VAN EENZAAMHEID BEVRIJD

Eind november was er dat nare bericht over de vondst van het lichaam van een gestorven vrouw. Tien jaar lang had ze in haar huis gelegen en niemand had haar zo erg gemist dat er naar haar werd gezocht. Ze had nog een dochter, maar die had al in geen twintig jaar contact meer met haar moeder kunnen krijgen. Deze vrouw in haar extreme eenzaamheid, waarin ze is vergeten geraakt door haar omgeving, is een schrikbeeld voor ieder mens. Deze geschiedenis raakt eens te meer in de aanloop naar Kerst. Het staat immers haaks op alles wat wij associëren met Kerst: gezelligheid, warmte, aardig zijn voor elkaar. Het schrijnt dat deze vrouw dat niet heeft gekend. Misschien wordt Kerst juist daarom wel gevierd, uitbundig en mooi, om onze angst voor eenzaamheid te bezweren. Eenzaamheid is immers een groot probleem in onze samenleving.

‘MET ONS’

Inderdaad heeft Kerst met die dingen te maken. Het bijzondere van Kerst is zelfs dat het meer is dan alleen maar haaks staan op eenzaamheid. God gaat er met Kerst op in. Je kunt het zelfs zo zeggen: Kerst is het feest waarop we vieren dat God onze eenzaamheid en verlorenheid heeft doorbroken. De namen van het Kerstkind geven dat aan. De naam ‘Jezus’, die aan het kind van Maria gegeven moet worden, wordt nader uitgelegd met een profetisch woord uit Jesaja. Als teken dat God redt, wordt er een Kind geboren met de naam Immanuël, zo profeteerde Jesaja. Immanuël betekent: God met ons. Het ‘met ons’ heeft God boven verwachting royaal gedaan in Jezus. Dieper dan we ooit hadden bedacht is Hij in ons bestaan afgedaald. Hij werd werkelijk één met ons. Hij kwam niet even langs, maar verplaatste Zich in ons bestaan. Aan die liefde mogen we ons toevertrouwen, juist ook wanneer we ons eenzaam voelen.

ZONDE

De naam ‘Jezus’, de Heere redt (van de zonde), laat ons horen hoe diepgaand Hij ons wilde bevrijden van eenzaamheid. Hij pakt het in de wortel aan. De oorzaak van alle eenzaamheid is uiteindelijk zonde. Daardoor vereenzamen we zelf van God en van elkaar; door de zonde maken we anderen eenzaam. Zonde is het omgekeerde van liefhebben. Het is naar jezelf gekromd zijn, zei Luther. Dat gericht zijn op jezelf ontstond in de afkering van God. Een diep heimwee is het gevolg, omdat we gemaakt zijn naar God. We zijn onrustig op zoek naar het vervullen van die diepe eenzaamheid. Het in jezelf gekeerd zijn maakt dat je niet echt om de medemens geeft. Je hebt het te druk met jezelf en de onrustige verlangens die in je leven. De ander mist daarom jouw aanwezigheid, jij die van de ander. Soms werkt het egocentrisme zo uit dat mensen door ons gedrag ook worden beschadigd en zich van de weeromstuit nog verder terugtrekken in zichzelf. Dat lokt soms ook weer zondig gedrag uit. Daar gaat God genadig op in met Kerst. Om ons van die kluwen van vereenzaming, een verknoping van schuld en lot, te verlossen zond God Zijn Zoon. Hij liet Hem Jezus noemen. Dat betekent letterlijk: de Heere verlost. Daarom ook de uitleg: ‘Want Hij zal zijn volk zalig maken (verlossen) van hun zonden.’ Zalig maken, of verlossen, heeft te maken met vergeven. Daartoe is Jezus gekomen. Kerst is de eerste stap op de weg die Hij ging naar het kruis. Jozef kreeg de opdracht om het Kind Jezus te noemen. Hij deed het, als een daad van geloof. Kerst nodigt ons uit om Jozef te volgen en het kind Jezus te noemen: ‘U verlost mij van mijn zonde.’

LOSMAKEN

Verlossing heeft ook te maken met het losmaken uit zondige patronen. God buigt Zich in het Kerstkind niet alleen naar ons toe. Hij buigt ons door Jezus ook uit onszelf naar Hem en daarin naar de ander. Het goede nieuws over de verlossing werkt zich uit in de oproep om Jezus te volgen. Dit volgen gaat gepaard met het prijsgeven van je eigen leven in het kruisdragen achter Hem aan (Matth. 16:24v). Juist die opdracht maakt dat we losgemaakt worden uit het gericht zijn op onszelf. Dat is een pijnlijk proces, maar heilzaam. Het verbreekt onze diepe eenzaamheid en die van anderen. Dan wordt het echt Kerst.

Ds. J.A. van den Berg is predikant te Groningen en verbonden aan de IZB.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen