Recht doen aan kansarme

Hoe moet de houding van een christen zijn in een onrechtvaardige wereld? En hoe wordt in de Bijbel aangekeken tegen rijkdom en armoede, de omgang met geld, bezit en de naaste? Opvallend genoeg gaat het dan bijna altijd om het recht van de arme.
God heeft alle leed en ellende in de wereld niet gewild en niet zo bedoeld. Hij schiep de wereld volmaakt en zonder lijden. Jezus roept ons op om Hem na te volgen. Hij verkondigt het Koninkrijk van God en dat betekent anders omgaan met geld en goederen en de zorg om het dagelijks leven. ‘Zoek eerst het Koninkrijk van God en zijn gerechtigheid en al deze dingen zullen u toegeworpen worden’ (Mat.6:33). Dit geeft een geheel nieuwe levensoriëntatie. ‘Nodig aan uw maaltijden armen, verminkten, kreupelen, blinden’, zegt Jezus (Luk.14:13).
Ook de profeet Micha plaatst recht tegenover onrecht: ‘Hij heeft u, mens, bekendgemaakt wat goed is en wat de Heere van u vraagt: niets anders dan recht te doen, goedertierenheid lief te hebben en ootmoedig te wandelen met uw God’ (6:8).

Geen aalmoes
Geld is voor christenen geen doel op zichzelf, maar een middel om goed te doen, lezen we in Jezus’ woord uit de Bergrede.‘Vergadert u geen schatten op de aarde, waar ze de mot en de roest verderft, en waar de dieven doorgraven en stelen, maar vergadert u schatten in de hemel, waar ze noch mot noch roest verderft, en waar de dieven niet doorgraven noch stelen, want waar uw schat is, daar zal ook uw hart zijn’ (Mat.6:19v). Jezus zet Zich in voor een solidaire economie die ook aan arme mensen kansen op een beter leven geeft. In Deuteronomium staat geschreven dat we de arme moeten lenen zoveel hij nodig heeft (15:7-8). Ieder mens heeft recht op een plaats in de maatschappij waarin hij zich kan ontplooien. Daarom geeft Petrus de verlamde bij de tempel geen aalmoes.

We willen klein gehouden mensen eerlijk bestaan geven


Hij richt hem op, zodat hij weer kan lopen (Hand.3:1-9). Nu moet hij zelf voor zijn inkomen zorgen.

Beleggingsbeleid kerken
Dit is eigenlijk wat Oikocredit met leningen doet. Dit theologisch denken is de voedingsbodem geweest voor het ontstaan van de organisatie. Oikocredit is in 1975 opgericht na een oproep van een aantal geëngageerde jongeren om het beleggingsbeleid van kerken meer te baseren op het evangelie. Kerken hadden hun spaargeld uitstaan bij banken, dus zou dit geld gebruikt kunnen worden om bijvoorbeeldde wapenindustrie te financieren. Bovendien deden kerken in ontwikkelingslanden een beroep op kerken in de rijke landen om hun welvaart te delen. Niet via giften, maar via leningen aan projecten.
Geld is een middel om tekenen van Gods Koninkrijk op aarde op te richten en daarmee bij te dragen aan vrede, gerechtigheid en heelheid van de schepping. Oikocredit tracht dit te doen door het verstrekken van leningen onder eerlijke voorwaarden aan kansarme mensen in ontwikkelingslanden.

Elizabeth Annan
Een lening is een teken van hoop. Elizabeth Annan, uit Ghana, kreeg bijvoorbeeld via een lening van een van de projectpartners van Oikocredit de kans haar droom te verwezenlijken. Een goede opleiding voor haar kinderen was voor Elizabeth het allerbelangrijkste na haar scheiding. Maar de dichtstbijzijnde school betekende elke dag 45 minuten heen en terug reizen. En die school was dan wel gratis, maar niet per definitie goed. Dus richtte zij tien jaar geleden haar eigen school op. Ze begon met vijf leerlingen. Inmiddels zijn dat er meer dan 550 en heeft ze 23 mensen in dienst. De leerlingen betalen een dollar per dag. Maar als ouders dat niet kunnen betalen, mogen ze ook rijst voor de lunch meegeven aan hun kinderen. Veel kinderen hebben hierdoor de kans gekregen op een betere toekomst. Allemaal dankzij die ene lening.

Mosterdzaadje
Zo zijn er talloze verhalen. Oikocredit gelooft in de kracht van klein gehouden, arme mensen. Oikocredit zegt credo (ik geloof ) tegen kansarme mensen en geeft ze krediet, letterlijk en figuurlijk. De instelling verstrekt leningen via microfinancieringsinstellingen, fair trade (coöperaties) en het midden- en kleinbedrijf. Via het lenen van geld en terugbetalen ontstaat er een partnerschap, een soort verbond, een relatie gebaseerd op gelijkwaardigheid. Vele groepen mensen die bij lokale banken geen voet aan de grond kregen, werden door Oikocredit kredietwaardig geacht en gingen aan de slag. En het werkt. In 95 procent van de gevallen wordt het geld terugbetaald en dat geld gaat weer naar een volgend project – het wordt ‘kringloopgeld’.Oikocredit werkt in de landen zelf met lokaal personeel ter plekke, dat regelmatig de partners bezoekt en bekijkt waar ze behoefte aan hebben. De organisatie investeert in projectpartners door ze niet alleen leningen, maar ook trainingen en technische assistentie aan te bieden. Oikocredit is op 4 november 1975 gestart met 5 miljoen dollar en heeft vandaag meer dan 500 miljoen euro aan leningen uitstaan bij 862 projectpartners in meer dan zestig landen. Via de microfinancieringsinstellingen die Oikocredit financiert bereikt ze inmiddels 26 miljoen mensen. Het mosterdzaadje is uitgegroeid tot een grote boom.

Waarden
Deelnemen aan Oikocredit betekent recht doen aan de medemens ver weg. In een wereld die bol staat van het maken van winst ten koste van anderen laat Oikocredit zien dat zij aan andere waarden voorrang geeft en zo een instrument van gerechtigheid in de wereld kan zijn. Oikocredit baseert haar beleid op waarden zoals eerlijke verdeling, menswaardigheid, zorg voor de schepschepping, initiatieven van mensen zelf, oecumene en integriteit. We willen overal klein gehouden mensen een eerlijk bestaan geven en tekenen van hoop oprichten. Daarvoor moet nog heel wat gebeuren. Er zijn wereldwijd nog 2,5 miljard mensen verstoken van financiële dienstverlening. En daardoor hebben ze ook geen kans om hun eigen leven te verbeteren. Daarom werkt Oikocredit met leningen. Daar kun je veel meer mensen mee op eigen benen zetten. Soms zijn er momenten waarop je gewoon moet geven, zoals bij een ramp. Oikocredit doet echter een beroep op geld dat weggezet is als reserve en dat als een bron in de woestijn klaarligt. Er zijn al meer dan 45.000 kerkelijke instellingen en particulieren wereldwijd die in Oikocredit investeren. Deelnemen aan Oikocredit zien we als een manier om recht te doen aan kansarme mensen in ontwikkelingslanden.

Drs. O. Albrecht is werkzaam bij Oikocredit Nederland in Utrecht

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen