzij de media en het Darwinjaar een scherp debat kregen over schepping en evolutie, met als uiterste toespitsing de formule 6 x 24 uur, een formule die inmiddels voor de een iets heeft van versimpeling en voor de ander in de buurt komt van een status confessionis. Al met al is door deze discussie de lofprijzing binnen de gereformeerde gezindte op achterstand gezet. En binnen onze eigen GB-gelederen lijkt de verwondering over de schepping – waar het ons allen toch om begonnen is – op dit moment min of meer bedolven te raken onder verwarring.
Daarom is het goed dat wij hier vandaag samen zijn. Om enigszins boven de verwarring en de discussie uit te komen. Om blijvend vanuit gereformeerd perspectief leiding te geven in prediking en catechese aan de gemeente des Heeren. Dat is wat wij als bestuur met deze bijeenkomst beogen.

Al met al hebben we te maken met een beladen thema, waar helaas niemand meer iets over kan zeggen of schrijven zonder dat het polarisatie oproept. Iedereen van ons zal echter instemmen met wat de apostel van de Hebreeënbrief in zijn befaamde hoofdstuk 11 schrijft: ‘Door het geloof verstaan wij dat de wereld door het woord Gods is toebereid, alzo dat de dingen die men ziet, niet geworden zijn uit dingen die gezien worden.’ Dat hebben we elkaar ten goede te houden.
Vooral hopen we dat mede door deze dag lofprijzing en verwondering in ons eigen hart en in het midden van de gemeente gestalte krijgen.
Dat gaat altijd door de aanvechting heen. Misschien dat onze God ons daarom in deze controverse verzeild heeft doen raken. Ook Job leerde het nodige over de schepping, maar dat was wel toen God tot hem sprak vanuit een onweer.
Wie weet bevangt ons vandaag van Godswege enigszins de houding van Haydn, namelijk dat we nimmer zo devoot zijn als wanneer we bezig zijn met de schepping. Opdat er onder aan deze dag komt te staan: Soli Deo Gloria.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen