Gebed tot de Heilige Geest

Nergens vinden we in de Bijbel een voorschrift om tot de Geest te bidden. Evenmin treffen we in de Bijbel een voorbeeld aan van iemand die tot de Geest bidt. Ook Ezechiël 37:9, waar de profeet wordt opgedragen te profeteren tot de Geest, bevat geen aanwijzing in deze richting. Dat geldt eveneens van Hooglied 4:16. Daar wordt ‘gebeden’ tot de ‘wind’. Maar we kunnen hier voor ‘wind’ niet zomaar ‘de Heilige Geest’ invullen. Wel spreekt de Schrift over bidden van gelovigen in de Heilige Geest (Judas 20). Dat wil zeggen: in overeenstemming met de werking en voorlichting van de Geest. Kenmerkend is ook dat in Openbaring 5:12 en 13 sprake is van lofzegging aan God en aan het Lam, maar niet aan de Geest. Het onderwijs van de Schrift aangaande de Heilige Geest komt er hoofdzakelijk op neer dat Deze een dienende functie heeft (vgl. Joh.16:13). Toch is hier niet alles mee gezegd. De Schrift getuigt immers dat de Heilige Geest een Persoon is. En dat Hij samen met de Vader en de Zoon God is.

PERSOON

In Johannes 14:17 zegt Jezus tegen Zijn volgelingen dat de Geest bij hen en in hun is. Dat wijst erop dat de Heilige Geest geen vage ‘kracht’ of ‘iets’ is, maar een Persoon. In Efeze 4 vers 30 staat: ‘Bedroef de Heilige Geest van God niet, door Wie u verzegeld bent tot de dag van de verlossing.’ Alleen een persoon kun je bedroeven (vgl. Jes.63:10). Verder leren we van de apostel Paulus dat de Heilige Geest ons te hulp komt als wij niet weten te bidden zoals het behoort. Hij bidt en pleit voor ons met onuitsprekelijke verzuchtingen (Rom.8:26). Ook daar komt dat ‘persoonlijke’ van de Heilige Geest in uit.

DRIE-EENHEID

De Heilige Geest staat als zodanig in een bijzondere relatie tot de Vader en de Zoon. Hij is geen minder of ander soort Wezen dan God de Vader of God de Zoon. De woorden ‘Geest’ en ‘God’ worden dan ook afwisselend gebruikt in het Nieuwe Testament. Petrus zegt tegen Ananias: ‘Waarom heeft de satan uw hart vervuld, zodat u gelogen hebt tegen de Heilige Geest en een deel achtergehouden hebt van de opbrengst van het stuk grond?’ En dan even verder: ‘U hebt niet tegen mensen gelogen, maar tegen God.’ (Hand.5:3-4). De Heilige Geest is evenals God Vader en God de Zoon eeuwig. We lezen in het Evangelie volgens Johannes over Jezus’ belofte aan Zijn discipelen dat de Geest voor altijd bij hen zal zijn (14:16). Hebreeën 9 spreekt van ‘de eeuwige Geest’ waardoor Jezus Zichzelf ‘als een smetteloos offer aan God geofferd heeft’. Ook de andere eigenschappen van God zijn op de Heilige Geest van toepassing. Hij is almachtig (Zach. 4:6), alomtegenwoordig (Ps.139:8- 9) en alwetend (1 Kor.2:10). Hoewel we deze eigenschappen nooit helemaal zullen doorgronden, kunnen deze kenmerken van de Geest voor ons wel aanleiding zijn tot lofprijzing. Zo gezien zijn er een bijbelse grond om de geloofsbelijdenis van Nicea na te spreken waarin we van de Heilige Geest belijden: ‘Die Heere is en levend maakt, Die van de Vader en de Zoon uitgaat, Die tezamen met de Vader en de Zoon aangebeden en verheerlijkt wordt.’

GEBED TOT DE GEEST

Gelet op bovenstaande is het vroegmiddeleeuwse gebed Veni Creator Spiritus (‘Kom, Schepper Geest’) dan ook goed te plaatsen. Luther heeft dit oude lied in het Duits vertaald. In het Liedboek voor de Kerken van 1973 treffen we twee versies ervan aan. Ze werden allebei ook weer in het nieuwste Liedboek opgenomen. Dit ‘Veni Creator Spiritus’ dient overigens wel onderscheiden te worden van het zogenaamde power-gebed, dat in sommige charismatische gemeenten voorkomt. Daarbij wordt de Heilige Geest uitgenodigd om aan het werk te gaan. Het is zeer de vraag of de Geest zich wel zo laat aanroepen.

Ds. A. Visser uit Harderwijk is predikant van de hervormde gemeenten Garderen en Bussum.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen