BELEID EN DE GEMEENTE

De directe aanleiding voor deze vraag was het voornemen van een college van kerkrentmeesters om een woning te verkopen, waartegen een aantal gemeenteleden bezwaren had. In die concrete situatie is het antwoord duidelijk: zolang dit voorgenomen besluit niet strijdig is met het beleidsplan van de gemeente en de begroting is het college bevoegd om tot verkoop over te gaan.
Natuurlijk is het verstandig daarbij de kerkenraad op de hoogte te houden, zodat die nog wensen en overwegingen kan inbrengen.
Maar voorafgaande instemming van de kerkenraad is alleen vereist als het gaat om een gebouw dat van direct belang is voor het leven en werken van de gemeente (ord. 11-2-9). Daarbij valt te denken aan het kerkgebouw, de pastorie of het gemeentecentrum. De gemeente hoeft niet te worden geraadpleegd.
Maar de onderliggende vraag is: hebben wij als gemeenteleden ook nog iets in te brengen als het gaat over het beleid van de gemeente? ‘Wij weten van niets.’ Daar raken we een gevoelig punt.

GEMEENTE
In de kerkorde van de Protestantse Kerk staat de roeping van de gemeente voorop. ‘De gemeente, daartoe begenadigd door de Geest, is geroepen tot de dienst
aan het Woord van God’ (art.IV- 1). ‘Alle leden van de gemeente zijn geroepen en gerechtigd hun gaven aan te wenden tot vervulling van de opdracht die Christus aan de gemeente geeft’ (art.IV-3).
De gemeente wordt niet beschouwd als een groep ‘onmondige leken’. Daarom wordt de gemeente ook geraadpleegd voordat het beleidsplan wordt vastgesteld. ‘Nadat de kerkenraad het beleidsplan voorlopig heeft vastgesteld, wordt dit in de gemeente gepubliceerd. De kerkenraad stelt de leden van de gemeente in de gelegenheid hun mening over het beleidsplan kenbaar te maken’ (ord.4-8-5). Pas daarna stelt de kerkenraad het beleidsplan vast.

INSPRAAK
Op welke manier de gemeente inspraak heeft, wordt plaatselijk geregeld (ord. 4-8-6). Men kan een gemeenteavond beleggen of gemeenteleden in de gelegenheid stellen schriftelijk te reageren.
Ook bij sommige andere beslissingen is de kerkenraad verplicht om de gemeente daarin ‘te kennen en te horen’ (ord.4-8-7). Dan moet de gemeente van tevoren op de hoogte worden gesteld van de plannen en moet zij daarop kunnen reageren.
Maar deze verplichting geldt alleen bij de beslissingen die daar met zoveel woorden worden genoemd en alleen als de kerkenraad van plan is de bestaande gang van zaken te wijzigen. Onder meer als de kerkenraad voortaan stemrecht wil geven aan doopleden, kinderen aan het avondmaal wil toelaten, alternatieve levensverbintenissen wil zegenen, het kerkgebouw verkopen of tot fusie over te gaan met de gereformeerde kerk ter plaatse.
Voor niet genoemde gevallen geldt die verplichting niet, ook al zijn ze voor het leven van de gemeente van belang.
Terzijde: een besluit om voortaan in de gemeente ook vrouwen in het ambt te bevestigen wordt in dit rijtje niet genoemd. Daarover beslist in laatste instantie niet de kerkenraad. Het is de gemeente zelf die haar ambtsdragers verkiest en die vrij is uit de stemgerechtigde gemeenteleden (m/v) te roepen tot het ambt. Alleen als de kerkenraad gemachtigd is om dubbeltallen op te stellen, kan de kerkenraad daarop invloed uitoefenen. De kerkenraad is wel geroepen om leiding te geven aan de verkiezing. Dat houdt ook in dat hij leiding geeft aan de bezinning binnen de gemeente als deze vragen aan de orde zijn.

OPENHEID
Hoe zit het als de kerkenraad niets wil veranderen? Als hij besluit de status quo te handhaven, is hij dan niet verplicht te gemeente te raadplegen? Zo’n besluit heeft immers ook verstrekkende gevolgen voor het leven van de gemeente.
Gemeenteleden kunnen naar aanleiding van het beleidsplan wensen voorleggen (ord.4-8-5) en dan zal de kerkenraad zich op deze inbreng moeten beraden. Maar als de kerkenraad besluit niets te veranderen, is hij niet verplicht deze beslissing ter bespreking aan een gemeenteberaad voor te leggen.
Overigens pleit ik ervoor dat een kerkenraad in grote openheid de vragen die in de gemeente spelen bespreekt en daarover het gesprek op gang brengt.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen