Globaal bekeken

Dit jaar is het 200 jaar geleden dat de universiteit van Franeker werd gesloten. Uit het Friesch Dagblad:

In de meer dan tweehonderd jaar dat de universiteit bestond hebben veertienduizend jonge mannen in de stad gestudeerd. In hun vrije tijd deden ze aan kaatsen en schermen of zochten ze ontspanning in het koffiehuis of de kroeg. In Museum Martena is nu iets terug te zien van het studentenleven van de zeventiende en achttiende eeuw. (…) In de tentoonstellingsruimte zijn verschillende prenten en schilderijen van studenten uit de zeventiende en achttiende eeuw. Zo is er een prent uit 1774 van studenten die de stand van de planeten boven de Franeker horizon bestuderen, een afbeelding van een student in zijn ietwat rommelige studeerkamer en een prent waarop zowel een voorbeeldige als een losbandige student staan afgebeeld. (…) De Franeker universiteit wordt in 1585 opgericht en gevestigd in het destijds pas ontruimde Kruisherenklooster. Er is al een universiteit in Leiden, maar de reis daar naartoe is voor veel jongeren uit Fryslân te duur. Veel studenten kiezen dus voor het goedkopere Franeker. Ze kunnen er onder meer letteren, geneeskunde, rechten, filosofie, Grieks en Hebreeuws studeren. Er zijn ook minder regels dan in Leiden: Latijn of Grieks kunnen spreken of schrijven is geen vereiste voor toelating. (…) Buitenlandse studenten weten de Friese universiteit ook te vinden. In de zeventiende eeuw is het voor (rijke) jongeren traditie om een reis langs Europese universiteiten te maken. Zo studeert de Franse wiskundige René Descartes enkele maanden aan de Franeker universiteit. Maar het zijn vooral Hongaarse studenten die – ook na de zeventiende eeuw – naar Franeker komen. Een van de belangrijkste onderdelen van de academie is de theologische faculteit. De predikantenopleiding heeft een calvinistisch karakter. Ondanks dat staan de Franeker studenten al gauw bekend als de meest losbandige studentenbevolking van het land. Voor jongeren is er niet veel te beleven in de rustige stad en dus wordt er door de verveelde heren veel gedronken, gerookt en gevochten. Ook dat deel van het studentenleven komt aan bod in de tentoonstelling. In de vitrine ligt de Franequer Loskop, een boekje uit 1685. Alle baldadigheden die de Franeker studenten zouden hebben begaan staan erin beschreven. Het is fictie, licht de conservator toe, maar waarschijnlijk wel op werkelijke feiten gebaseerd. Franeker Loskop wordt in elk geval de bijnaam van de studenten. Na de zeventiende eeuw gaat het minder met de universiteit. Franeker verliest terrein als aantrekkelijke studiestad. In 1811 is het echt gedaan met de academie. Nederland maakt dan deel uit van het Franse keizerrijk. Op last van Napoleon wordt de Franeker universiteit gesloten. Hij maakt later een doorstart als atheneum, om in 1843 wegens geldproblemen en bezuinigingen voorgoed te sluiten. “Je zou kunnen zeggen dat 1811 niet zo’n positief jaar is om bij stil te staan, maar de universiteit heeft Franeker veel gebracht. Van het gebouw is bijna niets meer over, maar we worden er toch op verschillende manieren nog aan herinnerd. In de kerk liggen bijvoorbeeld nog grafzerken van Hongaarse studenten die hier hebben gestudeerd.”

Evenals in vorige jaren geven we weer hoe kerken gaven voor het plaatsen van bijbels in hotelkamers. Uit het jaarverslag 2010 van de Bijbelvereniging, zoals de Nederlandse Gideons nu heten.

Kerken en geloofgemeenschappen

(zie voor het schema het originele pdf)

In 2010 bedroeg het aantal nieuw geplaatste bijbels ruim 20.500 exemplaren, onderverdeeld in 15.308 hotelbijbels, 2.263 ziekenhuisbijbels en 3.014 exemplaren Kostbare Tijd (hospice-uitgave).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen