Dorp in rouw
Als kerkbanken konden spreken [2, Langerak]
Een mistige zaterdagmiddag in november, om precies te zijn 2 november 1957. Bakker Van der Ham uit Langerak moet nog brood bezorgen in het Achterland, een buurtschap onder Groot-Ammers.
H et jongste dochtertje van twaalf en een vriendinnetje, tegelijk buurmeisje, gaan met Van der Ham mee. Het is al in de namiddag. Door de dichter geworden mist en slecht gemarkeerde reparatiewerkzaamheden aan de waterleiding raakt de auto in het water. Alle drie de inzittenden verdrinken. Tegen de avond bereikt de jobstijding het dorp. De verslagenheid is groot. Voor de zondag aanbreekt is het hele dorp in rouw.
Nieuwe preek
De zondagmorgen zal kand. J.
Smit voorgaan (later predikant in Lopik, Putten en Hilversum). De kerkenraad besluit hem te bellen en het droevige nieuws tijdig te vertellen. Smit reageert geschokt. Hij denkt even na en zegt dan: ‘Zo’n gebeurtenis vraagt speciale aandacht, ik zal een andere preek voorbereiden.’
Op zondagmorgen is de kerk goed gevuld, de stemming is duidelijk gedrukt. Nog nooit is het voorgekomen in het dorp dat drie mensen zo plotseling tegelijk zijn heengegaan. Kand. Smit verkondigt het Woord van God uit Johannes 11:25b: ‘Ik ben de Opstanding en het Leven; die in Mij gelooft zal leven, al ware hij ook gestorven.’ Met grote bewogenheid wijst hij op de ernst van het leven. ‘Van het ene moment op het andere kunnen wij allen, jong en oud, geroepen worden om voor God te verschijnen en dan is de allesbeslissende vraag: zijn wij met Christus in het geloof verbonden? ’ Smit benadrukt ook het Evangelie dat troost biedt. ‘Wie geborgen is in Jezus zal leven, eeuwig leven, ook al is hij of zij gestorven.’ De preek maakt grote indruk en zal zijn sporen trekken in het leven van velen.
Hannes
Meer dan tien jaar na deze verschrikkelijke gebeurtenis ontmoette ik mijn vroegere buurman, Hannes heette hij. Hij was boer maar ‘het dorp’ zei: ‘Hij is geen echte boer, hij had moeten doorleren…’ Daar zat veel waars in. Hannes was een belezen man die overal over kon meepraten. Ook theologisch was hij onderlegd. Kritisch was hij ten opzichte van kerk en theologie. Ik had wel eens gehoord dat hij veranderd was. Dat hij vaker in de kerk kwam, belijdenis had gedaan en aan het heilig avondmaal deelnam. Toen ik hem ontmoette, sprak hij daar vrijmoedig over. ‘Er is in mijn leven veel veranderd. Ik heb de Heere Jezus persoonlijk leren kennen. Hij is Mijn Verlosser geworden. Dat is gekomen toen bakker Van der Ham verdronken is. Toen preekte de zondag erop een nog jong ventje, misschien weet je dat nog. Ja, die preek heeft me tot een ander leven gebracht.’ ‘En, Adri’, vervolgde hij, ‘ik ben niet de enige in Langerak, ik ken verscheidene mensen die ook veranderd zijn hierdoor.’
Beroep
Voorjaar 1958, ruim een halfjaar later, werd kand. J. Smit beroepbaar gesteld. Ook Langerak bracht een beroep om hem uit. Meer dan één vermoedde dat hij dit beroep zou aannemen en daarbij werd gedacht aan de banden die een halfjaar geleden rond het ongeluk waren gelegd. Het liep anders. ‘Het jonge ventje’ ging naar de overkant van de Lek en nam een beroep aan naar Lopik.
Slechts een keer heb ik ds. Smit ontmoet. Dat was pas in 1993. Toen was hij geen jong ventje meer, maar kwam zijn emeritaat in zicht. Hij kwam in het HGJB-kantoor in Bilthoven jaargangen van bladen en boeken afgeven. Hij was aan het opruimen en had allerlei paperassen voor de HGJB bestemd. We raakten in gesprek en kwamen terecht op het ongeluk, toen inmiddels 45 jaar geleden. Hij herinnerde het zich als de dag van gisteren. Hij wist ook van de zegen die er was op zijn verkondiging. Hannes had hem geschreven. De oude kerkbanken van toen zijn er niet meer in de kerk van Langerak, ze zijn vervangen. Anders zouden ze spreken.
A.J. Terlouw
De naam Van der Ham is gefingeerd.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 21 januari 2010
De Waarheidsvriend | 20 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 21 januari 2010
De Waarheidsvriend | 20 Pagina's