EEN BOOM VOL VRUCHTEN

In Psalm 119 lezen we: ‘Bevestig Uw belofte aan Uw dienaar, die Uw vreze toegedaan is.’ Het is een tekst zoals er zovele in de Schrift staan: de kern van het geloof ligt erin opgeslagen. De Heilige Geest heeft er blijkbaar genoegen in die kern in een overvloed en uitbundigheid van beelden en woorden onder onze aandacht te brengen. Het is als met een caleidoscoop: de wonderlijke kijker waarin we kleurige figuren zien, die telkens wanneer je schudt nieuwe patronen vertonen, de een nog fraaier dan de ander. Vers 38 bevat de figuur van de belofte, waardoor we Gods heil prachtig in het oog krijgen.

ZO WERKT GOD
Vooral de Reformatie heeft de betekenis van dit geladen woord ontdekt. Vragen we ons namelijk af hoe God met ons omgaat, dan leren de hervormers ons: dat doet Hij door middel van een belofte. Niet in levenden lijve komt God voor ons staan; niet letterlijk legt Christus Zijn hand op onze schouder. Nee, dat gebeurt op de wijze van een belófte.
Wat horen we daarom in een preek? Gods beloften. Hoe houdt de Almachtige ons staande? Door Zijn beloften. Hoe wekt Hij in ons het geloof ? Door Zijn beloften. Wat is de doop? De onderstreping van Zijn beloften. En het avondmaal? Het proeven van Zijn beloften
Zo gaat God dus met ons om: door Zijn belóften. Daarom noemen we God vaak de belovende God. God de Vader is de bron van alle beloften; in Christus zijn al Gods beloften ja en amen; de Heilige Geest laat zich noemen: ‘de Heilige Geest der belofte’.

.‘IK ZAL’
Gods beloften zijn in de Bijbel gemakkelijk te herkennen. Ze beginnen dikwijls met ‘Ik zal’ of ‘Ik ben’. Al in Genesis 3, waar ons de zondeval verhaald wordt, klinkt het: ‘Ik zal vijandschap zetten tussen u en deze vrouw.’ Deze belofte draagt de naam ‘moederbelofte’, omdat alle andere beloften in de Schrift uit haar voortkomen. Een andere bekende belofte is die aan Abraham, toen God hem riep: ‘Ga uit uw land en Ik zal u tot een groot volk maken en u zegenen.’ Izak kreeg op een nacht te horen: ‘Ik ben de God van uw vader Abraham. Vrees niet, want Ik ben met u; Ik zal u zegenen.’ Toen Jakob op de vlucht was, zei de Heere tegen hem: ‘Zie, Ik zal u behoeden overal waar u heen zult trekken en Ik zal u terugbrengen in dit land.’ Tegen Mozes zei Hij: ‘Ik zal zijn Die Ik zijn zal.’
Of neem de ‘Ik-ben’-toezeggingen: ‘En zie, Ik ben met u, al de dagen, tot de voleinding van de wereld.’ ‘Ik ben uw schild.’ ‘Ik ben het Die uw overtredingen uitdelg.’ ‘Ik ben het Die u troost.’ ‘Ik ben het Brood des levens.’ En noem maar op. Wat een beloften! Wanneer we ze in de Schrift aankruisen, ontdekken we dat ze overal oplichten, als in een caleidoscoop.

KASTANJES
Kunnen we hetzelfde niet zeggen als we in ons eigen leven rondkijken: wat een beloften! We worden erdoor overspoeld, ermee overladen. Het is als met een kastanjeboom. Wat een kastanjes! In de herfst is de grond ermee bezaaid. Zo staat ook de boom van Gods beloften in ons leven. Met slechts één bedoeling: dat we eraan schudden, zodat Gods beloften als glanzende kastanjes vallen in de tuin van ons bestaan. Wij hoeven ze slechts op te rapen. Wellicht hebben we het al eens gemerkt. U stond voor een ingrijpende beslissing, u kwam er niet uit. Wat werd u op een gegeven moment in de schoot geworpen? Zo’n glanzende belofte: ‘Ik zal u onderwijzen en u leren de weg die u moet gaan.’ Er was een heel moeilijke periode in uw leven, vanwege zorgen om uw kinderen, of u stond voor een zware operatie. Vlak voor uw voeten lag toen dankzij uw dagboekje deze belofte: ‘De Heere zal u bewaren van alle kwaad, uw ziel zal Hij bewaren.’ Jij dacht: zal ik echt God leren kennen? Komt er een moment in mijn leven dat ik van mijn zonden en vervelende karaktertrekken af ben, dat de verslaving geen vat meer op mij heeft? Toen raapte je ineens een belofte van God op die je erbovenuit tilde en op weg deed gaan, zij het met vallen en opstaan: ‘Ik zal jouw ongerechtigheid vergeven.’
Zo laat God Zijn beloften neervallen in ons leven. Stuk voor stuk aansprekende beloften. Inderdaad, aansprekend: ze spreken ons aan, persoonlijk. Niemand hoeft te zeggen: voor mij zit er niets bij. Dat kán gewoon niet. De belofteboom zit boordevol: voor wie met zijn gezin tot Gods eer wil leven; voor wie als christen in deze wereld wil staan; voor wie niet kan geloven en denkt dat de Bijbel op fantasie berust; voor wie merkt hoe zwak hij is; voor wie God kwijt is; voor wie God wil eren en aanbidden; voor wie...

PSALM 119
Geen wonder dat de dichter van Psalm 119 het telkens heeft over Gods beloften, over Zijn toezeggingen. Het Hebreeuwse woord komt bijna twintig keer in dit eindeloze lied voor. ‘Uw belofte heeft mij levend gemaakt’ (50). ‘Mijn ogen zijn bezweken van verlangen naar Uw toezegging’ (82). ‘Ondersteun mij, naar Uw belofte’ (116). ‘Ik ben vrolijk over Uw belofte, als iemand die een grote buit vindt’ (162). Hoezeer is de dichter vervuld van de beloften van God. Die dragen zijn leven, die troosten hem, die geven hem moed om verder te gaan.
Het diepste geheim van de beloften is dat God er Zelf in meekomt. Hij zit er als het ware in, met Zijn liefde en genade en heil. Heb je een belofte, dan heb je God. Zo ligt het uiteindelijk. ‘Goede God’, riep eens een monnik, toen hij vernam van de rijkdom van Gods beloften, ‘heel mijn leven heb ik zoiets nog nooit gehoord.’ Hij feliciteerde zichzelf, omdat hij nu wist hoe het zat met Gods beloften. Hij was er blij mee.

WERKZAAM
Zoals ook de dichter van Psalm 119 dat is. Daarom bidt hij: ‘Heere, bevestig Uw belofte.’ Hij raakt, zoals we dat noemen, werkzaam met de belofte. Waarom wordt ons telkens Gods Woord verkondigd en waarom openen we steeds de Bijbel? Opdat ook wij werkzaam zullen zijn met Gods beloften, dat we ermee aan de slag gaan, dat we de woorden van de dichter overnemen en de Heere met klem vragen: ‘Bevestig Uw belofte.’
Het appèl om werkzaam te zijn met Gods beloften is nodig. Want hoe aansprekend Gods beloften ook zijn, helaas zijn er ook die ze laten slingeren. Hun leven ligt bezaaid met de mooiste toezeggingen, soms van jongs af aan. Nog meer dan onder kastanjeboom. Maar ze zíen ze niet, ze wíllen ze niet zien. Ze zijn druk met andere dingen. Of ze vinden dat God Zijn beloften aantrekkelijker en aannemelijker moet maken. Of ze denken: ‘Heeft God iets beloofd? Dan zie ik wel wat er van komt.’ Intussen gaan ze over tot de orde van de dag en denken amper meer aan God en aan Zijn belofte.
Als het goed is, sporen Gods beloften ons daarentegen aan tot zelfonderzoek: maakt het mij wat uit of Gods beloften er nu wel of niet zijn? Of word ik daar eigenlijk niet koud of heet van? Dat kán: dat je ongevoelig bent voor Gods beloften. Ongeïnteresseerd. Wie daarmee zit, mag weten dat er ook voor ongevoelige en ongeïnteresseerde mensen beloften van God zijn. Laat het toch niet zo zijn dat het iemand écht niets uitmaakt.

Ds. H.J. Lam is hervormd predikant te Ridderkerk.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen