Globaal bekeken

Vandaag twee historische stukken. Ik kreeg een vergeeld knipsel toegestuurd uit het vroegere (confessioneel) Hervormd Weekblad, dat toen onder de redactie stond van ds. H.G. Groenewoud. Hier volgt een deel van zijn artikel.

Jaren geleden hadden m’n vrouw en ik het voorrecht en genoegen, enkele dagen te logeren bij Dr J.C. Kromsigt, de vorige redacteur van ons blad, toen predikant te Rinsumageest. Nog steeds bezitten we een album, dat merkwaardigerwijze in de oorlog gespaard bleef, een foto, gemaakt op een tocht die we toen op verzoek van onze gastheer maakten naar Nijehorne. Hij had nl. gehoord, dat kort te voren, de prikkeldraadversperring om de pastorie vernieuwd was en wilde zich vergewissen, of dit inderdaad het geval was. Het gerucht bleek juist te zijn. De houten palen, die niet meer stevig genoeg waren, waren door ijzeren vervangen.
De predikant kon alleen door een opening in de heg achter het huis, langs een modderig zandpad de pastorie verlaten. Dit was een stukje van de machtsstrijd der modernen van die dagen tegen de rechtzinnige predikant. (…)
Sindsdien zijn er meer dan 20 jaren verlopen.(…) Doch, daar ontvang ik een advertentie, met als opschrift: “Verpachting greidplaatsen.” Nu ben ik te weinig zakenman of agrariër (hoezeer het platteland me lief is) om hierbij geïnteresseerd te zijn. Maar deze verpachting is kerkelijk; het zijn nl. de kerkvoogden van het dorpje Itens, die hier een tweetal boerderijen met landen hebben te verpachten.
Op zichzelf is dit heel gewoon. We lezen in deze advertentie echter, dat de pacht wordt aangeboden aan “lidmaten van de N.H. Kerk en van vrijzinnige beginselen”. (…) Ik weet wel, dat er in Itens voor deze boerderijen geen vrijzinnige, doch wel twee rechtzinnige candidaten waren, en dat er een verzoek tot de kerkvoogden was gericht om althans één der beide boerderijen aan een dezer candidaten te verpachten, en dat bij de motivering van dit verzoek o.a. was gewezen op het behoren tot dezelfde dorpsgemeenschap.

***

Peter Dillingh in Kerk op Dordt over kerkfusie:

Op 17 juni 1892 besloten de synoden van de kerken uit de Afscheiding van 1834 en uit de Doleantie van 1886 zich te verenigingen tot de Gereformeerde Kerken in Nederland. Deze historische synodevergadering vond plaats in de Amsterdamse Keizersgrachtkerk. Een van de afgevaardigden was de Dordtse predikant Klaas Fernhout (1854-1953). Fernhout was in 1890 bevestigd als eerste predikant van de Dordtse dolerenden; in 1893 zou hij vertrekken naar Utrecht.
Ter herdenking van zestig jaar vereniging werd op zondag 21 juni 1942 in alle gereformeerde kerken in het land een bid- en dankstond gehouden. In de Keizersgrachtkerk preekte ds. Fernhout. ‘De bidstond in de Keizersgrachtkerk, die tot in alle hoeken bezet was, onder leiding van dezen hoogbejaarden predikant, is een ure van aangrijpende ernst geweest.’ Ds. Fernhout blikte terug op 1892: ‘Men herinnere zich hoe de Afgescheidenen en de Doleerenden in die jaren over elkander dachten en spraken. Het was Gods genade, dat men tot elkander is gekomen. (…) Gods liefde heeft toen alles overmocht.’
‘Die weldaad bracht echter voor de kerken een bijzondere roeping met zich. Elke gave Gods stelt ons voor een opgave. En in die roeping en in die opgave zijn we verre van getrouw geweest. Aan hen, die zich aan de vereeniging ontrokken, hebben we wel met kracht en met ernst gearbeid, maar aan dien arbeid ontbrak toch veelszins de teederheid en de alles overwinnende liefde. En degenen, die in de Nederlands Hervormde Kerk achterbleven, zijn we niet vergeten, maar we raakten hen wel uit het oog; we stonden na de vereeniging van 1892 voor zooveel nieuwe dingen, dat we aan de Gereformeerden, die nog niet meegingen, schier niet meer toekwamen.’

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen