Soevereiniteit

Miljoenen Nederlanders keken dinsdag naar de inhuldiging van de nieuwe soeverein in de Nieuwe Kerk in Amsterdam. Op die plek zijn al heel wat tonelen gewisseld.

In 1880 hield Abraham Kuyper hier in het koor zijn beroemde rede over ‘souvereiniteit in eigen kring’ ter inwijding van de Vrije Universiteit. Bijna zes jaar later, toen de eerste lichting theologiestudenten aan de bak moest, maakte hij theater met de beruchte ‘paneelzagerij’ bij de kerkdeur. Daar begon de Doleantie en werd de toekomst van een nieuwe Gereformeerde Kerk en de protestants-christelijke zuil ingeluid.

Onlangs leek de geest van protest(antie) weer vaardig over de VU. De ‘Verontruste VU’ers’ dwongen nota bene op Goede Vrijdag een troonswisseling af. De rector offerde zijn positie op. Het draagvlak voor het ‘verandermanagement’ was te zwak geworden, zo weet ik van de werkvloer maar al te goed. De imagoschade is wel zo jammer. Juist omdat de onderdanen gewoon hun werk bleven en blijven doen, zijn onderwijs en onderzoek aan de VU zo slecht nog niet.

Een nieuwe schoolstrijd zou de Nederlandse cultuur geen kwaad doen

Maar de VVU’ers herpakten zich snel. Waren zij niet de eersten die de strijd aanbonden tegen het verval van het wetenschappelijk onderwijs in Nederland? Hier klonk de echo van Kuypers overmoed uit 1880. Destijds begonnen de neogereformeerden hun aanval op het liberale onderwijsbestel. Eerst voor de school met de Bijbel, daarna voor een christelijke universiteit om – aldus Kuyper in de Nieuwe Kerk – ‘de ontkerstening der natie tegen te gaan’.

Hoewel de VU inmiddels zo protestants niet meer is, tonen de klokkenluiders zich trouwe nazaten van de ‘klokkenist der kleine luyden’. Een gereformeerdebonder werd ingehuurd om de neoliberale scherven op te ruimen. Mijn voorganger in deze column, prof. dr. F.A. van der Duyn Schouten, mag laten zien wat hoger onderwijs anno 2013 waard is.

Een nieuwe schoolstrijd, in de actuele maatschappelijke context, zou de Nederlandse cultuur geen kwaad doen. Kansen voor alle jongeren, woekeren met talenten, overdracht van kennis en kunde aan samenleving en wereld. Ook aan de kerk.

Leve de koning, leve het Koninkrijk, leve de soevereiniteit in onderwijskring.

Dr. F.A. van Lieburg is hoogleraar geschiedenis van het Nederlands protestantisme aan de VU in Amsterdam.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen