Boekbesprekingen

Margriet van de Kooi
Pelgrims en zwervers. Uitg. Boekencentrum, Zoetermeer; 128 blz.; € 13,90.
‘Zo’n baantje als van jou, is daar wel wat aan? Is het niet lastig, al die vluchtige ontmoetingen? Zo eenmalig, vrijblijvend?’ Het is een vraag die Margriet van der Kooi, pastor van het Hofpoortziekenhuis te Woerden, regelmatig heeft gekregen. Het boekje Pelgrims en zwervers zou je kunnen zien als een antwoord op deze vraag. De vraag maakt haar ongelukkig, zegt ze (p. 75). Het lezen van dit boek maakt snel duidelijk waarom. In het boek worden 33 mensen die ze in de loop van haar werkzame leven ontmoet heeft, op een buitengewoon fijnzinnige manier geportretteerd. Drieëndertig personen, evenzoveel verhalen. Onthullend, teer, schrijnend soms. In alle verhalen proef je dat hier een pastor aan het woord/werk is, die weet wat het is om mensen ‘tevoorschijn te luisteren’ (p. 20). En dat is nooit vrijblijvend of oppervlakkig (p. 75). Prachtige taakomschrijving van het werk van een pastor, trouwens: tevoorschijn luisteren. Tevoorschijn luisteren is nodig om te zeggen ‘dat er een Herder is’ (p. 11). Waar een van beide aspecten gemist wordt, komt het niet tot werkelijk christelijk pastoraat. Daar is Van der Kooi heel duidelijk over. Haar vermogen om in de contacten met de vele pelgrims en nog talrijkere zwervers iets van God ter sprake te brengen, is even ontroerend als leerzaam – vooral voor predikanten en pastores die werken in een volkskerkelijke context, waar lang niet in ieder pastoraal contact ‘geloofstaal’ kan worden verondersteld. Van der Kooi laat diverse malen zien hoe het in zo’n contact tot een gesprek van hart tot hart kan komen. Ik moet de verleiding weerstaan om uitgebreid uit dit boekje te gaan citeren. Voor ieder die al dan niet ambtshalve erop uit trekt om te zeggen ‘dat er een Herder is’, valt hier in kort bestek veel te leren. Ook als je mogelijk in bepaalde situaties andere keuzes zou maken dan de auteur doet.

W.P. Vermeulen, Goudriaan

---
L. Engelfriet
De missie van een genie. Uitg. Buijten en Schipperheijn, Amsterdam; 224 blz.; € 21,50.
De figuur van Willem Bilderdijk (1756-1831) blijft intrigeren. Wie het boek van de neerlandicus, filosoof en theoloog Bert Engelfriet ter hand neemt, begrijpt waarom. Bilderdijk acteert namelijk op allerlei terrein. En hoe! Niet voor niets noemt Engelfriet hem een genie. In vijf hoofdstukken cirkelt hij om ‘de spirituele wereld van orangist Willem Bilderdijk’, zoals de ondertitel luidt. Theologie en filosofie, geschiedenis en ethiek, dichtkunst en bouwkunst komen aan de orde Voor mij ligt de waarde van dit boek vooral daarin dat Engelfriet laat zien dat Bilderdijk iets profetisch had. Meer dan eens zette ik een uitroepteken vanwege de actualiteit van Bilderdijks gedachtegang. Ik denk aan zijn kritiek op de wetenschapsbeoefening: hij wil dat een wetenschapper ermee rekent welke beslissende rol het denkkader van een onderzoeker speelt; doet hij dat niet, dan is de vraag of zijn bezig-zijn wel waarachtige kennis oplevert. Grote moeite had Bilderdijk met de opkomst van de pers, die hij ‘de Afgod dezer dagen’ noemde en die slechts voer is voor de onwetende, troost voor wie wil meepraten zonder te hoeven nadenken en een gruwel voor iedereen die zijn hersens gebruikt. Vooral was hij de criticus van de Franse Revolutie: hij bestreed de opkomst van de antichristelijke tien geboden en vond de rechten van de mens een dekmantel voor ongebreideld egoïsme. Opmerkelijk is zijn visie op de islam: deze bevat in verbasterde vorm Joodse en christelijke inzichten, die de islamieten op het christendom kunnen voorbereiden. Wie de onvanzelfsprekendheid van vele hedendaagse vanzelfsprekendheden wil leren kennen, leze dit boek.

H.J. Lam, Ridderkerk

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen