Ontmoeten in Malawi

VRIJDAG 7 NOVEMBER

Het is best onwerkelijk om donderdag aan het eind van de middag nog met je gezin aan tafel te zitten en de volgende morgen in Lilongue (de hoofdstad van Malawi) de lange busreis naar Ekwendeni te beginnen, meer in het noorden van het land. Wat we onderweg zien, is mijn eerste confrontatie met Afrika: armoedige huisjes en hutjes, mensen die langs de weg lopen met geiten of koeien. Kinderen met bossen hout op een gammele fiets, vrouwen die water dragen op hun hoofd. Malawi is één van de armste landen van de wereld en in vergelijking met andere Afrikaanse landen zeer dicht bevolkt.

ZATERDAG 8 NOVEMBER

Martijn van den Boogaart (GZB) geeft ons vandaag een rondleiding op het terrein van de missiepost in Ekwendeni. Ondertussen raken we al meteen in gesprek over hoe het gaat met de kerk in Malawi. ’s Middags krijgt dat allemaal nog een verdieping als Van den Boogaart en Tjerk Visser iets van hun werk presenteren. In een ontwikkelingsland als Malawi zijn er best veel projecten vanuit het buitenland voor zaken als drinkwater en medische zorg, maar de GZB investeert naast ontwikkelingswerk vooral in toerusting van ambtsdragers en een inhoudelijke bijdrage aan het beleid van de kerk. Dat is cruciaal in Malawi, waar de kerk groeit en er (te) weinig predikanten zijn.

ZONDAG 9 NOVEMBER

Op zondagmorgen om 5.30 uur zien we allemaal witte overhemden aan het ontbijt. Vandaag vliegen we uit naar verschillende dorpen en steden om de zondag echt in de gemeentes te beleven. Samen met ds. W.C. Polinder uit Kamperveen bezoek ik de gemeente in het dorpje Nyungwe, twee uur rijden verder noordwaarts. We trekken hier op met ds. Mkandawire, een toegewijd pastor. In de kerkdienst gaat deze keer een ouderling voor. Vanwege het geringe aantal predikanten is dat in Malawi heel gebruikelijk. Verschillende verenigingen uit de gemeente zingen een lied. De dienst duurt twee uur bij een temperatuur van zeker 35 graden. Behalve de dorpskerk zijn er nog tien kleine kerkjes in gehuchten rondom het dorp waarvan we er enkele bezoeken. Overal waar we komen worden we hartelijk ontvangen en mogen we kort de mensen groeten en toespreken. Voor mensen in Malawi is het bezoek van predikanten uit Nederland heel bemoedigend.

MAANDAG 10 NOVEMBER

Een van de kleine kerkjes buitenaf bestaat nog niet zo lang en die bezoeken we op maandagmorgen. We rijden er met een 4x4 naartoe, soms is de weg nauwelijks te herkennen. In dit gehucht (Purumbe) is na een evangelisatiecampagne in april meteen een kerkje van bamboe gebouwd met een dak van gras. De reden van ons bezoek is een training voor ambtsdragers die daar wordt aangeboden. De cursusleider zelf is weer getraind door Tjerk Visser (GZB). Het raakt ons dat mensen heel toegewijd meedoen, leergierig zijn en dankbaar voor wat ze leren. Op het platteland zie je ook iets van de armoede van veel mensen. Het regenseizoen is begonnen, maar de regen laat nog op zich wachten. Zulke tegenslagen leiden niet tot geloofstwijfel, zoals dat in West-Europa misschien zou gaan. We zijn onder de indruk van gesprekken met mensen die vol vertrouwen zijn op God en alleen met Zijn kracht kunnen leven. Het is één van de dingen die ik meeneem van deze reis.

DINSDAG 11 NOVEMBER

Het is fijn om weer terug te zijn bij de groep en allerlei ervaringen uit te wisselen. Wat kunnen wij leren van het eenvoudige geloof hier in Malawi? Hoe kijken we aan tegen de eigen dynamiek in de kerkdiensten? Wat doet het met ons om iets van de armoede te zien, die niet één, twee, drie is op te lossen? We beseffen hoezeer wij in een andere context leven. Een wereld die enerzijds veel gemakkelijker en welvarender is, maar anderzijds ook veel complexer en verwarrender. Het is veel waard om van dichtbij te ervaren dat we als leden van de ene kerk van Jezus Christus naast elkaar staan. We mogen elkaar bemoedigen, helpen, inspireren en aanvullen. Vanavond eten we met de Nederlandse zendingswerkers in het noorden van Malawi. Echte ontmoeting: samen eten, zingen, bidden en spreken over Gods werk in dit land.

WOENSDAG 12 NOVEMBER

Woensdagmorgen ontmoeten we het hoofd van de afdeling zending en evangelisatie van de kerk in Malawi (CCAP, Livingstonia synode). Sommige aspecten komen ons bekend voor (zoals ‘randleden’), maar andere dingen zijn ons minder vertrouwd (zoals massale outreach campagnes, waarbij ook veel demonen worden uitgedreven). Later die dag hebben we gelegenheid de predikantsopleiding te bezoeken en is er rondleiding in het ziekenhuis van Ekwendeni. Ook staat woensdag een ontmoeting met het moderamen van de synode op het programma. Opvallend is hoe de kerkleiding ook oog heeft voor de politieke situatie in het land, die op dit moment ingewikkeld is. Mensen uit het noorden van het land voelen zich achtergesteld.

DONDERDAG 13 NOVEMBER

Vandaag is een dag om de eerste ideeën te oogsten. ’s Ochtends denken we met elkaar na over wat gezien hebben en welke dingen daarvan relevant zijn voor de kerk in Nederland. Eén van de dingen die bij mij blijft hangen is de inzet van mensen om nieuwe kerkjes te bouwen en zo present te zijn op het platteland. Meteen worden daarbij mensen ingeschakeld en toegerust, waardoor de kerk verder groeit. ’s Middags voegen predikanten uit Malawi zich bij ons om mee te denken en door te praten over de partnerschap die is ontstaan. De dag eindigt als we in groepjes de noden van de kerk daar en hier in gebed bij God brengen. Samen bidden als collega’s heeft ons veel gebracht tijdens deze reis.

VRIJDAG 14 NOVEMBER

Deze vrijdag bezoeken we Bandawe. Daar staat een oude kerk op de plaats waar zendelingen meer dan honderd jaar geleden aan land kwamen vanuit lake Malawi. Het laatste stuk naar de kerk lopen we, omdat de bus vast komt te zitten in het zand. In de kerk houdt iemand uit Malawi een lezing over de Engelse zendeling David Livingstone. Het is onvoorstelbaar hoe hij zijn leven wijdde aan het werken in Afrika en een groot deel van dat continent te voet is door getrokken. Aangrijpend is ook de nabijgelegen oude begraafplaats. Verschillende zendelingen stierven aan malaria, vaak pas rond de twintig of dertig jaar oud. We proeven bij de collega’s uit Malawi de dankbaarheid dat het Evangelie hun land heeft bereikt en worden ook zelf bepaald bij hoe God mensen gebruikt in Zijn koninkrijk.

ZATERDAG 15 NOVEMBER

Een belangrijk onderdeel van deze dag is de preekvoorbereiding voor morgen. Verder bezoeken we opnieuw één van de gehuchten (Chihepussia), met een eigen dochtergemeente nog weer verderop. Het kerkje moet hier nog afgebouwd worden. Wel is er al een zondagsschool die wat omvang betreft lijkt op de onze in Hagestein. Hier kan ik de pennen en potloden uitdelen die ik van de kinderen in Hagestein meekreeg. Ook laat ik via mijn laptop beelden zien. De kinderen vinden het prachtig. Het schoolgebouw in dit dorpje is behoorlijk groot, maar er blijken desgevraagd ook honderden kinderen op te zitten. In Malawi is de snelle bevolkingsgroei een punt van zorg: is er straks genoeg voedsel, werk en woonruimte voor al deze kinderen?

ZONDAG 16 NOVEMBER

Naar deze dag hebben we uitgekeken. Speciaal omdat wij in Nyungwe zijn is er een avondmaalzondag ingelast. Net als bij ons is er eerst een avondmaalsdienst en daarna een dankzeggingsdienst, maar met dit verschil dat de diensten allebei ’s ochtends na elkaar worden gehouden. Vroeg opstaan: de eerste dienst is om 8.00 uur. Ds. Polinder houdt de preek en bedient samen met de plaatselijke predikant het avondmaal. Zelf mag ik voorgaan in de dankzeggingsdienst om 10.00 uur. Terwijl ik avondmaal vier en ook als ik zelf op de preekstoel sta, dringt het tot me door dat er wereldwijd mensen zijn die leven van hetzelfde Evangelie als wij: Jezus Christus, gestorven en opgestaan. De diepste beleving hiervan ligt voor de Afrikanen misschien wel in het zingen, wat ze veel en graag doen.

MAANDAG 17 NOVEMBER

Om 3.00 uur gaan we terug op reis naar Nederland. We zijn dankbaar gestemd voor de kans die de GZB ons gaf om iets te beleven van Gods wereldwijde kerk. Christenen in Malawi houden mij een spiegel voor als het gaat om vertrouwen op God, de kracht van het samen geloven en de inzet voor de kleine kerkjes op het platteland. Hoe dan ook gaat die ervaring met ons mee als we het werk in Nederland weer op mogen nemen.

Ds. M. van Dam is predikant van de hervormde gemeente te Hagestein.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen