Terug naar de basis

Broeders en zusters, Wij komen elkaar tegen, kerk en Gereformeerde Bond, in een tijd waarin de kerk, als zichtbare gestalte, verder naar de marge wordt geschoven. Volgens recente cijfers van het CBS acht een minderheid van de Nederlanders zich religieus. In de nieuwe expressieve samenleving bleken de praktijken van het religieuze leven niet meer te passen. De vraag: waarom kerk, wordt daarom te dringender gesteld. En het antwoord hierop is niet minder dringend. In het kader van kerk 2025 heb ik dat back to basics genoemd.

BACK TO BASICS
Dat back to basics moet geen exercitie worden van simplisme. We komen er ook niet met vermeende radicaliteit. Wel met eenvoud. Die eenvoud in een herontdekking van wat er was, wat er is, wat ons draagt en wat het verschil maakt, maar wat vaak ondergesneeuwd kan raken. De Reformatie grossierde niet in oneliners, niet in een zucht naar originaliteit, maar was wel een beweging van eenvoud, transparantie, helderheid. Het geheim zat hem daarbij niet in een theologie, als wel in de ontdekking van een realiteit, de realiteit van God Zelf, van het Evangelie, als een macht, met impact, met werking, met gezag. Vandaag worden we uitgedaagd back to basics te gaan. Ik zou dat basics vandaag zo willen benoemen: het gaat in de kerk en in het geloof om de verering van God. Daarbij horen Godsverering en kerk bij elkaar. God vereren vraagt om zichtbaarheid, om een gemeenschap, om tijden en plaatsen. Een cultuur wordt afgemeten aan wat zij vereert en als de hoogste waarde ziet.
Moslims zijn umma, ze weten dat godsdienst godsverering is. Ook als ze een God aanbidden die niet in het vlees gekomen is, is er wel een levend besef dat het om Godsverering gaat. Wij hebben God leren kennen als een God Die in het vlees gekomen is. Die ons Zijn liefde heeft betoond. Die ons verlost en bevrijdt. Maar daarmee niet minder brengt tot Godsverering, tot aanbidding en dankzegging.

VERTROUWEN
Verbonden met verering is vertrouwen, toewijding en overgave. We zijn misschien te druk geweest met de interpretatie van het Evangelie, met de hermeneutiek, met de bijna eindeloze pogingen om een brug te slaan tussen de Bijbel en de moderne en intussen postmoderne cultuur. Bij alle goeds heeft dat eerder een verhouding met het Evangelie opgeleverd dan een leven uit en staan in de kracht van het Evangelie. Vaak heeft het geleid tot minimalisering en problematisering, of van de weeromstuit tot een apologetisch getimmerte dat overeind staat maar waar geen deur in zit. Het kan dan helpen om te zeggen: het gaat om het dienen en vereren van God. Godsverering vraagt om toewijding en overgave. En dat in het besef dat God Zichzelf gegeven heeft. We hebben te veel en te lang een cultuur van het voorbehoud gehad. We hebben nu een cultuur van toewijding en misschien zelfs naïviteit nodig.

RUIMTE
In plaats van eenvoud, zou ik ook het concept van ruimte kunnen gebruiken. Weer verkeren onder het hoge dak van de kerk van alle tijden en plaatsen. Weer oog krijgen voor de grote vlakken en grote lijnen. We zullen hoofd- en bijzaken moeten onderscheiden. Het gaat om het christelijke. Om de grote lijnen van het credo. Om de katholiciteit van de kerk, die kerk is van alle tijden en plaatsen. Er zal enige getimmerte wegvallen, de nodige schotten en tussenschotten en de daarmee gepaard gaan de kerkcultuur zal het of niet houden of hinderen. Wat meer lucht, wat minder vergadercultuur, wat minder hokkerig, wat meer buitenlucht, het zal ons helpen weer in de ruimte te ademen van het Evangelie, het zal ons weer meer op de maat en afmeting snijden van kruis en opstanding, het grote kruis dat dwars door de eeuwen valt, het stralende licht van de opstanding.

GEREFORMEERD BELIJDEN
Aan het back to basics mag de Gereformeerde Bond op zijn eigen wijze een bijdrage aan geven. Het gereformeerd belijden is niet een specialiteit voor ingewijden maar heeft iets van wat in de kerkinterieurs van Saanredam zichtbaar is geworden. Grote witte vlakken, een holte die door God gevuld wordt, een staan in het licht van de hemel. Het is een wijzende vinger naar de Heer van de kerk en de uitnodiging binnen te treden in de ruimte die door God is bereid, die Vader, Zoon en Geest is. Ik wens de Gereformeerde Bond in die roeping veel heil en zegen toe,

AJ. PLAISIER

Dr. A.J. Plaisier is scriba van de Protestantse Kerk in Nederland.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen